Παρασκευή 6 Μαρτίου 2026
Πέμπτη 5 Μαρτίου 2026
Χριστιανισμός - Ισλάμ: Σημεία επίδρασης και ουσιαστικές αποκλίσεις
Χριστιανισμός - Ισλάμ:
Σημεία επίδρασης και ουσιαστικές αποκλίσεις
Θεώνη Μπούρα,
Μr Πατρολογία, θεολόγος-εκπαιδευτικός
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος
Το Ισλάμ γεννήθηκε σε ένα χώρο, όπου υπήρχε η προϊσλαμική αραβική θρησκεία,
που ήταν πολυθεϊστική κι ο Αλλάχ ήταν ο θεός που λάτρευε η οικογένεια του
Μωάμεθ.
Στον ίδιο χώρο
δραστηριοποιούνταν και Ιουδαίοι και χριστιανοί γιατροί, έμποροι, μουσικοί.
Το Ισλάμ επομένως
διαμορφώθηκε ιστορικά συνδυάζοντας στοιχεία α) της παλιάς αραβικής θρησκείας,
όπως τον όνομα του θεού Αλλάχ, β) των εβραίων , όπως είναι η αυστηρή μονοθεία, η
ιδέα του εκλεκτού και περιούσιου λαού του θεού που στο Ισλάμ θα ονομαστούν
«πιστοί-υποταγμένοι» στο θεό σε αντιδιαστολή με τους απίστους και γ) στοιχεία
από αιρετικούς χριστιανούς, όπως οι μονοφυσίτες και οι νεστοριανοί, που είχαν
ιδρύσει 2 χριστιανικά αραβικά κράτη διατηρώντας την πολυγαμία των αράβων.
Οι χριστιανικές επιρροές στο Ισλάμ είναι αρκετές1 και
προέρχονται κυρίως από τους νεστοριανούς, τους μονοφυσίτες και τα απόκρυφα
χριστιανικά κείμενα δηλαδή νόθα και ψευδεπίγραφα βιβλία των χριστιανών.
v Οι μουσουλμάνοι
πιστεύουν σε ένα Θεό δημιουργό του κόσμου όπως και οι χριστιανοί, όχι όμως σε
Τριαδικό Θεό.
v Πιστεύουν σε ύπαρξη και
δράση αγγέλων και μάλιστα του Γαβριήλ στον ευαγγελισμό της Μαριάμ (όχι
Θεοτόκου).
v Αποδέχονται τον
ευαγγελισμό της Μαριάμ, την παρθενία της, και την εξ αυτής γέννηση του Ιησού,
όχι όμως στο σπήλαιο της Βηθλεέμ αλλά κάτω από μία χουρμαδιά, χωρίς αναφορά
στον Ιωσήφ, ούτε στους γονείς της Ιωακείμ και Άννα, αλλά στη Μαριάμ ως κόρη του
Εμράν.
v Προσφωνούν τη Μαριάμ
«Δέσποινά μας» και «Κυρία μας Μαριάμ», τη σέβονται ως μητέρα του Ιησού, όχι
όμως ως Θεοτόκο, αφού για εκείνους ο Ιησούς δεν είναι Θεός2. Επηρεασμένοι
από τη χριστολογία του Αρείου και του Νεστορίου αποκαλούν τον Ιησού «προφήτη»,
«απόστολο», «δούλο του Θεού», «Μεσσία», «λόγο του Θεού», «δεύτερο Αδάμ» επειδή
γεννήθηκε από Παρθένο με υπερφυσικό τρόπο. Βέβαια δεν Τον θεωρούν Θεό, ούτε Υιό
Θεού3.
v Αναφέρουν θαύματα
του Ιησού, του αποστόλου του Θεού, όπως τη θεραπεία του εκ γενετής τυφλού, του
λεπρού (κι όχι των 10 λεπρών) καθώς και αναστάσεις νεκρών. Αναφέρουν κι
ένα θαύμα παρμένο από το απόκρυφο-νόθο-ψευδεπίγραφο ευαγγέλιο του Θωμά, σύμφωνα
με το οποίο ο Ιησούς, όταν ήταν μικρός, έφτιαξε ένα πουλί από πηλό, φύσηξε σε
αυτό και το πήλινο πουλί ζωντάνεψε4.
