Η συγχώρηση δεν είναι ένδειξη αδυναμίας, αλλά μια πράξη ύψιστης πνευματικής νίκης.
Σύμφωνα με τη
διδασκαλία του Αγίου Ιωάννη του Σιναΐτη (συγγραφέα της
«Κλίμακος»), η υπέρβαση του εγωισμού και η απαλλαγή από τη μνησικακία απαιτούν
ψυχική δύναμη και αποτελούν μίμηση της αγάπης του Χριστού.
Η συγχώρεση λειτουργεί ως το πρώτο βήμα για τη θεραπεία της
ψυχής, απελευθερώνοντάς σε από τα δεσμά του παρελθόντος.
Η πατερική γραμματεία
αναφέρει ότι όποιος διατηρεί έχθρα παραμένει προσκολλημένος στα πάθη, ενώ η
αληθινή μετάνοια οδηγεί στη γαλήνη.
Η Ιερή Εξομολόγηση είναι ένα από τα μεγαλύτερα δώρα του Θεού προς τον άνθρωπο. Δεν είναι δικαστήριο, αλλά πνευματικό θεραπευτήριο. Δεν είναι φόβος, αλλά επιστροφή. Δεν είναι ντροπή, αλλά ελευθερία.
Κάτω από το πετραχήλι του πνευματικού, ο άνθρωπος δεν στέκεται μπροστά σε έναν τιμωρό, αλλά μπροστά στον Χριστό, που περιμένει την ψυχή με αγάπη, έλεος και συγχώρηση.
Η αμαρτία πληγώνει την ψυχή, βαραίνει τη συνείδηση και απομακρύνει τον άνθρωπο από τον Θεό. Η εξομολόγηση όμως καθαρίζει, αναπαύει, θεραπεύει και ανοίγει ξανά τον δρόμο της μετανοίας.
Η διδασκαλία
του Αγίου Λουκά της Κριμαίας για τη Θεία Δικαιοσύνη αποτελεί θεμέλιο
λίθο της Ορθόδοξης πίστης: η δικαιοσύνη του Θεού δεν είναι εκδικητική τιμωρία,
αλλά ταυτίζεται με την τέλεια Αγάπη Του.
Δεν λειτουργεί με βάση το άτεγκτο
κοσμικό δίκαιο, αλλά ως έκφραση της άπειρης ευσπλαχνίας Του.
Η ορθόδοξη
προσέγγιση σε αυτό το βαθύ θεολογικό ερώτημα βασίζεται στους εξής άξονες:
Η Δικαιοσύνη ως Ιατρείο: Ο Άγιος Λουκάς, ως
ιατρός στο επάγγελμα, έβλεπε τις δοκιμασίες όχι ως τιμωρία, αλλά ως παιδαγωγικό
και θεραπευτικό μέσο του Θεού. Ο Θεός δεν εκδικείται. Επιτρέπει τις θλίψεις για
να αφυπνίσει συνειδήσεις, να αποτρέψει την αμαρτία και να οδηγήσει τον άνθρωπο
στη μετάνοια.
Η Αγαπητική
Δικαιοσύνη: Σε αντίθεση με την
ανθρώπινη «δικονομία» όπου επιβάλλεται αυστηρή ποινή για κάθε παράπτωμα, η Θεία
Δικαιοσύνη εστιάζει στην πνευματική αποκατάσταση. Είναι απόλυτα εναρμονισμένη
με το «η αγάπη τα πάντα καλύπτει».
Ο Φόβος και η Αγάπη: Ο Άγιος τόνιζε ότι όπου υπάρχει η γνήσια αγάπη του
Χριστού, εκεί εξαφανίζεται ο φόβος. Ο φόβος του Θεού δεν είναι τρόμος τιμωρίας,
αλλά βαθύς σεβασμός μπροστά στο μεγαλείο και τη φιλανθρωπία Του.
Η Απόλυτη Ελευθερία: Ο Θεός σέβεται την ελευθερία μας. Οι συνέπειες των πράξεών μας ή η απουσία
από το Φως Του (που καλείται «κόλαση») είναι αποτέλεσμα της δικής μας
απομάκρυνσης από την αγάπη Του, όχι επιλογή κάποιου Θεού-τιμωριού.
