Δημοκρατικός Πολιτισμός και Εκπαίδευση για το Καλό κάθε Ανθρώπου και του Κόσμου: Ικανότητες, μέθοδοι και πρακτικές

 

Μαθήματα "εφαρμοσμένης δημοκρατίας" για εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων.

Μάριος Κουκουνάρας-Λιάγκης

Το βιβλίο Δημοκρατικός πολιτισμός και Εκπαίδευση για το Καλό κάθε Ανθρώπου και του Κόσμου είναι ένα θεωρητικό και πρακτικό εργαλείο για όσες και όσους αναζητούν μια εκπαίδευση που δεν περιορίζεται στη μετάδοση γνώσεων, αλλά διαμορφώνει πρόσωπα ικανά να ζουν, να σκέφτονται και να δρουν δημοκρατικά. 

Συνδέοντας τη φιλοσοφία της εκπαίδευσης, τον Biesta, τον Dewey, το Πλαίσιο Αναφοράς Ικανοτήτων για Δημοκρατικό Πολιτισμό του Συμβουλίου της Ευρώπης και τη σύγχρονη διδακτική πράξη στην Ελλάδα και τον κόσμο, το βιβλίο αυτό θεμελιώνει μια πρόταση «εφαρμοσμένης δημοκρατίας» για το σχολείο. 

Ο αναγνώστης οδηγείται από τα μεγάλα ερωτήματα για τον σκοπό της εκπαίδευσης, την υποκειμενοποίηση, το καλό και τη δημοκρατία, σε συγκεκριμένες μεθόδους, στρατηγικές και εργαλεία διδασκαλίας.

Συνεργατική μάθηση, αναστοχασμός, μάθηση μέσω κοινωνικής προσφοράς, παιχνίδι, τέχνες, φωνή των παιδιών, αμφιλεγόμενα ζητήματα και αποκαταστατικές πρακτικές γίνονται παιδαγωγικοί δρόμοι δημοκρατικού πολιτισμού. 

Το έργο αυτό αποτελεί θεωρητικό οδηγό και πρακτικό εγχειρίδιο για εκπαιδευτικούς, φοιτητές/τριες, επιμορφωτές και πανεπιστημιακούς που εκπαιδεύουν τους μελλοντικούς εκπαιδευτικούς για να είναι ικανοί να βελτιώσουν ή να αλλάξουν τον κόσμο.

Αναλυτικά Περιεχόμενα

[Κατεβάστε τα αναλυτικά περιεχόμενα του βιβλίου...]

Η βιβλιοθήκη της Γαλιλαίας

 Άπειρα πατερικά (και όχι μόνον)  βιβλία από το site  galilea.gr

ΠΑΤΗΣΤΕ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ:

Ο παρών ιστοχώρος, galilea.gr, είναι έργο εθελοντών και λειτουργεί αφιλοκερδώς και δεν έχει κερδοσκοπικό ή άλλο σκοπό. Οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στο galilea.gr προσφέρονται προς τους επισκέπτες του αποκλειστικά και μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς.

 Οι επισκέπτες του galilea.gr, αναλαμβάνουν και την αποκλειστική ευθύνη διασταύρωσης των παρεχομένων πληροφοριών. Κάθε υπόδειξη, τεκμηριωμένη διόρθωση ή έγγραφη συμπαράσταση ή αίτηση απόσυρσης έργων με πνευματικά δικαιώματα είναι ευπρόσδεκτη. Εάν, δίχως την πρόθεσή μας θίγουμε πνευματικά δικαιώματα, παρακαλούμε για την άμεση ενημέρωσή μας στο: info@galilea.gr.

ΕΝΑΣ ΙΑΠΩΝΑΣ ΔΙΧΩΣ ΣΧΙΣΤΑ ΜΑΤΙΑ

Η 3η Φεβρουαρίου ήταν η μέρα μνήμης του αγίου Νικολάου Κασάτκιν, Ρώσου στην καταγωγή, που όμως αποκαλείται Νικόλαος της Ιαπωνίας.

Υπήρξε αυτός που πρόσφερε την Ορθόδοξη πίστη στην Ιαπωνία με μια τόλμη ιδιαίτερη: με σεβασμό στην ιαπωνική ταυτότητα και με απόρριψη του αποικιοκρατικού μοντέλου.

Οι συνθέσεις που επιχείρησε αφορούν πολλά επίπεδα (πολιτισμό, διαθρησκειακό διάλογο, εθνικισμό, πατριωτισμό, αυτοσυνειδησία της νεαρής εκκλησίας κλπ).

Ενδεικτικά παραθέτω ένα απόσπασμα από το βιβλίο μου

Θανάσης Ν. Παπαθανασίου, «Ένας Ιάπωνας δίχως σχιστά μάτια. Νικόλαος Κασάτκιν, ο ευαγγελιστής των Ιαπώνων», εκδ. Αρμός, Αθήνα 2018, σσ. 60-63:

«Ο άγιος Νικόλαος έδρασε την εποχή Μέιτζι (1868-1912), εποχή ραγδαίου εκδυτικισμού της Ιαπωνίας, κι όμως εποχή κατά την οποία η μεταστροφή στον Χριστιανισμό (παρ’ όλο που είχαν περάσει 13 γενιές από την πρώτη επαφή μαζί του) θεωρούνταν ακόμη ακραία πράξη, και ειδικά όταν επρόκειτο για Χριστιανισμό εισαγόμενο από την Ρωσία.

Στην ιαπωνική συνείδηση η μεγάλη γειτονική χώρα εμφανιζόταν ως η πιο απειλητική ίσως δυτική δύναμη, σε μια διελκυστίνδα αγάπης και μίσους, ανταγωνισμού για την πολιτισμική ανωτερότητα αλλά και την ορμή προς εκσυγχρονισμό. “Οι Ιάπωνες και οι Ρώσοι”, έχει λεχθεί προσφυώς, “μπορεί να είναι ή φίλοι ή εχθροί• δεν μπορεί να είναι ξένοι”.

Ο Κασάτκιν, ωστόσο κατόρθωσε να οικοδομήσει μια υπολογίσιμη εκκλησία με πάνω από 30.000 πιστούς. Οι αριθμοί έχουν τη σημασία τους, αλλά σημαντικότερο υπήρξε κάτι άλλο: ο προσανατολισμός που έδωσε ο Νικόλαος. Ένας προσανατολισμός προς τη συγκρότηση μιας εκκλησίας αληθινά Ορθόδοξης και πραγματικά ιαπωνικής, κι όχι ενός παραρτήματος της ρωσικής εκκλησίας και κουλτούρας. Αλλά το σκηνικό δεν ήταν διπολικό• ήταν συνθετότερο.

Η Ρωμαιοκαθολική παρουσία στην Ιαπωνία ξεκίνησε το 1549 και γνώρισε τρομερούς διωγμούς μέχρι τα μέσα, περίπου του 19ου αι., οπότε και άρχισε η έντονη δράση των αγγλο-αμερικανικών ιεραποστολών, η οποία και έδωσε το κυρίαρχο χριστιανικό χρώμα.

