Πίστη και επιστήμη - Άγιος Λουκάς ο Ιατρός

ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ

Επιστήμη και θρησκεία

[…] Λένε ότι η επιστήμη τα καταφέρνει όλα, ότι δεν υπάρχει στην φύση μυστικό που η επιστήμη δεν μπορεί να ανακαλύψει. Εμείς τι μπορούμε να απαντήσουμε σ’ αυτά;

Θα τους απαντήσουμε το εξής: Έχετε απόλυτο δίκαιο. Δεν μπορούμε να περιορίσουμε την ανθρώπινη διάνοια που ερευνά την φύση. 

Ξέρουμε ότι σήμερα η επιστήμη γνωρίζει μόνον ένα μέρος απ’ αυτά που θα έπρεπε εμείς να ξέρουμε για την φύση. Γνωρίζουμε επίσης ότι οι δυνατότητες της

επιστήμης είναι μεγάλες. Σ’ αυτό έχουν δίκαιο και δεν το αμφισβητούμε. Τι λοιπόν αμφισβητούμε εμείς;

 Γιατί δεν αρνούμαστε την θρησκεία όπως το κάνουν αυτοί και δεν την θεωρούμε αντίθετη προς την επιστημονική γνώση;

 Μόνο γιατί … είμαστε σίγουροι πως εκτός από τον υλικό κόσμο υπάρχει άπειρος

και ασύγκριτα υψηλότερος πνευματικός κόσμος… και πάνω απ’ αυτόν υπάρχει Μέγας και Παντοδύναμος Θεός. 

Αυτό που εμείς αμφισβητούμε είναι το δικαίωμα της επιστήμης να ερευνά με τις

μεθόδους της τον πνευματικό κόσμο. Διότι ο πνευματικός κόσμος δεν ερευνάται με τις μεθόδους που ερευνούμε τον υλικό κόσμο. Οι μέθοδοι αυτές είναι εντελώς ακατάλληλες για να ερευνούμε μ’ αυτές τον πνευματικό κόσμο.

«Από πού γνωρίζουμε ότι υπάρχει ο πνευματικός κόσμος; Ποιος μας είπε ότι υπάρχει;» 

Αν μας το ρωτήσουν… θα τους απαντήσουμε το εξής: «μας το είπε η καρδιά μας». Διότι υπάρχουν δύο τρόποι για να γνωρίσει κανείς κάτι. Ο πρώτος είναι αυτός … τον οποίο χρησιμοποιεί η επιστήμη για να γνωρίσει τον υλικό κόσμο. 

Υπάρχει όμως και ένας άλλος τρόπος, που η επιστήμη δεν τον ξέρει και δεν θέλει να

τον ξέρει. Είναι η γνώση μέσω καρδιάς. Η καρδιά μας δεν είναι μόνο το κεντρικό όργανο του κυκλοφοριακού συστήματος, είναι και όργανο με το οποίο γνωρίζουμε τον άλλο κόσμο και αποκτάμε την ανώτατη γνώση. Είναι το όργανο που μας δίνει την δυνατότητα να επικοινωνούμε με τον Θεό και τον άνω κόσμο.

Σ’ αυτό μόνο εμείς διαφωνούμε με την επιστήμη. Εκτιμώντας τις μεγάλες επιτυχίες και τα κατορθώματα της επιστήμης, καθόλου δεν αμφισβητούμε την μεγάλη της σημασία και δεν περιορίζουμε την επιστημονική γνώση. 

Εμείς, λέμε μόνο στους επιστήμονες: «δεν έχετε εσείς την δυνατότητα με τις μεθόδους σας να ερευνάτε τον πνευματικό κόσμο, εμείς όμως μπορούμε να το κάνουμε με την καρδιά μας».

Άγιος Λουκάς, αρχιεπ. Κριμαίας, Λόγοι και Ομιλίες

Επιστήμη και θρησκεία

 ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος

Λένε ότι η επιστήμη τα καταφέρνει όλα, ότι δεν υπάρχει στην φύση μυστικό που η επιστήμη δεν μπορεί να ανακαλύψει. Εμείς τι μπορούμε να απαντήσουμε σ’ αυτά;

Θα τους απαντήσουμε το εξής: Έχετε απόλυτο δίκαιο. Δεν μπορούμε να περιορίσουμε την ανθρώπινη διάνοια που ερευνά την φύση. Ξέρουμε ότι σήμερα η επιστήμη γνωρίζει μόνον ένα μέρος απ’ αυτά που θα έπρεπε εμείς να ξέρουμε για την φύση. Γνωρίζουμε επίσης ότι οι δυνατότητες της επιστήμης είναι μεγάλες. Σ’ αυτό έχουν δίκαιο και δεν το αμφισβητούμε. 

Τι λοιπόν αμφισβητούμε εμείς; Γιατί δεν αρνούμαστε την θρησκεία όπως το κάνουν αυτοί και δεν την θεωρούμε αντίθετη προς την επιστημονική γνώση; Μόνο γιατί … είμαστε σίγουροι πως εκτός από τον υλικό κόσμο υπάρχει άπειρος

και ασύγκριτα υψηλότερος πνευματικός κόσμος… και πάνω απ’ αυτόν υπάρχει Μέγας και Παντοδύναμος Θεός. Αυτό που εμείς αμφισβητούμε είναι το δικαίωμα της επιστήμης να ερευνά με τις μεθόδους της τον πνευματικό κόσμο. Διότι ο πνευματικός κόσμος δεν ερευνάται με τις μεθόδους που ερευνούμε τον υλικό κόσμο. Οι μέθοδοι αυτές είναι εντελώς ακατάλληλες για να ερευνούμε μ’ αυτές τον πνευματικό κόσμο.

