Δευτέρα 15 Ιουνίου 2026
Σάββατο 21 Μαρτίου 2026
Ο κύκλος των μετενσαρκώσεων και η διακοπή του στον Βουδισμό
Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος
Περνώντας από μορφή ζωής σε μορφή ζωής (οι μορφές είναι 6: άνθρωπος, ζώο, θεότητα, πεινασμένα όντα, κολασμένα όντα, επιθετικά όντα) τα όντα μετενσαρκώνονται συνεχώς.
Όλες αυτές
οι μορφές χαρακτηρίζονται από την ύπαρξη του πόνου.
Οι
μετενσαρκώσεις διαιωνίζουν τον πόνο.
Άρα, για να διακοπεί ο πόνος, πρέπει να διακοπούν οι μετενσαρκώσεις.
Την ενέργεια για την επόμενη μετενσάρκωση παράγει το κάρμα, δηλαδή ο νόμος σύμφωνα με τον οποίο ένα ον μετενσαρκώνεται σε μορφή ζωής ανάλογη με τις πράξεις της προηγούμενης.
Αυτή η συνεχής μεταβολή των όντων είναι ένα από τα χαρακτηριστικά της φύσης των όντων (δηλ. της αληθινής πραγματικότητας).
Ο όρος νιρβάνα έχει άλλες δύο έννοιες: διακοπή της επιθυμίας, του μίσους και της άγνοιας (προσωρινή νιρβάνα), καθώς και, αργότερα, μια υπερβατική πραγματικότητα, στην οποία πηγαίνει κανείς μετά τη διακοπή.
Παπαλεξανδρόπουλος Στυλιανός, 2019, ΕΚΠΑ.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΜΠΕΔΩΣΗΣΠαρασκευή 6 Φεβρουαρίου 2026
ΒΟΥΔΙΣΜΟΣ
Τα πιστεύω και οι πρακτικές του Βουδισμού βασίζονται στις διδασκαλίες του Βούδα, άλλοτε πρίγκιπα Γκαουτάμα, ο οποίος εγκατέλειψε τα εγκόσμια υπαρχοντά του για να ζήσει τη ζωή ενός ασκητή, επειδή αναζητούσε τη φώτιση.
Μια μέρα, καθώς καθόταν κάτω από ένα δέντρο,
το δέντρο Μπόντι, βρήκε αυτή τη φώτιση.
Ανακάλυψε την απάντηση σχετικά με την
αιτία της ανθρώπινης δυστυχίας και πώς να την υπερνικήσει.
Ανώτερη θεότητα στο Βουδισμό, η λέξη
Βούδας, σημαίνει "ο φωτισμένος" και ο σεβασμός που αποδίδεται σε
αυτόν αναφέρεται στην κατάσταση στην οποία έφτασε.
Για τους Βουδιστές, αυτό ήταν μια ζωντανή
απόδειξη ότι μπορεί να βρεθεί μια λύση στον πόνο.
Η βασική διδασκαλία του Βούδα είναι η
αποφυγή των ακραίων καταστάσεων.
Δεν υπάρχει κανένα κέρδος από το
παραχάιδεμα της επιθυμίας ούτε από τη φανατική ασκητικότητα και την αυταπάρνηση.
Η οδός του Βούδα είναι η μέση οδός.
Είπε ότι η ζωή είναι σαν να είσαι
πάνω σε μία ρόδα, με ανθρώπους να κινούνται σε ένα συνεχή κύκλο από τη γέννηση
μέσω της ζωής μέχρι το θάνατο και την αναγέννησή τους.
Είπε ότι η ακατάσχετη επιθυμία και ο
πόθος κρατούν τους ανθρώπους πάνω στη ρόδα.
Η απόδραση από αυτόν τον ατελείωτο
κύκλο είναι η φώτιση.
Η φώτιση μπορεί να συμβεί μέσω του
διαλογισμού, αν και μπορεί να χρειαστούν πολλές ζωές.
Από τη στιγμή που ο Βούδας πέθανε, το
480 π .Χ., απέκτησε χιλιάδες πιστούς στην Ινδία.
Η οδός του Βούδα απλώθηκε από άκρη σε
άκρη στο μεγαλύτερο μέρος της Ασίας, όπου ο βουδισμός αναμείχθηκε με τις
τοπικές παραδόσεις και πρακτικές των λαών αυτών.
Γι' αυτόν τον λόγο υπάρχουν τόσο
πολλοί διαφορετικοί τόποι να ζήσει κανείς στη ζωή της πίστης τον βουδισμό.