Στη συνέχεια, ο 20ός αι. έφερε τη ραγδαία ανάπτυξη «γηγενών εκκλησιών», δηλαδή χριστιανικών κοινοτήτων με έξαψη για την ιαπωνική ταυτότητα και σε αντιδιαστολή προς τις δυτικές ομολογίες, οι οποίες και κατηγορούνται ότι εξουθένωσαν ή προσπέρασαν την ιαπωνικότητα (είναι ένα φαινόμενο που αφορά όλο τον Τρίτο Κόσμο και τις προσπάθειες χειραφέτησής του από τη δυτική ηγεμονία, με ισχνές απαρχές στον 18ο αι.). Υπολογίζεται ότι περί τα 180 ιεραποστολικά σώματα ποικίλων ομολογιών εγκαταστάθηκαν στην Ιαπωνία από το 1852 ως το 1992, και 13 «γηγενείς εκκλησίες» σχηματίστηκαν από το 1901 ως το 1977.

Μέσα στην πραγματικότητα αυτή, οι ερευνητές δυσκολεύονται να ταξιθετήσουν το ιεραποστολικό έργο του Νικολάου σε μία μόνο κατηγορία (στις ξένες ιεραποστολές ή στις γηγενείς κινήσεις).

Μερικά παραδείγματα: Αντίθετα προς τις ετερόδοξες ιεραποστολές, που επεδίωκαν ατομικές μεταστροφές, ο Νικόλαος επεδίωκε μεταστροφές οικογενειών, πράγμα που προσιδίαζε στην παραδοσιακή ιαπωνική θρησκευτικότητα. Επίσης αντίθετα προς τις ετερόδοξες ιεραποστολές, στην Ορθόδοξη ιαπωνική εκκλησία τον ευαγγελισμό δεν τον ασκούσαν αλλοδαποί (δηλαδή Ρώσοι) ιεραπόστολοι, αλλά Ιάπωνες κατηχητές, οι οποίοι ήταν αληθινοί ευαγγελιστές, κι όχι παιδοφύλακες.

Έτσι το εισαγόμενο ευαγγέλιο πολιτογραφούνταν στην ιδιοπροσωπία και τη μαρτυρία της τοπικής εκκλησίας. Παρόμοια, ο Νικόλαος καλλιέργησε την πρόσληψη σινο-ιαπωνικής ορολογίας, υιοθέτησε την αφαίρεση των υποδημάτων κατά την είσοδο στο ναό (όπως επέτασσε η ιαπωνική κουλτούρα για την είσοδο σε σπίτια, σιντοϊστικά ιερά και βουδιστικούς ναούς), χρησιμοποίησε ρύζι στην τέλεση μνημοσύνων, ενέκρινε τη χριστιανική χρήση των μέχρι τότε σιντοϊστικών και βουδιστικών οικιακών ιερών, δεχόταν την άσκηση των πολεμικών τεχνών ως γυμναστική και την απονομή τιμής στον κρατικό Σιντοϊσμό ως σύμβολο της πολιτείας.

Χαρακτηριστική ήταν η αντίθεση του Νικολάου προς τον Ρώσο επίσκοπο (και αργότερα διάδοχό του) Σέργιο, ο οποίος υπηρετούσε τον εκρωσισμό της ιαπωνικής εκκλησίας. Ο Σέργιος υποστήριζε ότι στον καθεδρικό ναό της Αναστάσεως στο Τόκυο έπρεπε να ζωγραφιστούν άγιοι της μητέρας εκκλησίας (Βλαδίμηρος, Όλγα, Βόρις, Γκλεμπ), αλλά ο αρχιεπίσκοπος τον ανέκοψε, υπογραμμίζοντας ότι με αυτή την τακτική δεν θα υπήρχε σκοτεινότερο μέλλον για την ιαπωνική εκκλησία, η οποία, αντιθέτως, χρειαζόταν να εμπνέεται από τους αγίους της αδιαίρετης Εκκλησίας, κι όχι ειδικά από τους Ρώσους.

Με όλα αυτά, λοιπόν, η εν Ιαπωνία Ορθόδοξη εκκλησία εμφανιζόταν πολύ ιθαγενής για να συναριθμηθεί με τις επήλυδες ιεραποστολές, και ταυτόχρονα (ως παραμένουσα συνειδητά μέλος της παγκόσμιας Ορθόδοξης οικογένειας) πολύ ξένη για να συγκαταλεγεί στις γηγενείς κινήσεις».

Θ.Ν.Π. / 5-2-2026 [3-2-2023]

ΥΓ: Το εξώφυλλο του βιβλίου μου, έργο της πολύτιμης φίλης Βάσως Γώγου

Ανάρτηση του Θ. Παπαθανασίου στο facebook

Περί πτώσεως του Ανθρώπου και αινίγματος του κακού

 Ιχνηλατήσεις της ερμηνευτικής θεολογικής πρότασης του Χρήστου Γιανναρά

Συγγραφέας: Γούλας Βασίλης

Στὴν ἐργογραφία του ὁ Χρῆστος Γιανναρᾶς ὑφαίνει μιὰ θεολογικο–φιλοσοφικὴ θέση σχετικὰ μὲ τὴν πτώση τοῦ ἀνθρώπου, ποὺ στὸ ἑξῆς ἔμελλε νὰ συνιστᾶ, ἂν μᾶς ἐπιτρέπεται, ἕνα ρηξικέλευθο θεολογικὸ στοχασμὸ πάνω στὸ «μύθο» τῆς πτώσης τοῦ ἀνθρώπου, προσδίδοντας εἰκονολογικὰ — ἀλληγορικὰ στοιχεῖα. Πιστώνεται στὸν ἴδιο ὅτι τὰ ἐρωτήματα ποὺ θέτει ἀναφορικὰ μὲ τὴν πτώση καὶ τὸ αἴνιγμα τοῦ κακοῦ διερμηνεύονται μόνο μὲ τὸ νὰ εἴμαστε ἀνοιχτοὶ σὲ ὅ,τι ἀφορᾶ στὴν ἔννοια τῆς κτιστότητας. Τὸ κλειδὶ τῆς ἀλληγορικῆς ἐκδοχῆς τῆς πτώσης, στὸν Χρῆστο Γιανναρᾶ, βρίσκεται στὴν ὀντολογικὴ διαφορὰ κτιστοῦ καὶ ἀκτίστου.  

 

Ἂς προσέξουμε καταρχὰς ὅτι ἡ ἀφετηρία τῆς σκέψης τοῦ Γιανναρᾶ συνάδει τόσο μὲ τὰ πορίσματα τῶν φυσικῶν ἐπιστημῶν ὅσο καὶ μὲ τὴ γλώσσα τῆς ἀλληγορίας, προκειμένου νὰ φωτιστεῖ αὐτὴ ἡ ἀγνωσία τῆς ἱστορικῆς ἐκδοχῆς τῆς πτώσης τοῦ ἀνθρώπου. Τοιουτοτρόπως ἡ πρωταρχικὴ του ἀφετηρία εἶναι νὰ ἰχνηλατήσει βῆμα, βῆμα τὴν πορεία τοῦ ἀνθρώπου καὶ τῆς κτίσης, ἔτσι ὥστε νὰ θέσει θεμελιώδη ἐρωτήματα γιὰ τὸ «πῶς» καὶ τὸ «γιατὶ» τῆς Δημιουργίας. Ὁπότε ὁ ἐντοπισμὸς τῆς διήγησης τῆς Γένεσης καὶ ὁ συσχετισμός της μὲ ὅ,τι τὴν περιβάλλει εἶναι τὸ πρῶτο καὶ οὐσιαστικὸ γνωστικὸ ἐπίτευγμα τοῦ Γιανναρᾶ.
Ἡ σκιὰ ποὺ ἀφήνει ἡ ἱστορικὴ ἐκδοχὴ τῆς πτώσης δὲ συμπίπτει, ὡς φαίνεται, μὲ τὴν ἀλήθεια τῶν σημαινόντων. Ἡ ἀλήθεια βρίσκεται σὲ ἄλλο πεδίο, ἔξω ἀπὸ τὴν ἐμφάνεια τῆς ἱστορικότητας, βρίσκεται στὴν οὐσία τῆς ἀλληγορίας, στὸ πεδίο ἐκεῖνο τῆς γνώσης ποὺ τὰ σημαίνοντα εἶναι προϊὸν μιᾶς περιρρέουσας πολιτισμικῆς ἀτμόσφαιρας καὶ ἡ ἀλήθεια βρίσκεται στὰ σημαινόμενα.
Αὐτὸ ποὺ κομίζει ἐπὶ τῆς οὐσίας ὁ Γιανναρᾶς εἶναι ὅτι ἡ ἀναφορικότητα τοῦ ἀνθρώπου στὴν ἐξωτερικότητά του, ἐν προκειμένῳ στὴν Αἰτιώδη Ἀρχή του, ἐνέχει ἐγγενῶς φθορά, ἡ ὁποία ὡστόσο δύναται νὰ ὑπερβαθεῖ. Ἡ ἀναφορὰ αὐτὴ χειραγωγεῖ τὴ σκέψη του, ἐντοπίζοντας στὴν ὑπόσταση τοῦ ἀνθρώπου αὐτὸ ποὺ συνιστᾶ τὸν τρόπο τῆς δημιουργίας του, ποὺ δὲν εἶναι ἄλλος ἀπὸ τὴν ἐλευθερία.

ΕΝΣΑΡΚΩΣΗ- Η ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

 ΝΕΑ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΠΑΤΕΡΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ

"Το ομορφότερο δώρο για τα Χριστούγεννα!

Τα Χριστούγεννα είναι η μεγάλη τομή στην ανθρώπινη ιστορία· το σημείο όπου ο χρόνος συναντά την αιωνιότητα και η ανθρώπινη τραγωδία συναντά το άπειρο έλεος του Θεού. Πρόκειται για την είσοδο του Θεού στον κόσμο με τρόπο ανείπωτο, για την αυτοκένωση της Θεότητας, για το άνοιγμα της οδού της σωτηρίας.

Αυτό το βιβλίο, το οποίο φιλοξενεί πατερικά θεο­λογικά κείμενα, δεν επιχειρεί απλώς να περιγράψει το μυστήριο των Χριστουγέννων, αλλά να καλέσει τον αναγνώστη να το ζήσει. Γιατί, όπως λέει ο ιερός Χρυσόστομος, «οὐχ ὁ χρόνος σώζει, ἀλλ’ ὁ τρόπος». Δεν σώζει το γεγονός καθεαυτό, αλλά ο τρό­πος με τον οποίο το υποδεχόμαστε, ο τρόπος με τον οποίο αφήνουμε το φως του Χριστού να αγγίξει την καρδιά μας.

Κάθε πατερικός λόγος που περιέχεται στην πα­ρούσα έκδοση είναι μια μαρτυρία αυτής της εμπειρίας. Είναι ο καρπός ανθρώπων που γνώρισαν την εν Χριστώ ζωή ως πραγματικότητα και όχι ως θεωρία. Κάθε κείμενο είναι μια σπίθα από το φως που έλαμψε στη Βηθλεέμ και εξακολουθεί να φωτίζει τον κόσμο. Κάθε σκέψη είναι μια πρόσκληση να γεννηθεί ο Χριστός και μέσα μας· να γίνει η καρδιά μας φάτνη δεκτική της Χάριτος."

ΠΗΓΗ

Το βιβλίο περιέχει κείμενα που μας άφησαν παρακαταθήκη οι:

• AΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ
• ΜΕΓΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ
• ΜΕΓΑΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ
• ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΣ
• ΑΓΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΘΕΟΛΟΓΟΣ
• ΑΓΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΝΥΣΣΗΣ
• ΑΓΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΠΑΛΑΜΑΣ
• ΑΓΙΟΣ ΜΑΞΙΜΟΣ ΟΜΟΛΟΓΗΤΗΣ
• ΑΓΙΟΣ ΝΕΟΦΥΤΟΣ Ο ΕΓΚΛΕΙΣΤΟΣ
• ΑΓΙΟΣ ΣΥΜΕΩΝ Ο ΝΕΟΣ ΘΕΟΛΟΓΟΣ
• ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ
• ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΑΒΑΣΙΛΑΣ
• ΑΓΙΟΣ ΔΙΑΔΟΧΟΣ ΦΩΤΙΚΗΣ
• ΑΓΙΟΣ ΕΠΙΦΑΝΙΟΣ ΚΥΠΡΟΥ
• ΑΓΙΟΣ ΚΥΡΙΛΛΟΣ ΙΕΡΟΣΟΛΥΜΩΝ
• ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΤΗΣ ΚΡΟΣΤΑΝΔΗΣ
• ΑΓΙΟΣ ΠΡΟΚΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ
• ΑΓΙΟΣ ΙΣΙΔΩΡΟΣ ΠΗΛΟΥΣΙΩΤΗΣ
• ΑΓΙΟΣ ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ ΜΟΣΧΑΣ
• ΟΣΙΟΣ ΕΦΡΑΙΜ Ο ΣΥΡΟΣ
• ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ ΣΥΜΦΕΡΟΥΠΟΛΕΩΣ
• ΑΓΙΟΣ ΙΟΥΣΤΙΝΟΣ ΠΟΠΟΒΙΤΣ
• ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΒΕΛΙΜΙΡΟΒΙΤΣ
• ΑΓΙΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΣΤΑΝΙΛΟΑΕ
• ΑΓΙΟΣ ΚΛΕΟΠΑΣ ΙΛΙΕ
• ΟΣΙΟΣ ΑΜΦΙΛΟΧΙΟΣ ΜΑΚΡΗΣ
• ΑΒΒΑΣ ΔΩΡΟΘΕΟΣ
• ΚΑΛΛΙΣΤΟΣ ΓΟΥΕΑΡ, ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΔΙΟΚΛΕΙΑΣ
• ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΜΠΛΟΥΜ, ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΣΟΥΡΟΖ
• ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΓΙΕΦΤΙΤΣ, ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΡΩΗΝ ΕΡΖΕΓΟΒΙΝΗΣ
• ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΓΙΑΝΝΟΥΛΑΤΟΣ, ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΑΛΒΑΝΙΑΣ
• π. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΦΛΩΡΟΦΣΚΥ
• π. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΜΕΜΑΝ
• ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΤΡΑΜΠΑΣ, ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΙΣΙΔΙΑΣ
• ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΑΙΜΙΛΙΑΝΟΣ ΣΙΜΩΝΟΠΕΤΡΙΤΗΣ
• ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΑΤΗΣ
• ΑΡΧΙΜΑΝΔΡΙΤΗΣ ΖΑΧΑΡΙΑΣ ΖΑΧΑΡΟΥ
• π. ΛΕΒ ΖΙΛΕ

Τρεις Ιεράρχες Η επανάσταση της πίστης και της δράσης

 

Πάνε δεκαετίες από τότε που, πρωτοδιορίστηκα στη Σέριφο και «εκφώνησα» σ’ ένα φτωχικό εξωκλήσι του νησιού τον «πανηγυρικό» της ημέρας μπροστά στους λιγοστούς μαθητές, μαθήτριες και συναδέλφους.

 Από τότε τα χρόνια πέρασαν γρήγορα. 

Οι στάσεις της εκπαιδευτικής μου πορείας πολλές. Μετά την Σέριφο, ακολούθησαν η Σύρος, το Χαλάνδρι, η Τήνος και το Waiblingen, η Νυρεμβέργη, το σύμπλεγμα των νησιών του Βορείου Αιγαίου, η Δυτική Μακεδονία και η Πέλλα, τα Βριλήσσια, η Αγία Παρασκευή, οι Αμπελόκηποι και τέλος η Αμοργός. 

Η μέρα των Τριών Ιεραρχών σε αυτήν την πορεία πάντα ξεχωριστή.

 Το ανά χείρας βιβλίο περιέχει στο πρώτο μέρος του, τα κύρια σημεία από τους «πανηγυρικούς» όλων αυτών των χρόνων και δεν θεωρήθηκε σκόπιμο να αλλοιωθεί εκ των υστέρων η προφορικότητά τους. 

Δεν αποτελεί λοιπόν επιστημονικό πόνημα. Είναι μάλλον ένα κείμενο ορθόδοξης αντιπληροφόρησης κόντρα στο ρεύμα των καιρών, που προωθούν έναν ακίνδυνο, μοιρολατρικό και βολικό για πολλούς (γι’ αυτό και επικίνδυνο) χριστιανισμό. 

Στην παρούσα έκδοση φιλοξενούνται παλαιότερες δημοσιεύσεις μας, καθώς επίσης και νεότερα αδημοσίευτα κείμενα. Μοναδική φιλοδοξία της έκδοσης είναι η συμβολή της στην ανάδειξη του έργου και της προσφοράς των Τριών Ιεραρχών στη Θεολογία, στην Επιστήμη και στην Κοινωνία. 

(Από τον εκδότη Ανδρέα Αργυρόπουλο).

Στο Ισπαχάν

1.7 ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ

Στο Ισπαχάν

Ο Χαζάν Μαρά διάλεξε με προσοχή τους πιο καλούς χουρμάδες.

-   Μπρε Χαζάν, του είπε ο έμπορας, το πράμα δεν που­λιέται διαλεγμένο. Εγώ το πήρα όπως είναι κι έτσι θα το πουλήσω.

-   Το ξέρω Χαζίρ πως το πήρες έτσι, μα ξέρω πως το πλήρωσες τρεις παράδες και πιάνεις δέκα. Υπάρχουν πολλοί χαζοί στην αγορά, πες τα λοιπόν σ' αυτούς κι όχι σε μένα, είπε ο Χαζάν κι έβαλε στη ζυγαριά ό,τι είχε δια­λέξει.

Ο Χαζίρ μουτρωμένος τα ζύγιασε μουρμουρίζοντας:

-   Εσείς όλο θαρρείτε πως οι έμποροι θησαυρίζουν. Αμ δε, όλο ζημιά έχουμε.

Ο Χαζάν δάγκασε ένα χουρμά.

-    Όσο πιο πολύ κλαίγεται ο έμπορας, τόσο πιο πολλά κερδίζει. Έμαθα πως πήρες κι άλλο χτήμα.

Ο έμπορας Χαζίρ δεν απάντησε, μόνο κούνησε το κεφάλι κι είπε:

-    Οχτώ παράδες.

Τότε ο Χαζάν άπλωσε το χέρι να βγάλει τους παράδες, μα είδε κάτι τόσο φοβερό εκείνη τη στιγμή, που το χέρι του παράλυσε, το μούτρο του έγινε κέρινο, τα μάτια του γούρλωσαν κι έτρεμε όλος σαν τη φλόγα του λυχναριού στην πνοή του αγέρα.

-    Τι έπαθες; του λέει ο Χαζίρ, ταραγμένος κι αυτός που τον είδε έτσι αλλαγμένο.

Ο Χαζάν πήγε να μιλήσει, μα δεν τα κατάφερε να βγάλει λέξη σωστή. Ψέλλισε κάτι άναρθρο, πέταξε τους χουρμάδες κι ορμώντας άρχισε να τρέχει ξαφνικά σαν άλογο που αφήνιασε, πέφτοντας πάνω και σπρώχνοντας όποιον έβρισκε στο διάβα του. Όλοι τον κοίταζαν χαμένα. Μα αυτός, ούτε έβλεπε, ούτε ένοιωθε. Όλος ήταν δοσμέ­νος στη φυγή. Και σίγουρα δεν θά'τρεξε άλλος ποτέ τόσο γρήγορα την απόσταση από την αγορά της Τεχεράνης ως το αρχοντικό του Τακεσάν.

-    Τι έπαθες μπρε Χαζάν, του φώναξε στην πόρτα ο χοντρός σταυλίτης. Ποιος σε κυνηγάει;

Μα ο Χαζάν ούτε τον άκουσε, κίτρινος σαν το φλουρί και πάντα τρέχοντας πήδησε τρία-τρία τα σκαλιά του αρχοντικού. Ο γραμματικός πήγε να τον σταματήσει, μα δεν πρόλαβε. Ο Χαζάν έπεσε πάνω στην πόρτα που ήταν το γραφείο του άρχοντα και μπήκε μέσα. Η πόρτα βρό­ντηξε με πάταγο. Ξαφνιασμένος γύρισε ο άρχοντας Τακε­σάν κι είδε τον υπηρέτη του.

-   Τι έπαθες; τον ρώτησε αυστηρά.

Ξεκλειδώνοντας το μυστήριο του Θανάτου

1.7 ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ

 Όταν πέθανε η μητέρα μου από ALS ένιωσα αποπροσανατολισμένος, απελπισμένος και χαμένος. Η πίστη μου -την οποία υποτίθεται ότι καλλιεργούσα πολλά χρόνια- κατέρρευσε και άφησε στη θέση της ένα πυκνό, αδιαπέραστο, σκοτάδι...

Στους μήνες που ακολούθησαν μετά την κηδεία με ταλαιπωρούσαν πολλές ερωτήσεις, όπως: Υπάρχει πραγματικά κάποια συνέχεια μετά τον θάνατο, ή χανόμαστε για πάντα σαν να μην έχουμε ποτέ υπάρξει; Θα ξαναδώ ποτέ τον αγαπημένο μου άνθρωπο; Έχει εν τέλει η ζωή αληθινό νόημα, ή κοροϊδεύω τον εαυτό μου με παυσίλυπες ελπίδες;

Προσπάθησα να βρω τις απαντήσεις σε αυτά τα πιεστικά ερωτήματα διαβάζοντας σχεδόν όλα τα Χριστιανικά βιβλία που κυκλοφορούσαν για το συγκεκριμένο ζήτημα. Κανένα, όμως, δεν με έπειθε βαθιά, όχι επειδή δεν περιείχε τις σωστές απαντήσεις αλλά γιατί το μυαλό μου έχει μια έμφυτη επιστημονική κλίση και αναζητούσε κάτι πιο απτό. Ο κόσμος μού είναι πιο κατανοητός μέσα από εργαλεία που χρησιμοποιεί η επιστήμη μου, η Φυσική. Το ίδιο ένιωθα και για τις απαντήσεις που έδιναν οι υπόλοιπες θρησκευτικές παραδόσεις, τις οποίες μελέτησα για 25 σχεδόν χρόνια.

Έτυχε μετά από κάποιο καιρό να βρεθεί στα χέρια μου ένα βιβλίο για τις μαρτυρίες των Επιθανάτιων Εμπειριών από τον ψυχίατρο δρ Μπρους Γκρέυσον (After: A Doctor Explores What Near-Death Experiences Reveal about Life and Beyond). Το περιεχόμενό του μού φάνηκε συναρπαστικό, επιστημονικό και πραγματιστικό.

Τους επόμενους μήνες, μελέτησα κι άλλα δεκάδες αντίστοιχα βιβλία από έγκριτους επιστήμονες. Παράλληλα διάβασα εκατοντάδες μαρτυρίες και βρήκα πολλά επιστημονικά άρθρα για το θέμα. Αφιέρωσα αρκετό χρόνο για να κατανοήσω τη σχέση του εγκεφάλου με τη συνείδηση. Είδα με προσοχή τα επιχειρήματα του αντίλογου.

Όσα ανακάλυψα ήταν συνταρακτικά, όχι μόνο για το "μετά", αλλά κυρίως για το "πριν", για τη ζωή μας στο εδώ και το τώρα.

Στο βιβλίο καταθέτω αυτά τα στοιχεία τα οποία πιστεύω ότι χτίζουν μια ισχυρή απόδειξη (όχι απλά πεποίθηση) για το ζήτημα της ζωής μετά τον θάνατο. Είναι αρκετά ώστε να παρέχουν βαθιά παρηγοριά και ελπίδα σε εκείνον που έχει χάσει έναν αγαπημένο του άνθρωπο, απτές και πειστικές απαντήσεις σε εκείνον που αναζητά, αλλά και υγιή προβληματισμό σε κάποιον που είναι σκεπτικιστής.

Παναγιώτης Ασιμεόνογλου

Όψη, Τόπση, κόψη

Το βιβλίο ψηλαφεί τη σημασία και την ενδοχώρα που έχει η ανθρώπινη όψη, το σωματικό πρόσωπο.

Και το πώς η όψη παραπέμπει στην κόψη, δηλαδή στην δυνατότητα του ανθρώπου να μην είναι ένα τυχαίο αντικείμενο καθηλωμένο για πάντα εκεί όπου έλαχε να βρεθεί ή εκεί όπου το έριξαν.

Κόψη σημαίνει την δυνατότητα να παρέμβεις στον κόσμο γύρω σου, να ξεχωρίσεις στραβά από ίσια, να πασχίσεις να αποκλειστούν τα άδικα και οι αποκλεισμοί.

Αναμετρήσεις του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ με τους ίδιους τους συντρόφους του, αντιπαραθέσεις για την βία στους κοινωνικούς αγώνες, ερωτήματα για την δημοκρατία σήμερα και για την αποσύνδεση ατομικών δικαιωμάτων και κοινωνικής δικαιοσύνης, προβληματισμοί για τα νέα δεδομένα που έχει εγκαταστήσει η ψηφιοποίηση της ζωής, προσεγγίζονται με έγνοια για τη χριστιανική μαρτυρία και για το απελευθερωτικό νεύρο του ευαγγελίου της.

.

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α:

- Όψεις της ανθρώπινης όψης.

- Ο αειθαλής ρατσισμός, το διχασμένο μαύρο κίνημα και ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ.

- «Να είμαστε δυσπροσάρμοστοι».

- Ο τελευταίος σκλάβος.

- «Ήταν ο Θεός που φώναζε».

- Αντιγόνη ή τα «αντί» που κυοφορούν το αύριο.

- Δημοκρατία, κοινωνία και ευθύνη της θεολογίας.

- Απ-ανθρωποποίηση;

Του Θανάση Παπαθανασίου

 

ΕΚΕΙΝΟ ΠΟΥ ΕΨΑΧΝΑ

 ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΜΕΤΑΣΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗΝ ΑΜΕΡΙΚΗ

Σκοπός αυτού του βιβλίου δεν είναι να παρουσιάσει την υπεροχή της Ορθόδοξης πίστης ένα­ντι των άλλων θρησκευμάτων, αλλά να αναδείξει τη δύναμη και την αγάπη του Θεού προς όλους τους ανθρώπους, όλων των εθνικοτήτων και θρησκειών, που γνή­σια και με απλότητα Τον αναζητούν. 

Μέσα από απίστευτες περιπέτειες και παράξενους δρό­μους, ο Θεός απα­ντάει σε αυτόν που πραγματικά θέλει να Τον γνωρίσει και να Τον αναζητήσει, έστω και ασυνείδητα, και αποκαλύπτεται στη ζωή του με θαυμαστούς τρόπους.

Ο Θεός είναι Θεός εκπλήξεων. Ο κάθε μεταστραφείς έχει μια πολύ ξεχωριστή, μοναδική πορεία. H περιγραφή του τρόπου που γνώρισαν την Ορθοδοξία συγκλονίζει και αποδεικνύει ότι η αγάπη του Θεού και το έλεος Του, μας καταδιώκουν όπου κι αν βρισκόμαστε, όπως κι αν είμαστε, όποιοι κι αν είμαστε.

 Οι ήρωες αυτού του βιβλίου, αφού πέρασαν δύσβατα μονοπάτια, μεταστράφηκαν τε­λικά στην Ορθόδοξη Εκκλησία διότι, όπως οι ίδιοι αναφέρουν, ένιωσαν εκεί την αυθεντικότητα της ανατολικής χριστιανικής παράδοσης και το ορθό φρόνημα του σώματος του Κυρίου. Ένιωσαν σαν να βρίσκονται στο σπίτι τους και πως βρήκαν εκείνο που έψαχναν. Η Αλήθεια και το νόημα ζωής, που με τόση αγωνία έψαχναν, έπαψε να είναι κάτι το αφηρημένο ή μια ιδέα, αλλά ήταν πλέον ένα Πρό­σωπο.