«Από πού γνωρίζουμε ότι υπάρχει ο πνευματικός κόσμος; Ποιος μας είπε ότι υπάρχει;» Αν μας το ρωτήσουν… θα τους απαντήσουμε το εξής: «μας το είπε η καρδιά μας». Διότι υπάρχουν δύο τρόποι για να γνωρίσει κανείς κάτι. Ο πρώτος είναι αυτός … τον οποίο χρησιμοποιεί η επιστήμη για να γνωρίσει τον υλικό κόσμο.

 Υπάρχει όμως και ένας άλλος τρόπος, που η επιστήμη δεν τον ξέρει και δεν θέλει να τον ξέρει. Είναι η γνώση μέσω καρδιάς. Η καρδιά μας δεν είναι μόνο το κεντρικό όργανο του κυκλοφοριακού συστήματος, είναι και όργανο με το οποίο γνωρίζουμε τον άλλο κόσμο και αποκτάμε την ανώτατη γνώση. 

Είναι το όργανο που μας δίνει την δυνατότητα να επικοινωνούμε με τον Θεό και τον άνω κόσμο.

Σ’ αυτό μόνο εμείς διαφωνούμε με την επιστήμη. Εκτιμώντας τις μεγάλες επιτυχίες και τα κατορθώματα της επιστήμης, καθόλου δεν αμφισβητούμε την μεγάλη της σημασία και δεν περιορίζουμε την επιστημονική γνώση. 

Εμείς, λέμε μόνο στους επιστήμονες: «δεν έχετε εσείς την δυνατότητα με τις μεθόδους σας να ερευνάτε τον πνευματικό κόσμο, εμείς όμως μπορούμε να το κάνουμε με την καρδιά μας».

Άγιος Λουκάς, αρχιεπ. Κριμαίας, Λόγοι και Ομιλίες

Δημιουργία του κόσμου Επιστήμη και θεολογία

ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος

Η αλήθεια του ανθρώπου συνδέεται αδιάρρηκτα με την υπόλοιπη υλική κτίση.

Η αλήθεια αυτή θεμελιώνεται στο ότι ο άνθρωπος δημιουργήθηκε από τον Θεό στο τέλος της Δημιουργίας και αφού είχε προηγηθεί η δημιουργία του υλικού κόσμου και όλου του ζωικού βασιλείου.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στα γνωστικά συστήματα ο άνθρωπος εμφανίζεται πριν δημιουργηθεί ο υλικός και ο ζωικός κόσμος.

Στην Αγία Γραφή συμβαίνει το αντίστροφο.

Αυτό δηλώνει την εξάρτηση του ανθρώπου από όλη την προηγουμένη δημιουργία και ιδιαίτερα από το ζωικό βασίλειο. 

Η θεωρία της εξελίξεως, και εδώ άπτομαι ίσως ευαισθησιών, κανένα πρόβλημα δεν παρουσιάζει για τη θεολογία από την άποψη αυτή.

Αντίθετα είναι ευπρόσδεκτη κατά το ότι αποδεικνύει ότι ο άνθρωπος είναι άρρηκτα δεμένος με την υπόλοιπη υλική κτίση, καθώς και κατά το ότι η νοημοσύνη για την οποία τόσο πολύ καυχάται και με την οποία καθυποτάσσει και εκμεταλλεύεται την υλική κτίση, δεν αποτελεί αποκλειστικό ιδίωμα του ανθρώπου αλλά μόνο διαφορά βαθμού, όχι είδους, από τα ζώα, όπως παρατήρησε ο Δαρβίνος.

 Η θεωρία της εξελίξεως στη σοβαρή και όχι στη γελοιοποιημένη εκδοχή της, καταγωγή από τον πίθηκο κ.λπ., αναφέρεται όχι στο ποιος αλλά στο πώς δημιουργήθηκε ο κόσμος.

Και μόνο η σύγχυση των δύο αυτών ερωτημάτων, όπως συμβαίνει σε μια φονταμενταλιστική προσέγγιση της γραφής, μπορεί να αποτελέσει απειλή για τη χριστιανική πίστη.

Μια προσεκτική μελέτη των ομιλιών του Μ. Βασιλείου στην «Εξαήμερο» πείθει περί της εξελικτικής δημιουργίας των ειδών.

Θεολογία και βιολογία δεν έχουν λόγο να αντιδικούν στο ζήτημα αυτό.

Ιωάννης Ζηζιούλας, μητρ. Περγάμου, Ο άνθρωπος και το περιβάλλον: Ορθόδοξη θεολογική προσέγγιση

Σχέσεις πίστης και επιστήμης.

1.3 Ο ΘΕΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος

 

Καταρχάς πρέπει να επισημάνουμε ότι δεν υπάρχει θέμα αντίθεσης ή σύγκρουσης μεταξύ τους.

Πίστη και επιστήμη είναι δυο μεγάλα πνευματικά μεγέθη αλληλοσυμπληρούμενα και όχι αλληλοαποκλειόμενα.

 Είναι δυο εκδηλώσεις του ανθρώπινου πνεύματος που κινούνται σε διαφορετικά επίπεδα.

Επιστήμη και θρησκεία έχουν αυτόνομες περιοχές ενδιαφερόντων και έρευνας∙ ανταποκρίνονται σε διαφορετικές αξιολογικές ροπές και ανάγκες της ενιαίας ανθρώπινης ύπαρξης.

 Η επιστήμη ερευνά τα μυστήρια της δημιουργίας, ασχολείται με το επιστητό, ενώ η θρησκεία ασχολείται με το μυστήριο του Δημιουργού, το υπεραισθητό.

 Είναι δύο κύκλοι εφαπτόμενοι ή και τεμνόμενοι, αλλ' όχι ταυτιζόμενοι ή συγκρουόμενοι.

 Επομένως, η σχέση πίστης και επιστήμης δεν μπορεί να είναι αντιθετική ή εχθρική, αλλά διαλεκτική.

 Κι αυτό γιατί έχουν κοινή αφετηρία την πνευματική υπόσταση του ανθρώπου και ουσιαστικά στοχεύουν στην κατάκτηση της αλήθειας και την εξασφάλιση της ευτυχίας του.

 Κρίνονται όμως, μαζί ή χωριστά, από το κατά πόσον οδηγούν τον άνθρωπο στον εξανθρωπισμό του ή στον απανθρωπισμό του.

 Όταν η καθεμιά περιορίζεται στον χώρο της αρμοδιότητάς της, δεν υπάρχει θέμα σύγκρουσης ή αντίθεσης.

 Αν παλαιότερα παρουσιάστηκαν κάποιες περιπτώσεις αντιπαράθεσης, αυτό οφείλεται σε ιδεολογικές προκαταλήψεις ορισμένων επιστημόνων, οι οποίοι υπερέβησαν τα όρια της επιστήμης και ασχολήθηκαν με υπερφυσικά ζητήματα.

  Άλλοι πάλι στην περίοδο του Διαφωτισμού θεοποίησαν το λογικό, ενώ άλλοι απέρριψαν εκ των προτέρων ό,τι σχετίζεται με θέματα μεταφυσικής.

 Πιθανόν επίσης κάποιοι χριστιανοί να αντιμετώπισαν με δυσπιστία και καχυποψία τις επιστημονικές θεωρίες και ανακαλύψεις, νομίζοντας ότι κινδυνεύει η πίστη τους. 

Με όλα τα παραπάνω γίνεται κατανοητό ότι η πίστη και η επιστήμη δε συγκρούονται, γιατί:

1. Η επιστήμη ερευνά τον αισθητό, το φυσικό κόσμο, ενώ η θρησκεία «περιγράφει» τον υπεραισθητό, τον υπερφυσικό κόσμο. 

2. Η επιστήμη ερευνά το πώς έγινε ο κόσμος καθώς και τους φυσικούς νόμους που ρυθμίζουν τη λειτουργία του, ενώ η θρησκεία ασχολείται με το ποιος και γιατί δημιούργησε τον κόσμο.

Εφόσον απαντούν σε διαφορετικά ερωτήματα, επόμενο είναι ότι δε δικαιολογείται αντίθεση ή σύγκρουση, αλλά μάλλον συνεργασία. 

Δρίτσας, Δ., Μόσχος, Δ., Παπαλεξανδρόπουλος Στ., Χριστιανισμός και Θρησκεύματα Β΄ Γενικού Λυκείου, Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής ΙΤΥΕ «Διόφαντος», Αθήνα, 2011, σσ. 198199.

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΜΠΕΔΩΣΗΣ

Σχέσεις πίστης και επιστήμης. από sam9

Ο ΘΕΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

 1.3 Ο ΘΕΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Δημιουργία του Γιάννη Μπάλτου

Music: PINK FLOYD - The Great Gig in the Sky (track on The Dark Side of the Moon, 1973 album)

Ο Θεός Δημιουργός του κόσμου, σύμφωνα με την Ορθόδοξη Χριστιανική Παράδοση, παρουσιάζεται ως η απόλυτη αρχή και πηγή κάθε ύπαρξης. 

Η δημιουργία δεν είναι τυχαία ούτε προϊόν αναγκαιότητας, αλλά καρπός της αγάπης του Θεού, ο οποίος ελεύθερα φέρνει τον κόσμο στην ύπαρξη.

 Ο Θεός δημιουργεί «εκ του μηδενός» και δίνει σε όλα τα όντα σκοπό και προορισμό. 

Ο κόσμος δεν είναι αυθύπαρκτος, αλλά στηρίζεται διαρκώς στη θεία πρόνοια, η οποία τον συντηρεί και τον οδηγεί προς την ολοκλήρωση. 

Ο άνθρωπος, ως κορωνίδα της δημιουργίας, καλείται να συμμετέχει υπεύθυνα στη φροντίδα και την καλλιέργεια του κόσμου, δείχνοντας σεβασμό και αγάπη προς αυτόν. 

Η θεώρηση αυτή αποκαλύπτει ότι η δημιουργία έχει ιερό χαρακτήρα και προορίζεται να ενωθεί με τον Δημιουργό της. 

Ο Χριστιανισμός προβάλλει μια αισιόδοξη προοπτική, όπου ο κόσμος και ο άνθρωπος οδηγούνται στην πληρότητα της ζωής εν Χριστώ.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ - Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ 1.1 ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ 

Δημιουργία του Ιωάννη Μπάλτου

Η σχέση μεταξύ επιστήμης και θρησκείας αποτελεί ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα και διαχρονικά ερωτήματα που απασχολούν τον άνθρωπο.