Να ντυθείτε τον καινούργιο άνθρωπο, που ο Θεός
κατά το σχέδιό του τον έχει πλάσει για να ζει με δικαιοσύνη και αγιότητα που
προέρχονται από την αλήθεια.
Επιστολή Απ.
Παύλου προς Εφεσίους 4, 24
Γιατί η ζωή εκείνων που οδηγούνται από το Άγιο
Πνεύμα διακρίνεται για την αγαθότητα, τη δικαιοσύνη και την αλήθεια.
Επιστολή Απ.
Παύλου προς Εφεσίους 5, 9
Σταθείτε, λοιπόν, σε θέση μάχης· ζωστείτε την
αλήθεια σαν ζώνη στη μέση σας· φορέστε σαν θώρακα τη δικαιοσύνη.
Επιστολή Απ.
Παύλου προς Εφεσίους 6, 14
Εμείς όμως, σύμφωνα με την υπόσχεση του Θεού,
προσμένουμε καινούργιους ουρανούς και καινούργια γη, όπου θα βασιλεύει η
δικαιοσύνη.
Β΄ επιστολή
Πέτρου 14, 7
Αν όμως η δική μας αδικία κάνει να φανερωθεί η
δικαιοσύνη του Θεού, τότε τι να πούμε; Μιλώντας με ανθρώπινα κριτήρια, να
ισχυριστούμε πως είναι άδικος ο Θεός όταν τιμωρεί; Όχι βέβαια! Γιατί, πώς
αλλιώς θα κρίνει ο Θεός τον κόσμο;
Επιστολή Απ.
Παύλου προς Ρωμαίους 3, 5
Μην ξεχνάτε πως η βασιλεία του Θεού δεν είναι
φαγητά και ποτά, αλλά δικαιοσύνη, ειρήνη και χαρά, που δίνει το Άγιο Πνεύμα.
Επιστολή Απ.
Παύλου προς Ρωμαίους 14, 17
Μακάριοι είναι εκείνοι που έχουν υποστεί
διωγμό για χάρη της δικαιοσύνης, επειδή σε αυτούς ανήκει η βασιλεία των
ουρανών.
Ευαγγέλιο κατά
Ματθαίον 5, 10
Αν λοιπόν πεινάει ο εχθρός σου, δώσ’ του να
φάει· αν διψάει, δώσ’ του να πιει· μ’ αυτή την τακτική θα τον κάνεις να
αισθανθεί τύψεις και ντροπή. Μην αφήνεις να σε νικήσει το κακό, αλλά να νικάς
το κακό με το αγαθό.
Επιστολή Απ.
Παύλου προς Ρωμαίους 12, 2021
Ο Θεός Δεν Είναι Μόνο Αγάπη — Είναι και Δικαιοσύνη ταυτόχρονα! - Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος
Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, τονίζει ότι η αγάπη του Θεού είναι άπειρη, αλλά λειτουργεί σε απόλυτη αρμονία με τη δικαιοσύνη Του.
Άγιος Λουκάς. Η Δικαιοσύνη του Θεού δεν Είναι Αντίθετη με την Αγάπη Του.
Η διδασκαλία του Αγίου Λουκά της Κριμαίας για τη Θεία Δικαιοσύνη αποτελεί θεμέλιο λίθο της Ορθόδοξης πίστης: η δικαιοσύνη του Θεού δεν είναι εκδικητική τιμωρία, αλλά ταυτίζεται με την τέλεια Αγάπη Του.
Δεν λειτουργεί με βάση το άτεγκτο κοσμικό δίκαιο, αλλά ως έκφραση της άπειρης ευσπλαχνίας Του.
Η ορθόδοξη προσέγγιση σε αυτό το βαθύ θεολογικό ερώτημα βασίζεται στους εξής άξονες:
Η Δικαιοσύνη ως Ιατρείο: Ο Άγιος Λουκάς, ως ιατρός στο επάγγελμα, έβλεπε τις δοκιμασίες όχι ως τιμωρία, αλλά ως παιδαγωγικό και θεραπευτικό μέσο του Θεού. Ο Θεός δεν εκδικείται. Επιτρέπει τις θλίψεις για να αφυπνίσει συνειδήσεις, να αποτρέψει την αμαρτία και να οδηγήσει τον άνθρωπο στη μετάνοια.