 Κι αυτό το Πρόσωπο τους αγαπά χωρίς προϋποθέσεις και τους βρήκε, δεν Το βρήκαν –όπως περιγράφουν.

εκδόσεις Εν πλώ

Aπό τον πρόλογο του βιβλίου:

Η πιο όμορφη γωνιά της βασιλείας του Θεού δεν είναι αυτή που φιλοξενεί τους αγνούς και καθαρούς, αυτούς που μυήθηκαν στην πίστη από μι­κροί, αλλά αυτή που αγκαλιάζει όσους άκουσαν το κάλεσμα του Θεού, χωρίς να διαθέτουν τα απαι­τούμενα «ὦτα», και ελκύσθηκαν από τη λάμψη της Εκκλησίας, δίχως να γνωρίζουν εκ προοιμίου το φως. Αυτό το θαύμα αποτελεί και τη δόξα της Εκκλησίας.  

Από αιώνες πριν ο Ησαΐας προφήτευσε: «Ἰδοὺ ἔθνη, ἃ οὐκ οἴδασί σε, ἐπικαλέσονταί σε, καὶ λαοί, οἳ οὐκ ἐπίστανταί σε, ἐπὶ σὲ καταφεύξονται ἕνε­κεν Κυρίου τοῦ Θεοῦ σου, ὅτι ἐδόξασέ σε» (Ἠσ. 55, 5).

Ασφαλώς τα βιβλικά γεγονότα που προαναφέραμε είναι συγκλονι­στικά, το θαυμαστό όμως προ­σκλητήριο της μεταστροφής στην Αλήθεια και στον θησαυρό της ζωής της Εκκλησίας, δεν είναι κάτι που συναντούμε μόνο στο παρελ­θόν και σε συγκεκριμένες συνθήκες, αλλά είναι μια πραγματικότητα που αντικρίζουμε πλέον πολύ συχνά και με εξίσου εντυπωσιακές εκφράσεις και στις μέ­ρες μας. 

Αυτό το γεγονός συναντούμε σε κάθε σελίδα του υπέροχου βιβλίου που με τον τίτλο «Εκείνο που έψαχνα, ιστορίες ορθόδοξης μεταστροφής στην Αμερική», συνέγραψε καταγράφοντας αυ­θεντικές ιστορίες και περιστατικά η κυρία Πέλη Γαλίτη-Κυρβασίλη. Κάθε γραμμή του κειμένου, κάθε ανάσα του αναγνώστη, βγάζει μια πηγαία δοξολογία στο όνομα του Θεού, ο Οποίος με απίστευτους τρόπους φέρνει ανθρώπους στην αγκαλιά της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας, στην αγκαλιά της Αλήθειας, στην αγκαλιά του Χριστού, στην αγκαλιά Του. «Ὁ Θεός», όντως, «πάντας ἀνθρώπους θέλει σωθῆναι καὶ εἰς ἐπί­γνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν», και «τὰ πάντα προσίεται ἵνα σώσῃ τὸν ἄνθρωπον».

(Nικόλαος, Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής

«Από τη σύγκρουση στη συνάντηση: Διδακτικές διαδρομές για την ανάσχεση της βίας, του φανατισμού και της μισαλλοδοξίας»

 

Ένα νέο βιβλίο κυκλοφορεί από την Εκδοτική Δημητριάδος της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου. Πρόκειται για ένα εκπαιδευτικό εγχειρίδιο, με τίτλο «Από τη σύγκρουση στη συνάντηση: Διδακτικές διαδρομές για την ανάσχεση της βίας, του φανατισμού και της μισαλλοδοξίας» και είναι καρπός της εργασίας της Βάσως Γώγου, του Απόστολου Μπάρλου, του Νίκου Τσιρέβελου και του Χρήστου Φραδέλλου, τεσσάρων θεολόγων με μακρόχρονη πείρα στην εκπόνηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων και στην αντιμετώπιση φλεγόντων ζητημάτων της θρησκευτικής εκπαίδευσης.

Το βιβλίο προήλθε από τη συμμετοχή της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου στο ευρωπαϊκό διεπιστημονικό πρόγραμμα EDUC8 («Εκπαίδευση για τη δημιουργία ανθεκτικότητας»), όπου συμμετείχαν πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και οργανισμοί που ειδικεύονται στη μετάδοση και διάδοση της γνώσης. Πιο συγκεκριμένα, το πρόγραμμα EDUC8 είχε ως στόχο να φέρει σε επαφή θρησκευόμενους νέους από διαφορετικές παραδόσεις (Ορθοδοξία, Ρωμαιοκαθολικισμός, Προτεσταντισμός, Ιουδαϊσμός και Ισλάμ) αλλά και μη θρησκευόμενους, και να δημιουργήσει διάλογο πάνω στα μεγάλα προβλήματα του σύγχρονου κόσμου (μισαλλοδοξία, πόλεμος, κλιματική κρίση κλπ), οικοδομώντας γέφυρες επικοινωνίας αντί για τείχη άγνοιας, μίσους και προκαταλήψεων.

Το βιβλίο αποτελεί τμήμα του διδακτικού υλικού του προγράμματος EDUC8 για τους Ορθόδοξους μαθητές, με μικρές προσαρμογές που έγιναν με βάση το εκπαιδευτικό πλαίσιο στην Ελλάδα. Οι θεματικές ενότητες του βιβλίου είναι (1) συναντώντας βία στα βιβλικά κείμενα, (2) συνάντηση με τον διαφορετικό «άλλο», (3) συνάντηση με το φυσικό περιβάλλον και (4) από τη σύγκρουση στη συνάντηση: πόλεμος και ειρήνη. Απευθύνεται στους/στις εκπαιδευτικούς και στους κατηχητές/στις κατηχήτριες, οι οποίοι/ες θα έχουν την ευκαιρία να αξιοποιήσουν το πρώτο μέρος κάθε ενότητας ως διδακτικό εγχειρίδιο στην εκπαιδευτική τους ομάδα, ενώ στο δεύτερο μέρος κάθε ενότητας θα βρουν τις θεολογικές προϋποθέσεις και τις οδηγίες για τη διδακτική προσέγγιση του θέματος. Βασικός στόχος του βιβλίου είναι να οδηγήσει τα παιδιά και τους νέους να οικοδομήσουν αντοχές και αντιστάσεις ενάντια στο θρησκευτικό φανατισμό, τη μισαλλοδοξία, τη ριζοσπαστικοποίηση και την πολιτικο-θρησκευτική πόλωση, με βάση τη Ορθόδοξη θεολογική παράδοση.

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ

 Παρόλο που το ιστολόγιο (blog) ασχολείται εξ ολοκλήρου με τα θρησκευτικά του Λυκείου, οφείλουμε να κάνουμε μία εξαίρεση. 

H πρώτη απόπειρα της συναδέλφου Ακανθοπούλου Καλλιρόης, η οποία θέλησε να μοιραστεί οργανωμένα με τους/τις ομοτέχνους της τη δουλειά που κάνει στην τάξη της.