Δύο διαφορετικά πεδία, με διαφορετικές μεθοδολογίες, στόχους και γλώσσα, καλούνται να συνυπάρξουν στον ίδιο κόσμο: η επιστήμη, με στόχο την ερμηνεία και κατανόηση του φυσικού κόσμου μέσω της παρατήρησης, του πειράματος και της λογικής· και η θρησκεία, με σκοπό τη βαθύτερη κατανόηση του νοήματος της ζωής και της ύπαρξης, μέσω της πίστης, της εμπειρίας και της αποκάλυψης.

Στο σημερινό μάθημα, θα προσπαθήσουμε να εξετάσουμε πώς οι δύο αυτοί κόσμοι μπορούν όχι μόνο να συνυπάρχουν, αλλά και να διαλέγονται γόνιμα.

Θα αναρωτηθούμε: είναι η επιστήμη αντίθετη με τη θρησκεία; Αντιμάχονται ή συμπληρώνουν η μία την άλλη; Ποια είναι τα όρια της επιστημονικής γνώσης και ποια της θεολογικής εμπειρίας;

Ο Άγιος Λουκάς της Κριμαίας μας υπενθυμίζει ότι η επιστήμη δεν είναι εχθρός της πίστης· αντίθετα, την αναγνωρίζει ως μέγιστο επίτευγμα του ανθρώπινου νου.

 Ωστόσο, υπογραμμίζει ότι η επιστήμη περιορίζεται στη μελέτη του υλικού κόσμου, ενώ η θρησκευτική εμπειρία αγγίζει το υπαρξιακό βάθος του ανθρώπου και την πνευματική πραγματικότητα.

Στο μάθημα αυτό, θα διερευνήσουμε παραδείγματα, προβληματισμούς και θεολογικές τοποθετήσεις που προτείνουν έναν δημιουργικό διάλογο μεταξύ επιστήμης και θρησκείας.

 Σκοπός μας δεν είναι να διαλέξουμε «στρατόπεδο», αλλά να αποκτήσουμε μια ώριμη και σφαιρική θεώρηση της ανθρώπινης γνώσης και εμπειρίας.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ - Β' ΛΥΚΕΙΟΥ 1.3 Ο ΘΕΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ 

Δημιουργία του Ιωάννη Μπάλτου

Η ενότητα αυτή μας εισάγει σε ένα από τα πιο βαθιά και θεμελιώδη θέματα της χριστιανικής πίστης: τη δημιουργία του κόσμου από τον Θεό.

Στην καρδιά της θεολογικής μας παράδοσης βρίσκεται η βεβαιότητα ότι ο κόσμος δεν υπάρχει τυχαία ούτε προέκυψε από αναγκαιότητα, αλλά δημιουργήθηκε «ἐκ τοῦ μὴ ὄντος» από την αγάπη και την ελεύθερη βούληση του Θεού.

Η Αγία Γραφή ξεκινά με τη  φράση «Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν», δηλώνοντας όχι μόνο χρονική αρχή, αλλά και την πηγή και αιτία της ύπαρξης: τον ίδιο τον Δημιουργό.

Η δημιουργία δεν παρουσιάζεται ως τεχνική κατασκευή, αλλά ως καρπός «εκστατικής» αγάπης.

 Ο άνθρωπος δημιουργείται κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν Θεού, έχοντας μέσα του τη δυνατότητα για ελεύθερη σχέση, λογική σκέψη, ηθική κρίση και πνευματική πορεία προς την τελείωση και τη θέωση.

Παράλληλα, η ενότητα ανοίγει τον διάλογο ανάμεσα στην πίστη και την επιστήμη.

 Ενώ η επιστήμη ερευνά το «πώς» της δημιουργίας, η πίστη απαντά στο «ποιος» και «γιατί». Δεν πρόκειται για συγκρουόμενες απόψεις αλλά για διαφορετικές όψεις της αλήθειας. Η επιστήμη ερευνά τον φυσικό κόσμο· η θεολογία φωτίζει τον νοητό και υπαρξιακό του προορισμό.

Στόχος του μαθήματος είναι να κατανοήσουμε τη θεολογική διδασκαλία περί δημιουργίας όχι ως εναλλακτική επιστημονική θεωρία, αλλά ως αποκάλυψη της σχέσης Θεού και κόσμου.

 Μας προσκαλεί να ανακαλύψουμε το βαθύτερο νόημα της ύπαρξής μας και της ευθύνης μας μέσα στον κόσμο: να αναγνωρίσουμε τον Θεό ως Πηγή των πάντων και να σταθούμε με σεβασμό απέναντι στη δημιουργία Του.

Η μεγάλη έκρηξη Big Bang

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ - 1.3 Ο ΘΕΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Ποια είναι η αρχή του κόσμου μας; Γιατί λέγεται η Μεγάλη Έκρηξη; Τι εξερράγει; Είναι η αρχή του χώρου, του χρόνου, την ενέργειας ή της ύλης; Πως μπορεί να εννοηθεί η αρχή; Είναι τελικά μία ασυνέχεια ή έχουμε τρόπο να την προσεγγίσουμε; Μέχρι που φτάνουμε; Ποιο είναι το όριό μας; Υπάρχει ελάχιστος χώρος και χρόνος; Υπάρχει κάτι πριν από την αρχή και έξω από αυτή; Πως μπορεί να στέκει πως το κέντρο του σύμπαντος είναι ... παντού και πουθενά; Ποια είναι η επιστημονική εξήγηση για την αρχή; Πως μπορεί να περιγραφεί μία αρχή; Τελικά η πίστη ενέπνευσε την επιστήμη και την οδήγησε στην έρευνα της αρχής του κόσμου, μιας δημιουργίας. Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον η ιστορία της ανακάλυψης της αρχής του κόσμου από τον Ορθόδοξο Φρίντμαν και τον αββά Λεμέτρ. Από τη σειρά εκπομπών "Υπέρ του Σύμπαντος Κόσμου" της τηλεόρασης της Πεμπτουσίας

• Ένα εκλαϊκευμένο «ταξίδι» της σύγχρονης Φυσικής και Κοσμολογίας από τον Αστροφυσικό Χρήστο Δημόπουλο, αλλά και συζητήσεις με προσωπικότητες από τους χώρους της Θεολογίας και της Επιστήμης. Στόχος της εκπομπής είναι να αναζητηθούν και να εξεταστούν κοινοί τόποι και συσχετίσεις της Ορθόδοξης Θεολογίας και της σύγχρονης επιστημονικής γνώσης.