v Ο Ιησούς γεννήθηκε
«εκ Παρθένου Μαριάμ» και του «πνεύματος του Θεού», πράγμα που δεν απέχει πολύ
από το Άγιο Πνεύμα, που δέχονται οι χριστιανοί.
v Αναφέρουν το θαύμα
του Ιησού με το χορτασμό των πεντακισχιλίων στην έρημο και προσθέτουν ότι ο
Θεός θα βασανίσει σκληρά όσους δεν πιστέψουν σε αυτό το θαύμα5.
v Επηρεασμένοι από
τους Εβραίους δε μπορούν να δεχτούν το πάθος και τη σταύρωση του Ιησού, του αποστόλου
του Θεού. Δέχονται ωστόσο τα ιστορικά γεγονότα των παθών και της σταύρωσης,
λένε όμως ότι το πρόσωπο που σταύρωσαν οι Ιουδαίοι δεν ήταν ο Ιησούς αλλά
κάποιος άλλος όμοιός Του6. Δέχονται την ανάληψη του Ιησού, ο Ιησούς
ανυψώθη προς το Θεό, απογοητεύοντας τις δόλιες διαθέσεις των εβραίων7.
v Στην
Ισλαμική παράδοση υπάρχει η πίστη στη μελλοντική επιστροφή του Ιησού πριν την
τελική κρίση και η νίκη του Ιησού κατά του αντιχρίστου, αντίληψη συναφής με την
Καινή Διαθήκη. Βέβαια οι μουσουλμάνοι λένε ότι ο Ιησούς, μετά τη νίκη του
αντιχρίστου, θα πεθάνει και γι’ αυτό το λόγο έχουν κρατήσει κενή θέση στον τάφο
του προφήτη Μωάμεθ στη Μεδίνα8.
Παρατηρούμε ότι το Ισλάμ δέχεται μεν ορισμένα ιστορικά στοιχεία σχετικά με τον
Ιησού και την Παρθένο, όμως αρνείται το επίσης ιστορικό γεγονός του πάθους και
της θανατικής καταδίκης του Ιησού καθώς και τα ιερά πρόσωπα του Ιωακείμ και της
Άννας. Επηρεάστηκε από μονοφυσιτικό περιβάλλον γι’ αυτό αρνείται τον όρο
Θεοτόκος για την Παναγία, όρο που αποτελεί κριτήριο ορθοδοξίας και για τον
οποίο πολύ αγωνίστηκε ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας ανατρέποντας την αιρετική
διδασκαλία του Νεστορίου9 .
Η θεότητα του Ιησού Χριστού είναι αδιαμφισβήτητη για τους χριστιανούς καθώς «ο
Θεός Λόγος (μετά την ενανθρώπηση Ιησούς Χριστός), το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας
Τριάδος, είναι επίσης ο Υιός ο Αγαπητός, ο μονογενής, που έχει διπλή γέννηση:
από τον Πατέρα, χωρίς μητέρα, αχρόνως και εν χρόνω από την Υπεραγία Θεοτόκο με
τη χάρη του αγίου Πνεύματος, στη Βηθλεέμ της Ιουδαίας. Είναι τέλειος Θεός και
τέλειος άνθρωπος, δηλαδή Θεάνθρωπος»10 .
- Βλέπε Γιαννουλάτου, Αναστασίου, Ισλάμ:
Θρησκειολογική επισκόπηση, Πορευθέντες 1975.
- Η Τράπεζα, 5,19
- Ο οίκος Εμράν, 3:52.
- Ο οίκος του Εμράν, 3:40-41, 43.
- Η Τράπεζα, 5:112-115.
- Arberry, Koran(1971), I, 123.
- D. Brown, The Cross of
the Messiah, σειρά Christianity and the Islam, 3 London 1969, σ. 34.
- Hayek, Christ(1959),
239-271 και Burton, Pilgrimage, vol II παρά Rodwell, Koran(1971),
391.
- Βλέπε Αρτέμη, Ειρήνης, «Σκάνδαλο οικουμενικόν: η
απόρριψη του όρου Θεοτόκος από το Νεστόριο και η ανασκευή της διδασκαλίας
του από τον Κύριλλο Αλεξανδρείας, Νέα Σιών 91 (2011), 179-202.