Η λέξη που σκέφτηκε ότι του ταιριάζει καλύτερα είναι «εγχειρίδιο»: κάτι που έχει στα χέρια του ο θεολόγος της τάξης, για να τον διευκολύνει στη διδασκαλία του βήμα – βήμα.

Στην κυριολεξία «βήμα-βήμα», γιατί πρόκειται για φύλλα εργασίας που περιέχουν τα 4 «βήματα» της βιωματικής μεθόδου που προτείνεται από το νέο Πρόγραμμα Σπουδών και θα εφαρμοστεί σύντομα σε όλα τα σχολεία. Αφορά όλες τις θεματικές ενότητες των Θρησκευτικών της Α΄ Γυμνασίου.

Δίνει ιδέες τόσο για την πραγματοποίηση της διδασκαλίας, όσο και για την οργάνωσή της.

Το εξώφυλλο και όλη τη φροντίδα της έκδοσης τα ανέλαβαν με τον καλύτερο τρόπο η Ευαγγελία Βουλγαράκη κ' ο Δημήτρης Γ. Πισίνας για τις Εκδόσεις Μαΐστρος.

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

 

Ανδρέας Αργυρόπουλος

– Χριστιανική Πολιτική Παρέμβαση
– Χριστιανική Ριζοσπαστικότητα και Αριστερά
– Θεολογία και Οικολογία

Οφείλουμε να καταστήσουμε σαφές ότι ναι μεν απαιτείται στήριξη και αλληλεγγύη σε προσωπικό επίπεδο προς τους πάσχοντες αδελφούς και αδελφές μας, αλλά ταυτόχρονα είναι αναγκαίος ο αγώνας για μια δικαιότερη και πιο ανθρώπινη κοινωνία, όπου κάθε ένας θα μπορεί να ζει αξιοπρεπώς. Μια κοινωνία που κανείς δεν στερείται και δεν υποφέρει.

 Η αγάπη για τους χριστιανούς δεν είναι ακίνδυνος συναισθηματισμός ή επιφανειακή συμπάθεια, είναι δράση, έχει πρακτικά αντικρίσματα. 

Ευθύνη του χριστιανού είναι να μάχεται την αμαρτία, που δεν είναι μόνο ιδιωτικό γεγονός, ατομική υπόθεση αλλά και κοινωνική κατάσταση, που έχει μπολιάσει τους θεσμούς, νόμους και κοινωνικές δομές. Από την αμαρτία αυτή πρέπει οι κοινωνίες να απελευθερωθούν.

"Είμαστε με τον επαναστάτη Ιησού!"

Ο π. Γεώργιος υπήρξε ασυμβίβαστος αγωνιστής. Το σύνθημά του "Ξύπνα παπά, ξύπνα Λαέ!" συμπυκνώνει το μήνυμα της αφύπνισης και της εγρήγορσης για δράση στο παρόν για την εξάλειψη κακών δομών και τη βελτίωση του κόσμου.

Πίστευε ότι η επανάσταση με τον τρόπο του Χριστού συνιστά τη δική μας συμβολή, τη δική μας ευθύνη απέναντι στον κόσμο.

Ήταν παρών σε όλους τους αγώνες του Λαού (τη λέξη λαός την έγραφε πάντα με κεφαλαίο), με όποιο κόστος.

Παρά τις διώξεις, απειλές και ψυχολογικούς εκβιασμούς που υπέστη, έμεινε επαναστάτης του Χριστού σε όλη του τη ζωή, χωρίς φόβο και υπολογισμούς.

«Ο ελεύθερος άνθρωπος δεν καταδέχεται να ντροπιάζει τον εαυτό του με τυραννία ή με υποδούλωση. Αυτός είναι ο άνθρωπος του Θεού!»

«Ο Χριστός είναι εδώ πάνω στη γη, πάντα μαζί μας και θα μείνει ως το τέλος. Θα αγωνιά, θα βασανίζεται και θα ξαναθανατώνεται αναρίθμητες φορές σε κάθε τόπο, σε κάθε εποχή.»

Ο Πυρουνάκης κατήγγειλε την αδιαφορία του λαού μπροστά στις αδικίες που υπόκειται και την απραξία των χριστιανών:

«πως κουνάμε το κεφάλι επιδοκιμαστικά όταν μας διακηρύσσουν, εν όψει νέων οικονομικών και πολιτικών συνθηκών, ότι για να εξασφαλιστούν επιτυχίες πρέπει μόνον οι πολλοί να υποστούν τις θυσίες, ως π.χ. καθηλώσεις ημερομισθίων και τιμών παραγωγής της γης;

Όταν, λοιπόν, όπως ισχυριζόμαστε, σύμφωνα με τα Ευαγγελικά, γίνεται μπορετό να αντιμετωπιστεί το κακό και δεν το πράττομε με την κάθε θυσία μας, τότε εμείς οι ίδιοι δεν είμαστε που χορταίνομε με τις σάρκες των πεινασμένων αδερφών; Ιδού η φρικτή εικόνα που παρουσιάζομε οι Χριστιανοί, αδικαιολόγητα.

Οι άλλοι δεν ξέρουν, δεν πιστεύουν, δεν θέλουν, δεν προχωρούν. Εμείς όμως γιατί; Άρα, εμείς είμαστε οι υπεύθυνοι που υποφέρει ο κόσμος!»

(Από το βιβλίο: π.Γέωργιος Πυρουνάκης, "Η Θεολογία και το έργο ενός ελεύθερου ανθρώπου", εκδ. Αρμός.)

 Φωτεινή Οικονόμου

ΔΕΙΤΕ ΚΑΙ ΕΔΩ: π. Γεώργιος Πυρουνάκης – 16 Μαΐου 1988

ΠΑΡΕΞΗΓΗΜΕΝΟΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ

Μέσα στο διάβα των αιώνων τίποτα δεν έχει παρεξηγηθεί περισσότερο από το περιεχόμενο και η ουσία της χριστιανικής πίστης.

Γι’ αυτό φρόντισαν αρκετοί: θεολόγοι ,κληρικοί, άνθρωποι της εξουσίας, υπηρέτες συμφερόντων, αυτόκλητοι εκπρόσωποι της θρησκείας, αποικιοκράτες ,σταυροφόροι ,αυτοκράτορες , ιεροεξεταστές ,Πάπες ,Πατριάρχες ,καρδινάλιοι κ. λ. π.

Όλοι αυτοί πρόβαλαν και συνεχίζουν να προβάλουν ,η εποχή μας δε μπορεί να αποτελεί εξαίρεση, ένα «μαγικό και μοιρολατρικό» χριστιανισμό βολικό για τους ισχυρούς της γης, ένα Θεό των λογικών αποδείξεων , επαγγελματία θαυματοποιό , ένα Θεό δυνάστη ,τύραννο, αρχηγό ιδεολογίας που ψάχνει οπαδούς . Μια θρησκεία της υποταγής που εκφράζει τη χειρότερη εκδοχή του ηθικισμού και βολεύει που θέλουν να ελέγχουν την ανθρώπινη ψυχή ,δαιμονοποιώντας την ελευθερία ,την αναζήτηση ,τον έρωτα ,την τέχνη και την ομορφιά της ζωής.