Σύγχρονη Κοσμολογία - Υπέρ του Σύμπαντος Κόσμου

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ - 1.3 Ο ΘΕΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Μία εισαγωγική εκπομπή για την κοσμολογία, που δίνει μία περίληψη για τη γέννηση της κοσμολογίας που μελετά τη γέννηση όλου του σύμπαντος. Περιγράφεται η μεγάλη έκρηξη, οι συνθήκες του αρχικού σύμπαντος και το καθιερωμένο πρότυπο κοσμολογίας. Στην ερώτηση τι υπήρχε πριν αναλύεται η υπόθεση του πολυσύμπαντος και ποιες μπορεί να ήταν οι συνθήκες, ποιες θεωρίες το υποστηρίζουν. Στην αντίθετη ερώτηση του τι συνέβη μετά την μεγάλη έκρηξη αναφέρεται η εποχή του πληθωρισμού, το σπάσιμο συμμετρίας των δυνάμεων, η δημιουργία της ύλης από ενέργεια, η πυρηνοσύνθεση, τα πυκνώματα της ύλης και τη σημερινή εικόνα των γαλαξιών και αστρικών συστημάτων. Παρατίθεται μία ανθολογία κειμένων πατέρων της εκκλησίας και της επιστήμης. Από τη σειρά εκπομπών "Υπέρ του Σύμπαντος Κόσμου" της τηλεόρασης της Πεμπτουσίας

• Ένα εκλαϊκευμένο «ταξίδι» της σύγχρονης Φυσικής και Κοσμολογίας από τον Αστροφυσικό Χρήστο Δημόπουλο, αλλά και συζητήσεις με προσωπικότητες από τους χώρους της Θεολογίας και της Επιστήμης. Στόχος της εκπομπής είναι να αναζητηθούν και να εξεταστούν κοινοί τόποι και συσχετίσεις της Ορθόδοξης Θεολογίας και της σύγχρονης επιστημονικής γνώσης.

ΔΕΙΤΕ ΚΑΙ ΕΔΩ:  ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ - ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ

Επιστήμη και Ορθοδοξία ανά τον κόσμο

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Εάν αποδεχτούμε ότι Θεός σημαίνει πίστη και ότι επιστήμη σημαίνει γνώση, υπάρχει άραγε ένα σημείο όπου αυτά τα δύο συγκλίνουν; Πολλοί έχουν μιλήσει για έναν διάλογο ανάμεσα στην επιστήμη και την πίστη. Τι θα μπορούσε να προσφέρει ο ορθόδοξος χριστιανισμός σε αυτή τη συζήτηση; Και, το πιο σημαντικό, ποια θα μπορούσε να είναι η βάση αυτού του διαλόγου; Το ντοκιμαντέρ “Επιστήμη και Ορθοδοξία ανά τον Κόσμο”, σε σκηνοθεσία Χρήστου Πανάγου και παραγωγή του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και της IndigoFlicks πραγματοποιήθηκε μετά από γυρίσματα σε 11 διαφορετικές χώρες. Σκηνοθεσία: Χρήστος Πανάγος Διεύθυνση Φωτογραφίας/Ήχος: Χρήστος Πανάγος Μοντάζ: Κώστας Μακρινός Αντίφωνο ( Antifono.gr)

Πίστη και Επιστήμη

Ο Μητροπολίτης Μεσογαίας & Λαυρεωτικής Νικόλαος στο video απαντά ανάμεσα σε άλλα και στα παρακάτω ερωτήματα – ζητήματα που απασχολούν τους νέους.

-          Ένας επιστήμονας μπορεί να είναι θρήσκος;

-          Τι φταίει και οι νέοι δεν πηγαίνουν στην Εκκλησία; 

-          Οι Ιερείς με όλα αυτά που φοράνε κοστίζουν μια περιουσία.

-          Η περιουσία της Εκκλησίας θα μπορούσε να σώσει την Ελλάδα.

-          Οι ομοφυλόφιλοι δεν είναι πλάσματα του Θεού.

-          Εγώ δεν πηγαίνω την Κυριακή στην Εκκλησία. Είναι αμαρτία;

-          Θέλω να πω κάτι ορθόδοξο, κάτι που με εκφράζει και φοβάμαι λόγω bullying. 

-          Η εκκλησία και τα social media. 