- Αρτέμη, Ειρήνης, Αποκλίνοντα στοιχεία στις
διδασκαλίες του Ορθοδόξου Χριστιανισμού και του Ισλάμ, 2011
http://www.impantokratoros.gr/DAAAB9B8.el.aspx
H Καθολική Δύναμη της Αγάπης
4.3 Η ΑΓΑΠΗ ΩΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ ΣΤΟΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟ
Μια επιστολή από τον A. Αϊνστάιν στην κόρη του:
H Καθολική Δύναμη της Αγάπης
«Όταν πρότεινα τη θεωρία της σχετικότητας, ελάχιστοι με κατάλαβαν, και αυτό
που θα αποκαλύψω τώρα θα συγκρουστεί με την παρανόηση και την προκατάληψη του
κόσμου.
Σου ζητώ να φυλάξεις τα γράμματα για όσο διάστημα χρειαστεί, χρόνια,
δεκαετίες, έως ότου η κοινωνία είναι αρκετά προηγμένη για να δεχτεί αυτό που θα
εξηγήσω παρακάτω.
Υπάρχει μια εξαιρετικά ισχυρή δύναμη που, μέχρι σήμερα, η επιστήμη δεν έχει
βρει επίσημη εξήγηση για αυτήν. Είναι μια δύναμη που περιλαμβάνει και διέπει
όλους, είναι πίσω από κάθε φαινόμενο που λειτουργεί στο σύμπαν και δεν έχει
ακόμη προσδιοριστεί από εμάς. Αυτή η παγκόσμια δύναμη είναι η ΑΓΑΠΗ.
Όταν οι επιστήμονες ερεύνησαν για μια ενοποιημένη θεωρία του σύμπαντος ξέχασαν την πιο ισχυρή αόρατη δύναμη.
Η αγάπη είναι φως, που φωτίζει αυτούς που δίνουν και λαμβάνουν.
Η αγάπη είναι βαρύτητα, επειδή κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται έλξη για άλλους.
Η αγάπη είναι δύναμη, διότι πολλαπλασιάζει το καλύτερο που έχουμε, και επιτρέπει στην ανθρωπότητα να μην σβήσει στον τυφλό εγωισμό της.
Η Αγάπη ξεδιπλώνει και αποκαλύπτει.
Για την αγάπη ζούμε και πεθαίνουμε.
Αγάπη είναι ο Θεός και Θεός είναι η Αγάπη.
Η δύναμη αυτή εξηγεί τα πάντα και δίνει νόημα στη ζωή. Αυτή είναι η
μεταβλητή που έχουμε αγνοήσει για πολύ καιρό, ίσως γιατί φοβόμαστε την αγάπη,
γιατί είναι η μόνη ενέργεια στο σύμπαν που ο άνθρωπος δεν έχει μάθει να οδηγεί
κατά βούληση.
Για να δώσω ορατότητα στην αγάπη, έκανα μια απλή αντικατάσταση στην πιο
διάσημη εξίσωση μου. Αν αντί για E = mc2, δεχθούμε ότι η ενέργεια για να
θεραπεύσει τον κόσμο μπορεί να επιτευχθεί μέσα από την αγάπη όταν
πολλαπλασιάζεται με την ταχύτητα του φωτός στο τετράγωνο, καταλήγουμε στο
συμπέρασμα ότι η αγάπη είναι η πιο ισχυρή δύναμη που υπάρχει, διότι δεν έχει
όρια.
Μετά την αποτυχία της ανθρωπότητας στη χρήση και τον έλεγχο των άλλων
δυνάμεων του σύμπαντος, που έχουν στραφεί εναντίον μας, είναι επιτακτική ανάγκη
να τραφούμε με ένα άλλο είδος ενέργειας ...
Αν θέλουμε το είδος μας να επιβιώσει, αν θέλουμε να βρούμε το νόημα της
ζωής, αν θέλουμε να σώσουμε τον κόσμο και κάθε ον με αισθήσεις που κατοικεί σε
αυτόν , η αγάπη είναι η μία και μοναδική απάντηση.
Ίσως δεν είμαστε ακόμη έτοιμοι να κάνουμε μια βόμβα αγάπης, μια συσκευή
αρκετά ισχυρή ώστε να καταστρέψει εντελώς το μίσος, τον εγωισμό και την
απληστία που καταστρέφουν τον πλανήτη.