Σήμερα υπάρχουν πάνω από 500 εκατομμύρια βουδιστές, απλωμένοι σε όλο τον κόσμο, με το μεγαλύτερο ποσοστό συγκέντρωσης στην Κίνα, την Ινδία, την Ιαπωνία, τη Μαλαισία, το Μιανμάρ, Μπούρμα, το Νεπάλ, τη Σρι Λάγκα, την Ταϊλάνδη, το Θιβέτ και το Βιετνάμ.
Ο Βουδισμός έχει γίνει επίσης γνωστό στη Δύση και υπάρχουν κοινότητες βουδιστών μοναχών και λαϊκών σε όλη την Ευρώπη και την Αμερική.
Αντιγραφή από το Φωτόδεντρο με την προσθήκη υποτίτλων, αποκλειστικά για σχολική χρήση.
Πέμπτη 27 Νοεμβρίου 2025
Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΙΝΔΟΥΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΒΟΥΔΙΣΜΟΥ
Τρίτη 26 Μαρτίου 2024
Η ιστορία του Siddhartha Gautama
Β' ΛΥΚΕΙΟΥ
Ο ΣΙΝΤΑΡΤΑ ΓΚΑΟΥΤΑΜΑ ήταν ένα
ιστορικό πρόσωπο που έζησε τον 6ο αιωνα Π.Χ. στη βόρεια Ινδία, στο
Καπιλαβάστρου, πρωτεύουσα μιας μικρής αριστοκρατικής δημοκρατίας στη περιοχή
του σημερινού ΝΕΠΑΛ.
Οι γονείς του ήταν βασιλιάδες και
ο πατέρας του , του έδωσε το όνομα ΣΙΝΤΑΡΤΑ («αυτός που πέτυχε τον σκοπό
του».)
Το Παιδί παρουσίασε πολύ νωρίς
εξαιρετικά πνευματικά προσόντα και ιδιαίτερες ικανότητες, και ο πατέρας του που
ήθελε να τον κάνει κοσμοκράτορα, φρόντισε να τον αναθρέψει με όλες τις ανέσεις.
1. ΘΑ ΓΙΝΕΙ ΒΑΣΙΛΙΑΣ
Με την γέννησε του γιού του όμως ο
ΣΙΝΤΑΡΤΑ έπεσε σε βαθειά ηθική κρίση και έχασε την διάθεση για την ζωή, όταν
αντιμετώπισε την πραγματικότητα του γήρατος, της ασθένειας και του θανάτου.
Κατά την διάρκεια τριών διαδοχικών
περιπάτων στους κήπους αναψυχής της πόλης, ο νεαρός πρίγκιπας συνάντησε κατά
σειρά έναν γέροντα που περπατούσε με δυσκολία με την μαγκούρα του, ύστερα έναν
ασθενή εξαθλιωμένο από την αρρώστια, και τελικά την περιφορά ενός νεκρού.
Η τριπλή αυτή συνάντηση συγκλόνισε κατάβαθα τον πρίγκιπα. Του δίδαξε την ματαιότητα της ζωής και τον έκανε να μάθει ότι την ζωή δεν την κυβερνά η ευθυμία και η χαρά , αλλά ο πόνος και ο θάνατος.
2. ΟΙ ΠΕΡΙΠΑΤΟΙ ΣΤΟΥΣ ΚΗΠΟΥΣ
Μετά από τις συνταρακτικές αυτές εμπειρίες, Ο ΣΙΝΤΑΡΤΑ πήρε την μεγάλη απόφαση . Σε ηλικία 29 ετών εγκατέλειψε την γυναίκα του και το αρτιγέννητο παιδί του, και έφυγε για την έρημο αναζητώντας την αλήθεια της σωτηρίας.
Τα βουδιστικά κείμενα λένε ότι οι θεοί για να ενισχύσουν την απόφασή του να αρνηθεί τον κόσμο, τον ξύπνησαν τα μεσάνυκτα, για να δει τα γυμνά σώματα των χορευτριών παραδομένα στον ύπνο, άχαρα και ατημέλητα, χωρίς ομορφιά. Το θέαμα τον γέμισε τρόμο και καβαλίκεψε το άλογό του και έφυγε από το παλάτι μέσα στην νύκτα.