-          

Ο Μητροπολίτης Μεσογαίας & Λαυρεωτικής Νικόλαος σπούδασε Αστροφυσική στο Harvard (Master of Arts) και Μηχανολογία στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ), ενώ οι διδακτορικές του σπουδές επικεντρώθηκαν στον τομέα της Βιοϊατρικής Τεχνολογίας. Mέσα σε όλα αυτά και άλλα τόσα, ήταν επιστημονικός συνεργάτης της NASA.
Πηγή

Επιστήμη και Θεολογία

Η Ορθόδοξη Εκκλησία ανά τους αιώνες δεν συγκρούστηκε με την επιστήμη. Αυτό ήταν ένα φαινόμενο, το οποίο εμφανίστηκε κατ’ εξοχήν στη Δύση, όπου ειδικά στον Μεσαίωνα Εκκλησία και επιστήμη ήρθαν ακόμη και σε θεσμική σύγκρουση. Το αντικείμενο της ψυχολογίας είναι τελείως διαφορετικό από το αντίστοιχο της θεολογίας. Η ψυχολογία μελετάει τη συμπεριφορά του ανθρώπου, τη νοητική του ανάπτυξη, ενώ η θεολογία πραγματεύεται τη σχέση του όλου ανθρώπου με το πρόσωπο του Χριστού.

Επιστήμη και Θεολογία – Με τον π. Χαράλαμπο Λίβυο Παπαδόπουλο

πηγή

Βρήκα το Θεό.

Βρήκα το Θεό (Μιλάει ο Φ. Κόλλινς, ο άνθρωπος πού έσπασε το ανθρώπινο γονίδιο) .

20SEP

 Επιμέλεια:πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου (χημικού)

Α.Το βιβλίο-Η γλώσσα του Θεού

 

Ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα στη διαχρονική πορεία των Ιατροβιολογικών Επιστημών θεωρείται η ολοκλήρωση της μελέτης του ανθρώπινου γονιδιώματος, γεγονός το οποίο, κατά γενική παραδοχή, θα επηρεάσει την πορεία του ανθρώπινου γένους σε όλες τις μελλοντικές γενιές. Ο Dr. Francis S. Collinsείναι ένας από τους εξέχοντες γενετιστές της Αμερικής, που για πολύ καιρό υπήρξε ο επικεφαλής του Σχεδίου Ανθρώπινου Γονιδιώματος.Στο βιβλίο του “The Language of God”, “Η γλώσσα του Θεού”, κατόρθωσε αφενός μεν να παρουσιάσει με εύληπτο τρόπο το δυσνόητο για τον μη διαθέτοντα ειδικές γνώσεις κεφάλαιο της γενετικής δομής του ανθρώπινου γονιδιώματος, αφετέρου δε να καταγράψει το γενικότερο μακροχρόνιο

επιστημονικό και φιλοσοφικό προβληματισμό του και να παρουσιάσει με απλότητα, με αφοπλιστική ειλικρίνεια, με συγκλονιστική περιγραφή τις ψυχικές του μεταπτώσεις, πριν την αναγνώριση και την ομολογία της υπάρξεως του Θεού και της πίστης του σε Αυτόν.Εξετάζει και απορρίπτει διάφορες απόψεις, από την αθεΐα ως τον Δημιουργισμό της νεαρής Γης, μαζί με τον αγνωστικισμό και αυτό που επικράτησε να ονομάζεται “Ευφυές Σχέδιο”.Προτείνει πίστη στην Επιστήμη και πίστη σε έναν ενεργό και στοργικό Θεό, που δημιούργησε το ανθρώπινο γένος με εξελικτικές διαδικασίες.

Β.Η  πίστη στον ζωντανό Θεό της Αγίας Γραφής και η Επιστήμη μπορούν να συνυπάρξουν

Ιδιαίτερα τελευταία, παρατηρείται ένταση μεταξύ της πίστης στον Θεό και της Επιστήμης. Έχουμε από τη μία πλευρά επιστήμονες σαν τον Ρίτσαρντ Ντόκινς  και τον Στήβεν Πίνκερ που βλέπουν τη θρησκεία σαν ένα απομεινάρι του προεπιστημονικού δεισιδαιμονικού παρελθόντος, που η ανθρωπότητα πρέπει να εγκαταλείψει πια. Από την άλλη, οι Χριστιανοί διατείνονται ότι η επιστήμη τείνει στον ηθικό μηδενισμό και είναι ανίκανη να εξηγήσει τα θαύματα γύρω μας. Αυτό το κενό έρχεται να καλύψει ο Φράνσις Κόλλινς. Ο ίδιος αποτελεί μία τρανταχτή  απόδειξη ότι η πίστη στον ζωντανό Θεό της Αγίας Γραφής και η Επιστήμη μπορούν να συνυπάρξουν. Ως διευθυντής του προγράμματος για το ανθρώπινο γονιδίωμα (Human Genome Project)  ο Κόλλινς είναι μεταξύ των κορυφαίων επιστημόνων του κόσμου, επικεφαλής ενός προγράμματος με κόστος δισεκατομμυρίων δολαρίων, που στοχεύει στην κατανόηση της φύσης του ανθρώπινου οργανισμού και τη θεραπεία παθήσεων. 
Κι όμως, στο βιβλίο του Η γλώσσα του Θεού περιγράφει πώς γνώρισε τον Χριστό ως Σωτήρα του το 1978 και από τότε είναι ένας πιστός Χριστιανός. «Ο Θεός της Αγίας Γραφής είναι και ο Θεός του γονιδιώματος», γράφει,  «μπορεί να Τον λατρέψει κάποιος στην εκκλησία αλλά και στο εργαστήριο».

24. Πίστη και επιστήμη: αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα;

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ

24. Πίστη και επιστήμη: αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα;

Πίστη και επιστήμη είναι δυο μεγάλα πνευματικά μεγέθη αλληλοσυμπληρούμενα και όχι αλληλοαποκλειόμενα. Είναι δυο εκδηλώσεις του ανθρώπινου πνεύματος που κινούνται σε διαφορετικά επίπεδα. 