Όμως ο «Ο Θεός βρίσκεται στον κόσμο incognito….δεν κυβερνά, αλλά υποφέρει ,δίνει ελλάμψεις της παρουσίας Του και ταυτόχρονα κρύβεται. Ο Θεός είναι μυστήριο, είναι η Αλήθεια και η Ελευθερία. Συνιστά γελοιοποίηση του χριστιανικού Θεού η απόδοση σ’ Αυτόν των κατηγοριών ή χαρακτηριστικών ενός επίγειου βασιλιά ή κοσμικού ηγεμόνα ,ενός δικαστή ή ενός τραπεζίτη». Ν. Μπερντιάεφ

Όσοι υπερασπίστηκαν την αυθεντικότητα του χριστιανικού μηνύματος και τόλμησαν να αντισταθούν σε λανθασμένες αντιλήψεις και πρακτικές που αλλοίωναν της εικόνα του Θεού της Αγάπης και υπεραμύνθηκαν ενός χριστιανισμού που απελευθερώνει από κάθε μορφή σκλαβιάς , διώχθηκαν από το πολιτικό και θρησκευτικό κατεστημένο. Κλασσικά παραδείγματα οι μεγάλοι Πατέρες της Εκκλησίας στο Βυζάντιο , (Μ. Βασίλειος, Ιωάννης Χρυσόστομος ,Γρηγόριος ο Θεολόγος κ. λ π. ) τα θύματα της Ιεράς εξέτασης στη Δύση , οι αντιναζιστές μάρτυρες στη Γερμανία , οι θεολόγοι της Απελευθέρωσης στη Λατινική Αμερική και στην Ασία , οι αντιρατσιστές κληρικοί και λαϊκοί στην Αφρική κ.α.

Σύμφωνα με τον Σοπενχάουερ «Κάθε λανθασμένη αντίληψη είναι δηλητήριο, δεν υπάρχουν άκακες λανθασμένες αντιλήψεις».

Αυτές οι περί Θεού αντιλήψεις και πρακτικές κράτησαν μακριά την πίστη μεγάλα πνεύματα της ανθρωπότητας ,σκανδάλισαν και σκανδαλίζουν εκατομμύρια πιστούς από εκατομμύρια ανθρώπους ,δηλητηριάζοντας τις ψυχές τους και κλονίζοντας τη σχέση τους με το Θεό και την Εκκλησία.

Για τον Τολστόϊ η απαλλαγή του λαού από κάθε λογής ιδέες ξένες προς το αληθινό περιεχόμενο της χριστιανικής πίστης ήταν ζήτημα πρώτης προτεραιότητας. Στο «Ημερολόγιο» του γράφει: «Να ταΐσεις τους πεινασμένους ,να ντύσεις τους γυμνούς , να επισκεφτείς τους αρρώστους στο νοσοκομείο- αυτές είναι πράξεις ελέους ,όμως υπάρχει μια φιλάνθρωπη πράξη που δε μπορεί να συγκριθεί μαζί τους: να απαλλάξεις τον αδελφό σου από τις λανθασμένες αντιλήψεις».

Από το βιβλίο μου:Ο Θεός ,οι νέοι και άλλες Rock 'n Roll ιστορίες

Ανδρέας Χ. Αργυρόπουλος

Όλες οι αντιδράσει

«”ΠΕΣ ΤΑ ΣΤΟΝ ΑΝΕΜΟ!”. ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΙΔΥΛΛΙΟ ΜΑΥΡΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ».

 

Η Μαύρη –η υποσαχάρια– Αφρική είναι πάμπλουτη σε πολιτισμούς και σε σοφία, σε θεσμούς και σε προβλήματα, σε αγώνες και σε τραύματα. Τόπος ξεχωριστός, συμβάλλει με ιδιαίτερο τρόπο στην προίκα της πανανθρώπινης κοινότητας.

Η συνάντησή της με τον Χριστιανισμό έχει μακρά ιστορία, οδυνηρή και ελπιδοφόρα: σε πείσμα των δεινών της αποικιοκρατίας, η Μαύρη Αφρική συνεχίζει, παλεύοντας να αρθρώνει την πίστη με τις δικές της φωνές. Αυτό σημαίνει ότι το ουσιαστικό αντάμωμα Ευαγγελίου και υποσαχάριας πραγματικότητας αποτελεί στοίχημα, ανοιχτό σε καίρια ερωτήματα. Αν τα ερωτήματα αυτά αγνοούνται (από παχύδερμη άγνοια ή από αλαζονεία), τότε αυτό που πραγματώνεται μπορεί να είναι χίλια δυο πράγματα, όχι όμως αντάμωμα ουσιαστικό.

Ποιο γηγενές κοσμοείδωλο σμίλεψε την αφρικανική ψυχή; Ποια ανθρωπολογία και ποια πολιτική θεωρία αναδύεται σε κείνους τους τόπους; Ποιες παραδοσιακές δυνάμεις ελευθερώνουν το ανθρώπινο υποκείμενο και ποιες το εξουθενώνουν; Ποιες αυθεντικές δημιουργίες και ποιες στρεβλώσεις ευδοκιμούν; Ποιες προχριστιανικές θεολογίες συμφύρονται με τον Χριστιανισμό; Αυτά και άλλα ερωτήματα εξετάζονται, στην προοπτική της σύνθεσης Μαύρης Αφρικής και χριστιανικής εκκλησίας, σύνθεσης όπου όλοι οι εταίροι έχουν να πάρουν και να δώσουν. Στη θεολογική γλώσσα το λέμε «σάρκωση».

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α:

- Εισαγωγή σε μια εισαγωγή.

- Χριστός, ο Πρόγονος και Αδελφός. Μια αφρικανική χριστολογία.

- «Αφρικανικός αναρχισμός» και ορθόδοξη θεολογία. Είναι μπορετός ένας διάλογος μεταξύ τους;

- Παραδοσιακός αφρικανικός γάμος και χριστιανισμός, Α΄. Εισαγωγή σε ιεραποστολικά και κανονικά ερωτήματα.

- Παραδοσιακός αφρικανικός γάμος και χριστιανισμός, Β΄.

- Ασθένεια και ίαση στην αφρικανική παράδοση.

- Ο φονταμενταλισμός στην υποσαχάρια Αφρική.

- Η αφρικανική χριστιανική ιεραποστολή προς την Ευρώπη.

- Ιεραποστολική εμπειρία και ακαδημαϊκά ζητούμενα. Η έρευνα για την υποσαχάρια Αφρική στην Ελλάδα κατά τον 20ό αιώνα.

- Ex missione lux? Μια παρουσίαση.

- Επιτόπιο ημερολόγιο:

. Κένυα προφθάσει χεῖρα αὐτῆς τῷ Θεῷ.

. Καβουρο-ριζομαχίες στη Νιγηρία.

. Η Μπουκόμπα στον αστερισμό του Κουέλι.