Η Αγαπητική Δικαιοσύνη: Σε αντίθεση με την ανθρώπινη «δικονομία» όπου επιβάλλεται αυστηρή ποινή για κάθε παράπτωμα, η Θεία Δικαιοσύνη εστιάζει στην πνευματική αποκατάσταση. Είναι απόλυτα εναρμονισμένη με το «η αγάπη τα πάντα καλύπτει».
Ο Φόβος και η Αγάπη: Ο Άγιος τόνιζε ότι όπου υπάρχει η γνήσια αγάπη του Χριστού, εκεί εξαφανίζεται ο φόβος. Ο φόβος του Θεού δεν είναι τρόμος τιμωρίας, αλλά βαθύς σεβασμός μπροστά στο μεγαλείο και τη φιλανθρωπία Του.
Η Απόλυτη Ελευθερία: Ο Θεός σέβεται την ελευθερία μας. Οι συνέπειες των πράξεών μας ή η απουσία από το Φως Του (που καλείται «κόλαση») είναι αποτέλεσμα της δικής μας απομάκρυνσης από την αγάπη Του, όχι επιλογή κάποιου Θεού-τιμωριού.
Δεσποτική εορτή, που αναφέρεται στην ανάβαση του Χριστού στους ουρανούς και θεωρείται στην
εκκλησιαστική παράδοση ως η ολοκλήρωση της αποστολής του Κυρίου επί της Γης. Η
Ανάληψη εορτάζεται από την Εκκλησία την 40η ημέρα από την Ανάσταση του Κυρίου. Την ημέρα αυτή γιορτάζουν
όσες φέρουν το όνομα Ανάληψη.
Το εκκλησιαστικό γεγονός της Αναλήψεως περιγράφεται από τους
ευαγγελιστές Μάρκο (ιστ’,
19), Λουκά ( κδ’, 50-52) και Ιωάννη (στ’, 62 και κ’, 17), στις Πράξεις
των Αποστόλων (α’ 2-9), στις επιστολές του Αποστόλου Παύλου (Προς Εφεσίους δ’ 8-10,
Προς Εβραίους δ’,14 και ζ’, 26, Α' Προς Τιμόθεον γ’, 16) και στην Α’ Καθολική
Επιστολή του Αποστόλου Πέτρου (γ’
22).
Σύμφωνα με τις ως άνω περιγραφές της Καινής Διαθήκης, η Ανάληψη
έγινε στο Όρος των Ελαιών στην Ιερουσαλήμ μπροστά στους μαθητές του Χριστού, οι
οποίοι παρακολούθησαν με δέος την απομάκρυνση του Διδασκάλου.
Η πατερική
παράδοση τονίζει ιδιαίτερα τον υπερφυσικό χαρακτήρα της Αναλήψεως του Κυρίου,
το όποιο περιλήφθηκε στη δογματική διδασκαλία της Εκκλησίας με τη
χαρακτηριστική αναφορά στο Σύμβολο της Πίστεως («και ανελθόντα εις τους
ουρανούς και καθεζόμενον εκ δεξιών του Πατρός και πάλιν ερχόμενον μετά
δόξης...»).
Τόσο στις Πράξεις των Αποστόλων, όσο και στο Σύμβολο της Πίστεως
(«Πιστεύω») διακηρύσσεται η σχέση της Αναλήψεως με τη Δευτέρα Παρουσία.
Η Ανάληψη του Χριστού συνεορταζόταν με την Πεντηκοστή, κατά τους πρώτους αιώνες. Από τον 4ο
αιώνα, όμως, άρχισε η προοδευτική διάκριση και ο αυτοτελής εορτασμός της.
Ο Άγιος Νεκτάριος γνώρισε τον πόνο, την αδικία και την μοναξιά όσο λίγοι.
Κι όμως ποτέ δεν έχασε την πίστη και την αγάπη του προς τον Θεό.
Ένα δυνατό μήνυμα του Αγίου Νεκταρίου για την πίστη, την υπομονή και την αγάπη, οι οποίες μπορούν να νικήσουν και τις πιο δύσκολες δοκιμασίες της ζωής.