Για επτά ολόκληρα χρόνια ο
ΣΙΝΤΑΡΤΑ αναζήτησε στα ασκητικά πρότυπα της εποχής του, την απολύτρωση και
αφοσιώθηκε στην πιο αυστηρή άσκηση. Του αρκούσαν λίγα σπυριά κριθαριού για την
επιβίωσή του, ενώ πολλές φορές αποφάσιζε να αφοσιωθεί σε τέλεια νηστεία. Ακίνητος και σκελετωμένος θύμιζε μορφή
φτιαγμένη από στάχτη.
Όταν έφτασε στα ανώτατα όρια της ασκήσεως και στα έσχατα όρια της αντοχής του, κατάλαβε ότι η υπερβολική άσκηση δεν είναι το κατάλληλο μέσο για να τον οδηγήσει στον αντικειμενικό του σκοπό, δηλαδή την απελευθέρωση και αποφάσισε να διακόψει την νηστεία.
Η ΜΕΣΗ ΟΔΟΣ
Περιπλανώμενος πια μόνος χωρίς να
λύσει τα υπαρξιακά προβλήματα του πόνου και του θανάτου, έφτασε σε ένα πάρκο
της περιοχής ΓΑΓΥΑ, κάθισε κάτω από μία συκιά και έπεσε σε βαθιά περισυλλογή,
αποφασισμένος να μην σηκωθεί από εκεί, αν δεν φωτιστεί και δεν λύσει τα
προβλήματα της ύπαρξης που τον βασάνιζαν.
Η κατάσταση στην οποία περιήλθε ο
μελλοντικός Βούδας ήταν μία δραματική υπαρξιακή πάλη. Εκφράζει την αγωνία του
ανθρώπου, μπροστά στα μυστήρια της ζωής
και του θανάτου, που αποτελούν την οριακή κατάσταση της ύπαρξής μας.
Τα βουδιστικά κείμενα περιγράφουν
τους πειρασμούς που του έστησε ο Mara,
ο δαίμονας του κακού και του θανάτου. Όλη
την ημέρα, ως τη στιγμή που άρχισε να πέφτει το σκοτάδι της νύχτας πάλεψε ο
Βούδας με τους πειρασμούς. Ο Μαρα, ο μεγάλος αυτός θεός του θανάτου, αισθάνθηκε
να απειλείται από τον επικείμενο φωτισμό του ΣΙΝΤΑΡΤΑ και αποφάσισε να τον
εμποδίσει.
Ο Mara μάντεψε ότι η επικείμενη
αποκάλυψη της σωτηρίας θα καταργούσε το βασίλειό του, γιατί θα αποκάλυπτε την
οδό της απολύτρωσης από τον αιώνιο κύκλο των γεννήσεων, των θανάτων και των
επαναγεννήσεων.
Στην αρχή έστειλε ένα μεγάλο
πλήθος δαιμόνων και κατόπιν το πλήθος των γοητευτικών του θυγατέρων, που
ονομάζονταν «επιθυμία», «νοσταλγία» και «απόλαυση».
Ο ΜΑΡΑ ΚΑΙ Η ΦΩΤΙΣΗ
Ο ΣΙΝΤΑΡΤΑ μόλις απαλλάχτηκε από
τους πειρασμούς, συγκεντρώθηκε με όλες του τις δυνάμεις στο κεντρικό πρόβλημα: Την απολύτρωση από τον πόνο.
Βυθισμένος κατά το διάστημα της
ιστορικής αυτής νύκτας στην απόλυτη περισυλλογή και την αταραξία, κάτω από το
δέντρο της συκιάς, ξαφνικά «αφυπνίστηκε» από την απάτη του κόσμου και έγινε
ΒΟΥΔΑΣ δηλαδή «Φωτισμένος, αφυπνισμένος»
Κατάφερε να κατανοήσει τον φοβερό
κύκλο των γεννήσεων , των θανάτων και
των επαναγεννήσεων, που καθοδηγείται από τον αδυσώπητο νόμο της ανταπόδοσης των
έργων (Karma) και συνιστά τον κύκλο των
μετενσαρκώσεων (samsara).
Με τον φωτισμό του ο Βούδας,
κατέκτησε την τριπλή γνώση : α) την ανάμνηση των προηγούμενων υπάρξεών του β)
την γνώση του θανάτου και των μετενσαρκώσεων και γ) την πεποίθηση της
προσωπικής του απελευθέρωσης από τον αιώνιο κύκλο των μεταγεννήσεων και την
βεβαιότητα ότι με τη διδασκαλία του αποκαλύπτεται στον κόσμο ο δρόμος της άρσης
των μετενσαρκώσεων και του πόνου.