Επιστήμη και θρησκεία έχουν αυτόνομες περιοχές ενδιαφερόντων και έρευνας• ανταποκρίνονται σε διαφορετικές αξιολογικές ροπές και ανάγκες της ενιαίας ανθρώπινης ύπαρξης. Η επιστήμη ερευνά τα μυστήρια της δημιουργίας, ασχολείται με το επιστητό, ενώ η θρησκεία ασχολείται με το μυστήριο του Δημιουργού, το υπεραισθητό. Είναι δύο κύκλοι εφαπτόμενοι ή και τεμνόμενοι, αλλ' όχι ταυτιζόμενοι ή συγκρουόμενοι. 

Επομένως, η σχέση πίστης και επιστήμης δεν μπορεί να είναι αντιθετική ή εχθρική, αλλά διαλεκτική. Κι αυτό γιατί έχουν κοινή αφετηρία την πνευματική υπόσταση του ανθρώπου και ουσιαστικά στοχεύουν στην κατάκτηση της αλήθειας και την εξασφάλιση της ευτυχίας του. Κρίνονται όμως, μαζί ή χωριστά, από το κατά πόσον οδηγούν τον άνθρωπο στον εξανθρωπισμό του ή στον απανθρωπισμό του.

http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-B126/498/3244,13188/

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

24. Πίστη και επιστήμη αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα; from ΠΕ 01

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ - ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α2

ΚΛΙΚ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ

                                                ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ - ΘΕΜΑ Β2.
                                                   ΚΛΙΚ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ

Κουίζ : Πίστη και επιστήμη: αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα;. 
                                                       Κάντε ΚΛΙΚ πάνω στην εικόνα:

ΚΑΙ ΤΟ ΨΗΦΙΑΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Πίστη και επιστήμη αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα. by Γιάννης Μπάλτος

Υπάρχει Θεός;

Β' Λυκείου ΔΕ 24. Πίστη και Επιστήμη: αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα;


Θα μου πείτε, και τι σημασία έχει αν το μελετάμε με μια άλλη γεωμετρία ή εάν οι διαστάσεις είναι παραπάνω από τρεις;

Έχει μεγάλη σημασία.

Γιατί, όπως γνωρίζουμε σήμερα, ένας χώρος περισσοτέρων των τριών διαστάσεων που δεν μελετιέται από την Ευκλείδεια γεωμετρία, οι μορφές και τα σχήματα που υλοποιούνται μέσα του, δεν γίνονται αντιληπτά απ' τις ανθρώπινες αισθήσεις.

Καταλαβαίνετε, λοιπόν, ότι το πραγματικό σύμπαν αν είναι παραπάνω από τρεις διαστάσεις, όπως σήμερα ξέρουμε, και δεν μετριέται από την Ευκλείδεια γεωμετρία και τη Νευτώνεια φυσική, είναι έξω από τη δυνατότητα των ανθρώπινων αισθήσεων. 

Αυτό το οποίο αντιλαμβάνονται οι αισθήσεις μας είναι οι τρεις διαστάσεις του χώρου. Τίποτα άλλο.

Σύμφωνα με τη Θεωρία της Σχετικότητας, αυτό το οποίο εμείς ονομάζουμε εξατομικευμένη ύλη, έχουμε την αίσθηση ότι το ακουμπάμε, το πιάνουμε, δεν είναι τίποτα άλλο από καμπύλωση του χώρου.

Αντιλαμβανόμαστε, δηλαδή, χώρο, όταν αυτός καμπυλωθεί κι οι αισθήσεις μας, η αδυναμία των αισθήσεών μας, το αντιλαμβάνεται ψευδώς ως ύλη.

Όταν μεταβάλλεται η καμπυλότητα αυτού που ονομάζουμε "ύλη", δηλαδή του χώρου, οι ανθρώπινες αισθήσεις έχουν την αίσθηση της φθοράς της ύλης. Δεν φθείρεται, όμως, και δεν πεθαίνει η ύλη. Με την έννοια ότι απλώς μεταβάλλει την καμπυλότητά του ο χώρος.

Τα πάντα μέσα στο σύμπαν είναι ενοποιημένα. Ένας απέραντος χυλός ενέργειας που μόνο η αδυναμία των αισθήσεών μας μας δίνει την αίσθηση των εξατομικευμένων αντικειμένων.

Η αλήθεια του συμπαντικού χώρου είναι ότι ο χώρος κι ο χρόνος στενά συνδεδεμένα και ζευγαρωμένα μας δίνουν μια καινούργια ουσία η οποία λέγεται χωροχρονικό συνεχές.

(...)

Βιωματικά αισθανόμαστε την ανάγκη του αιτίου και αναγκαστικά αισθανόμαστε και επιστημονικά την ύπαρξη ενός πρωτογενούς αιτίου, άγνωστου ακόμη σ' εμάς, άγνωστο ακόμα στην επιστήμη, που είναι το Ένα και Μοναδικό Αίτιον δημιουργίας των πάντων.

(...)

Αυτός ο οποίος δεν κατανοεί αυτήν τη σχέση του σύμπαντος ολόκληρου, άρα τη σχέση και μεταξύ των ανθρώπων, που είναι κομμάτια αυτού του σύμπαντος, πάει να πει ότι χάνει την αίσθηση της επαφής του με τον άλλον άνθρωπο.