Ωστόσο, κάθε άτομο φέρει μέσα του μια μικρή αλλά ισχυρή γεννήτρια αγάπης
της οποίας η ενέργεια περιμένει να απελευθερωθεί.
Όταν μάθουμε να δίνουμε και να λαμβάνουμε αυτή την παγκόσμια ενέργεια,
αγαπητή Lieserl, θα έχουμε επιβεβαιώσει ότι η αγάπη κατακτά τα πάντα, είναι σε
θέση να ξεπεράσει τα πάντα, γιατί η αγάπη είναι η πεμπτουσία της ζωής.
Με λυπεί βαθύτατα που δεν μπόρεσα να εκφράσω ό, τι έχω στην καρδιά μου, που
χτυπά για σένα μια ζωή. Ίσως είναι πολύ αργά για να ζητήσω συγγνώμη, αλλά καθώς
ο χρόνος είναι σχετικός, πρέπει να σου πω ότι σ αγαπώ και πως χάρη σε εσένα
έφτασα στην τελική απάντηση!».
Ο πατέρας σου,
Άλμπερτ Αϊνστάιν
Πηγή: facebook-Μάνος Δανέζης
( Manos Danezis )
Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026
ΣΟΥΦΙ
Ο Θεός είναι ένας και Τριαδικός.
1.4 ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος
Η πίστη αυτή αποτελεί το ιδιαίτερο γνώρισμα του Χριστιανισμού, όσον
αφορά στην περί του Θεού διδασκαλία.
Τα τρία πρόσωπα της Αγίας Τριάδας έχουν τα προσωπικά τους ιδιώματα. Ο Πατέρας είναι αγέννητος, ο Υιός «γεννάται» προαιώνια από τον Πατέρα, και το Άγιο Πνεύμα εκπορεύεται προαιώνια από τον Πατέρα.
Ο ομοούσιος Τριαδικός Θεός
ενεργεί και εκδηλώνεται προς τον κόσμο ενιαία και αδιαίρετα.
Κατά το Μ. Αθανάσιο: «Ὁ Πατήρ δι’ Υἱοῦ ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι ποιεῖ τά
πάντα»
Δ. Δ.Δρίτσας, Δ. Ν. Μόσχος, Στυλ. Δ. Παπαλεξανδρόπουλος, ΟΕΔΒ, σσ. 4142
Τρίτη 3 Μαρτίου 2026
Η ειρήνη του Θεού και η ειρήνη του κόσμου
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος
Ο κακόμοιρος ο κόσμος διψά ειρήνη. Μα χωρίς την απομέσα ειρήνη, δεν μπορεί να γίνη ειρήνη εξωτερική.
Χωρίς την ψυχική ειρήνη, η πολιτική και κοινωνική
ειρήνη είναι ψεύτικη.
«Ειρήνη αφίημι υμίν, είπε ο Χριστός στους μαθητές Του κατά το Μυστικό Δείπνο, ειρήνην την εμήν δίδωμι υμίν. Ου καθώς ο κόσμος δίδωσι, εγώ δίδωμι υμίν». Πρόσεξες για να δης καλά τί λέγει ο Χριστός; «Ου καθώς ο κόσμος δίδωσι, εγώ δίδωμι υμίν».
«Δεν σας δίνω, λέγει, εγώ την ειρήνη που δίνει ο κόσμος», την ψεύτικη, την οργισμένη ειρήνη, την ανειρήνευτη ειρήνη, την ειρήνη που στ’ αληθινά δεν έχει ολότελα ειρήνη και ησυχία.
Τέτοια είναι η ειρήνη που μπορεί να κάνη ο κόσμος, οι άνθρωποι, που τρώγονται με τα πάθη τους και που τους κατατρώγει η περηφάνεια, η ματαιοδοξία-φιλαργυρία, η σκληροκαρδία και η απονιά στους άλλους, η μανία της ακολασίας και η επιθυμία της καλοπέρασης.
Όλα τούτα τα πάθη είναι οργισμένα και όχι ειρηνικά.
Αυτά κάνουνε τους ανθρώπους να μαλώνουνε, να εχθρεύονται ο ένας τον άλλον, αυτά λιγοστεύουνε την αγάπη, που είναι δα πολύ λίγη ανάμεσά τους, και φέρνουνε την παραζάλη, την έχθρα, «την έριδα» που λέγανε οι αρχαίοι.