Κατά την παράδοση, ο Βούδας έμεινε
τέσσερις εβδομάδες στον τόπο του φωτισμού του.
Κατόπιν για 40 ολόκληρα χρόνια ο
Βούδας διέσχιζε με τους μαθητές του ολόκληρη την περιοχή του Γαγγη ποταμού,
κηρύττοντας ανεξαιρέτως σε φτωχούς και πλούσιους. Ο Βούδας δεν στράφηκε
εναντίον των κοινωνικών τάξεων. Με την στάση του όμως ουσιαστικά τις κατάργησε.
Ο Βούδας πέθανε σε ηλικία 80 ετών.
Δευτέρα 8 Μαρτίου 2021
Τετάρτη 20 Απριλίου 2016
Πέμπτη 14 Απριλίου 2016
The Story of Siddhartha Gautama
Σ' αυτόν το βιογραφικό πυρήνα προστέθηκαν στη διάρκεια του χρόνου πολλά στοιχεία που δεν υπάρχουν στον Κανόνα Πάλι, ιδίως σχετικά με τη ζωή του Σιντάρτα πριν εγκαταλείψει τα εγκόσμια (όπως ότι ζούσε σε τέσσερα παλάτια, ένα για κάθε εποχή, ότι στην ηλικία των 29 ετών για πρώτη φορά είδε έναν άρρωστο, ένα γέρο και ένα νεκρό και αναρωτήθηκε γιατί να υπάρχουν αυτές οι καταστάσεις κτλ.).
Δευτέρα 11 Απριλίου 2016
Kumaris: Οι ζωντανές θεότητες του Νεπάλ.
Κυριακή 27 Μαρτίου 2016
Ο ΜΟΝΑΧΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΒΟΥΔΙΣΜΟ
Ο υποψήφιος μοναχός που έχει περάσει το 7ο έτος της ηλικίας του στο μοναστήρι ως μαθητής και αποφασίζει να γίνει μοναχός μετά το 18ο έτος της ηλικίας του, θα διέλθει μια ολόκληρη γιορτή ως τη στιγμή της κουράς σε μοναχό.
Τετάρτη 16 Μαρτίου 2016
Temptation of Mara
Guy Sweens - Temptation of Mara
ΠΗΓΗ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Α' ΤΑ ΙΝΔΙΚΑ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ (ΓΡ. ΖΙΑΚΑ)
Τετάρτη 9 Μαρτίου 2016
Mandala
Είναι μια παράδοση που πρωτοεμφανίστηκε τουλάχιστον 2.500 χρόνια πριν.
Αρχικά, ζωγραφίζεται το περίγραμμα των εικόνων και των σχημάτων των Mandala.
Στη συνέχεια μια ομάδα μοναχών αναλαμβάνει να τα καλύψει με κόκκους έγχρωμης άμμου, χρησιμοποιώντας μικρούς σωλήνες και χωνιά για μεγαλύτερη ακρίβεια.
Για την ολοκλήρωσή του, κάθε Mandala απαιτεί πολλές ώρες δουλειάς. Ορισμένα από αυτά, ανάλογα με το μέγεθός τους και τις λεπτομέρειες που περιέχουν, μπορεί να χρειαστούν αρκετές εβδομάδες κοπιαστικής εργασίας.
Σχεδόν αμέσως μετά την ολοκλήρωση ενός Mandala ακολουθεί μία ακόμα πιο περίεργη τελετή, κατά την οποία το σχέδιο που χρειάστηκε τόσο κόπο για να γίνει καταστρέφεται.
Οι κόκκοι άμμου που το αποτελούσαν συγκεντρώνονται σε δοχεία και διασκορπίζονται στο νερό.
Αυτό συμβολίζει την πίστη των Βουδιστών στο ότι τίποτα δεν είναι μόνιμο στη ζωή.
ΠΗΓΗ
Τετάρτη 17 Ιουνίου 2015
Ο ΘΑΝΑΤΟΣ
Δευτέρα 8 Ιουνίου 2015
ΒΟΥΔΙΣΜΟΣ Η ΣΩΤΗΡΙΑ ΔΙΑ ΤΟΥ ΚΕΝΟΥ
Απόσπασμα του βιβλίου:
Εξάλλου και ο ίδιος ο Βούδας αυτό δίδαξε, «ότι ο σκοπός της σωτηρίας επιτυγχάνεται με τα προσωπικά μέσα του ανθρώπου, δίχως θεϊκή βοήθεια.»