Αν χάσει την επαφή, τη γνώση της επαφής με τον άλλο άνθρωπο, και πιστέψει ότι είναι κάτι ξεχωριστό από το ενιαίο σύνολο, τότε από τον άλλον άνθρωπο τον χωρίζει η αδιαφορία έως το μίσος.

Εάν κατανοήσεις τη συνέχεια των πάντων μέσα στο σύμπαν, τότε έχεις κατανοήσει πάρα πολύ καλά τη σχέση σου και την αλληλεπίδρασή σου με τους άλλους ανθρώπους. Πάει να πει ότι γνωρίζεις βιωματικά τι πάει να πει αγάπη.

Επιστημονικά, η πιο τεκμηριωμένη άποψη για την εξέλιξη του ανθρώπου είναι αυτή του Δαρβίνου. Αλλά, η εξέλιξη αυτή αρχίζει από ένα σημείο που ήδη υπάρχει οργανωμένη βιολογία του ανθρώπου.

Βεβαίως εδώ, έχει ένα πρόβλημα η αστροφυσική: Για να δημιουργηθεί χρονικά αυτή η αλυσίδα των μεταλλάξεων χρειάζονται πολλά δισεκατομμύρια χρόνια, τη στιγμή που γνωρίζουμε ότι η Γη έχει ηλικία 4 δισεκατομμύρια χρόνια, και μονάχα το 1,5 δισεκατομμύριο χρόνια από αυτή τη ζωή της ήταν κατάλληλες οι συνθήκες για να δημιουργηθούν όλα αυτά τα οποία μας λέει ο Δαρβίνος.

 http://www.egriechen.info/

ΣΧΕΣΗ ΠΙΣΤΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

               Όπως είπε ο Μ. Βασίλειος: "Δεν μειώνεται καθόλου ο θαυμασμός μας για τα μεγαλεία του Θεού, αν βρεθεί ο τρόπος με τον οποίο  ο Θεός έφτιαξε όλα τα θαυμάσια δημιουργήματα".
Στην σύγχρονη εποχή, δεν είναι λίγοι οι επιστήμονες που συμφωνούν με τα λόγια του Μ. Βασιλείου.
Όπως διαπιστώνει ο Άγγλος φιλόσοφος Μπέρτραντ Ράσελ, η εκάστοτε σύγκρουση πίστης και επιστήμης δεν οφείλεται στην αντιπαράθεση του περιεχομένου της πίστης και της επιστήμης, αλλά στις αντιθέσεις των εκπροσώπων τους και στις αυτονόητες σκοπιμότητες.
Ο μέγιστος των επιστημόνων του 20ου αιώνα Άλμπερτ  Αϊνστάιν υποστηρίζει: " Ποτέ δεν βρήκα τίποτε στην επιστήμη μου, που να μπορώ να αντιτάξω στη θρησκεία.  Η επιστήμη δίχως τη θρησκεία είναι χωλή (κουτσή)  και η θρησκεία δίχως την επιστήμη είναι τυφλή".

ΠΗΓΗ: http://deneisaimonos.gr/
ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΝΤΟΚΥΜΑΝΤΕΡ, ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΟΛΑ ΤΗΣ ΣΕΙΡΑΣ "ΔΕΝ ΕΙΣΑΙ ΜΟΝΟΣ" ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ - ΠΑΠΑΛΙΟΥ http://deneisaimonos.gr/  

Η επιστήμη απαντά στο ΠΩΣ της δημιουργίας, ενώ η πίστη και η θεολογία στο ΠΟΙΟΣ και ΓΙΑΤΙ.
Όπως είπε ο νομπελίστας Άρθουρ Κόμτ:  "Η επιστήμη βοηθάει τον άνθρωπο να γίνει άνθρωπος, όπως και η θρησκεία τον βοηθάει να κατακτήσει τη θέωση".
Κάποιοι επιστήμονες προσπάθησαν για 2 αιώνες να πορευτούν χωρίς την πίστη, για χάρη της ύλης απαρνήθηκαν το πνεύμα, είδαν τον κόσμο ως μηχανιστικό σύνολο, που στηρίζεται σε ξεκάθαρους κανόνες ελέγξιμους με το πείραμα και τη λογική.
Η ανατροπή της βεβαιότητας αυτής, πραγματοποιήθηκε τον 20ο αιώνα, όταν ο Αϊνστάιν  διατύπωσε τη θεωρία της σχετικότητας και ο Χάισεμπεργκ απέδειξε ότι ο κόσμος δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από την επιστήμη.


Η τραγικότητα των ανθρώπινων επιλογών φάνηκε με την ανάπτυξη της ατομικής ενέργειας.  Από την πρώτη ατομική βόμβα στην Χιροσίμα το 1945, η επιβίωση της ζωής στον πλανήτη κρέμεται από μια κλωστή.
Αλλά και η οικολογική καταστροφή που φαίνεται να επέρχεται με την ασύδοτη μόλυνση του περιβάλλοντος από τις ανεπτυγμένες χώρες, δείχνει με τι σειρά της πως ο άνθρωπος που δεν έχει ηθικές αρχές και πίστη σε ανώτερες αξίες , όπως είναι ο σεβασμός της ζωής, η αγάπη στον συνάνθρωπο και το περιβάλλον, δεν έχει κανένα όριο. 
 Εύκολα υιοθετεί το ρόλο του υπερανθρώπου και τελικά οδηγείται στην αυτοκαταστροφή.
Γιατί όπως λέει ο Ντοστογιέφσκι:  "Δίχως Θεό, όλα επιτρέπονται".
( Β' Λυκείου ΔΕ 24. Πίστη και επιστήμη: αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα;)