Με άλλα λόγια, φέρνουνε τη βασιλεία του διαβόλου επί της γης, και όχι τη βασιλεία του Θεού, που είναι η ειρήνη».
Φώτης Κόντογλου, Ο Φώτης Κόντογλου στην
τρίτη διάστασή του, εκδ. Ι. Κοιν. Οσίου Νικοδήμου, Γουμένισσα 2003, σελ.
124-127.
Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος
Η τεχνολογία… επαγγέλλεται την απελευθέρωση
του ανθρώπου από την ανάγκη, αλλά δεν την εξασφαλίζει.
αλλά είναι η ποιότητα της ζωής μας, η
ελευθερία και η ανθρωπιά, δηλαδή η βιωσιμότητα του βίου μας.
Η τεχνική χρειάζεται τη θεολογία μόνο εκεί που υστερεί, σε κάτι το οποίο διαφεύγει των ορίων της.
Κι αυτό που στερείται η τεχνολογία είναι η διασφάλιση της ελευθερίας του ανθρώπου, η κατοχύρωση της ανθρωπιάς του, η εγγύηση της ποιότητας της ζωής του, με δύο λόγια, η νοηματοδότηση της ανθρώπινης ύπαρξης.
Το κοινό σημείο θεολογίας και τεχνολογίας είναι ότι κι οι δύο προλογίζουν την ανθρώπινη ελευθερία, ενδιαφέρονται γι’ αυτήν και ασχολούνται άμεσα μαζί της.
Η διαφορά τους έγκειται στον τρόπο πρόσβασης:
Ενώ η τεχνολογία κινείται στον άξονα της μετάβασης από την ανάγκη στην
ελευθερία, η θεολογία λειτουργεί στο πεδίο των
σχέσεων της αγάπης με την ελευθερία.
Μάριος
Μπέγζος, Τεχνολογία και Θεολογία
Κυριακή 1 Μαρτίου 2026
Η βαθύτερη σημασία του μυστηρίου της Μετάνοιας
3.6 ΜΕΤΑΝΟΙΑ, Η ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΗΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος
Πολλοί
άνθρωποι, όταν αμαρτάνουν λυπούνται και στενοχωρούνται.
Η αληθινή όμως μετάνοια δεν είναι απλή
μεταμέλεια. Είναι ο πόνος της καρδιάς μας, που δεν ανταποκριθήκαμε στην αγάπη
του Θεού, δεν τιμήσαμε τον εαυτό μας και τους συνανθρώπους μας.
Την
επισφράγιση της συγχώρησης δίνει το μυστήριο της Εξομολόγησης.
Όπως
στο Βάπτισμα με τη μεσολάβηση του ιερέα πήραμε το φωτισμό του Αγίου Πνεύματος,
έτσι κι εδώ με τη μεσιτεία του παίρνουμε την άφεση με τη χάρη του Χριστού.
1.
Τα αμαρτήματά μας στην ουσία τα λέμε στο Θεό και αυτός συγχωρεί. Ο ιερέας είναι
ο μεσίτης και μέσω αυτού συγχωρούνται οι αμαρτίες μας με την ενέργεια του Αγίου
Πνεύματος. Οι ευχές του μυστηρίου προσδιορίζουν με σαφήνεια τη θέση του.
2.
Η ντροπή δεν πρέπει να γίνεται εμπόδιο. Ο ιερέας είναι κι αυτός αμαρτωλός, εξομολογείται
όπως εμείς, έχει κατανόηση και συμπάθεια.
3.
Η μετάνοια μας συμφιλιώνει με τον εαυτό μας και τους συνανθρώπους μας, γι’ αυτό
δεν πρέπει να την αναβάλλουμε.
4.
Να σκεφτόμαστε τη χαρά που αισθανόμαστε, όταν απαλλασσόμαστε από ό,τι μας
βαραίνει και τη χαρά που γίνεται από τη μετάνοιά μας στον ουρανό
(Λουκ. 15, 7)
και στην Εκκλησία, που ύστερα από την αυτοεξορία μας είμαστε και πάλι στην
αγκαλιά της.
5.
Αυτά που λέμε στον ιερέα δεν κοινολογούνται. Ασφαλίζονται με το απόρρητο της
Εξομολόγησης, που είναι κατοχυρωμένο και από την Εκκλησία και από την Πολιτεία.
