Η μοναξιά είναι μια εμπειρία που μπορεί να βιώσει κάθε άνθρωπος, ακόμη κι όταν βρίσκεται ανάμεσα σε άλλους. Δεν αφορά μόνο τη φυσική απουσία ανθρώπων, αλλά και την έλλειψη ουσιαστικής επικοινωνίας, αγάπης και αποδοχής.
Η Ορθόδοξη Χριστιανική Παράδοση τονίζει ότι ο άνθρωπος είναι πλασμένος για να ζει σε σχέση και κοινωνία με τον Θεό και τους συνανθρώπους του. Γι’ αυτό και στην Παλαιά Διαθήκη αναφέρεται: «Δεν είναι καλό να είναι ο άνθρωπος μόνος» (Γεν. 2,18).
Σύμφωνα με τη χριστιανική αντίληψη, κανείς δεν ολοκληρώνεται απομονωμένος από τους άλλους. Η πληρότητα του ανθρώπου συνδέεται με σχέσεις ελεύθερες και θεμελιωμένες στην αγάπη. Αντίθετα, σχέσεις που στηρίζονται στην υποτέλεια, στον εγωισμό ή στην εκμετάλλευση περιορίζουν και πληγώνουν το ανθρώπινο πρόσωπο. Μέσα από την ουσιαστική σχέση, ο άνθρωπος προσφέρει και δέχεται αγάπη, σεβασμό και χαρίσματα, ενώ μαθαίνει να αποδέχεται τη διαφορετικότητα των άλλων.
Χαρακτηριστική είναι η συμβουλή του Αββά Ματώη: ο άνθρωπος που ζει μαζί με τους
άλλους χρειάζεται να είναι «στρογγυλός», δηλαδή ευέλικτος, ανεκτικός και
προσαρμοστικός, ώστε να μπορεί να συνυπάρχει με όλους.
Ιδιαίτερη θέση στη χριστιανική διδασκαλία κατέχει ο γάμος και η οικογένεια. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος παρουσιάζει τον γάμο ως μυστήριο αγάπης, στο οποίο άνδρας και γυναίκα ενώνονται και πορεύονται μαζί με αμοιβαίο σεβασμό, τρυφερότητα και αλληλοστήριξη.
Η οικογενειακή ζωή γίνεται αληθινός πλούτος όταν κυριαρχούν η
ομόνοια, η φιλία και η αγάπη· τότε, σύμφωνα με τον Χρυσόστομο, βρίσκεται
ανάμεσά τους ο Χριστός. Η στάση αυτή αφορά όχι μόνο τους συζύγους και τα μέλη
μιας οικογένειας, αλλά και τις σχέσεις με φίλους, συμμαθητές, γείτονες και κάθε
άνθρωπο που συναντάμε. Η κοινότητα χρειάζεται κατανόηση και διάθεση προσφοράς.
Η υπέρβαση
της μοναξιάς δεν επιτυγχάνεται απλώς με την παρουσία πολλών ανθρώπων, αλλά με
τη δημιουργία ουσιαστικών σχέσεων. Η αγάπη, η αποδοχή, η συγχώρηση, ο σεβασμός
και η αλληλεγγύη μετατρέπουν τη συνύπαρξη σε κοινωνία προσώπων.
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος