Παρασκευή 10 Φεβρουαρίου 2023

Η ΧΩΡΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ

 




(Vanskabte Land για τους Δανούς, Volaða Land για τους Ισλανδούς).
Ένα μεταφυσικό δοκίμιο στον κινηματογράφο που μοιάζει, κάποιες τέτοιες στιγμές, να αναπληρώνει αυτό που δεν μπορεί πια να είναι η λογοτεχνία. Ένας Ισλανδός με σπουδές ζωής στη Δανία, μαθητής του Κίρκεγκωρ και του Ντράγιερ, ο Hlynur Pálmason (γενν. 1984) στήνει ένα μυστικιστικό και εικαστικά εντυπωσιακό έπος με φόντο το τρομακτικά πανέμορφο τοπίο μιας φλεγόμενης βραχώδους γης.



Ένας νεαρός Δανός ιερέας παίρνει εντολή να μεταβεί σε μια απομακρυσμένη περιοχή της Ισλανδίας με σκοπό να χτίσει μια εκκλησία. Η πορεία του επίπονη, όπως κάθε πορεία ηθικής ανάβασης. Ταραγμένες θάλασσες, απόκρημνα βουνά, αδιάβατα ποτάμια, παγερό κρύο και καυτή λάβα. Η αγωνία του πνεύματος. Σε αντίστιξη ο πειρασμός της ισχύος (μέσα στο πρόσωπο ενός οδηγού) και ο πειρασμός εκεί που φτάνει, της ήσυχης οικογενειακής ζωής και της τυπικής ενορίας. Όμως το ακατάλυτο φυσικό μεγαλείο, μέσα από το πάθος του για τη φωτογραφία και το άλογο (οι μόνες του αδυναμίες), θα γίνουν η αφορμή της πτώσης και της απώλειας της πίστης όταν επιτέλους φτάσει στον προορισμό του. Μπορεί να σήκωσε αγόγγυστα το δικό του «σταυρό» (μια πρώιμη ογκώδη φωτογραφική συσκευή), μπορεί να πάλεψε ως άγγελος με τον Ιακώβ, μπορεί να έχτισε τελικά την εκκλησιά, συντρίφτηκε ωστόσο από το εγώ, από την απώλεια ενός αλόγου, του μόνου του δεσμού με τον κόσμο. Να όμως που ένα σκυλί, παρόν σε όλη την περιπέτεια, έρχεται στην πόρτα του τελειωμένου ναού να υπενθυμίσει την ανάγκη νοήματος, την ανάγκη της πίστης, πέραν του φόβου. Ο ιερέας, με το πρόσωπο λερωμένο, συνειδητοποιεί την πτώση και ξεκινά μια νέα πορεία. Δεν θα προλάβει. Ο θάνατος τον περιμένει από το χέρι του προσώπου που συμβολίζει τη σύμβαση. Μα ο θάνατος δεν είναι το τέλος. Τα οστά τα γεγυμνωμένα θα λάβουν πάλι δέρμα και σάρκα, η φύση θα ανθίσει πάλι στη μέλλουσα άνοιξη, μέσα στο παρθένο βλέμμα ενός μικρού κοριτσιού. Και όλα αυτά μέσα από αργούς, τελετουργικούς ρυθμούς και πανέμορφα πλάνα (τετράγωνα κάδρα παλιάς φωτογραφίας) τα οποία σε μεταφέρουν από την αφιλόξενη ομορφιά στο τοπίο του πνεύματος.

Η χώρα του Θεού. Ανάσα και έξοδος από την καθημερινότητα των χλιαρών αιρετικών θεολόγων, των παγερών φιλελεύθερων διανοουμένων, των θερμών κοινωνικών αγωνιστών. Εκ του Βορρά το φως.

Πέμπτη 5 Ιανουαρίου 2023

Γέροντας Πορφύριος ο Άγιος της Ομόνοιας


«Παλαιά συνηθίζαμε, κατά την εορτή των Θεοφανείων, ν’ αγιάζομε τα σπίτια. Κάποια χρονιά επήγα κ’ εγώ κι αγίαζα. Χτυπούσα τις πόρτες των διαμερισμάτων , μου ανοίγανε κι έμπαινα μέσα ψάλλοντας «Εν Ιορδάνη βαπτιζομένου σου Κύριε…»
Όπως πήγαινα στην οδό Μαιζώνος, βλέπω μία σιδερένια πόρτα. Ανοίγω, μπαίνω μέσα στην αυλή, που ήταν γεμάτη από μανταρινιές, πορτοκαλιές, λεμονιές, και προχωρώ στη σκάλα.
Ήταν μία σκάλα εξωτερική, που ανέβαινε πάνω και κάτω είχε υπόγειο. Ανέβηκα τη σκάλα, χτυπάω την πόρτα και παρουσιάζεται μια κυρία. Αφού μου άνοιξε εγώ άρχιζα κατά τη συνήθεια μου το «Εν Ιορδάνη βαπτιζομένου σου Κύριε…».
Με σταματάει απότομα. Εν τω μεταξύ με ακούσανε και δεξιά κι αριστερά στο διάδρομο βγαίνανε κοπέλες απ’ τα δωμάτια. «Κατάλαβα, έπεσα σε οίκο ανοχής», είπα μέσα μου.

ΔΕΙΤΕ ΤΟ ΣΤΟ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΒΙΝΤΕΟ ΑΠΟ ΤΟ 09:05 ΛΕΠΤΟ.


Η γυναίκα μπήκε μπροστά μου να μ’ εμποδίσει.
– Να φύγεις , μου λέει. Δεν κάνει αυτές να φιλήσουν το Σταυρό. Να φιλήσω εγώ το Σταυρό και να φύγεις , σε παρακαλώ.
Εγώ τώρα πήρα σοβαρό και επιτιμητικό ύφος και της λέω:
– Εγώ δεν μπορώ να φύγω! Εγώ είμαι παπάς, δεν μπορώ να φύγω! Ηλθα εδώ ν’ αγιάσω.
– Ναι, αλλά δεν κάνει να φιλήσουν το Σταυρό αυτές.
– Μα δεν ξέρουμε αν κάνει να φιλήσουν το Σταυρό αυτές η εσύ. Διότι αν με ρωτήσει ο Θεός και ζητήσει να Του πω ποιος κάνει να φιλήσει το Σταυρό, οι κοπέλες η εσύ, μπορεί να έλεγα : «Οι κοπέλες κάνει να τον φιλήσουν και όχι εσύ. Οι ψυχές τους είναι πιο καλές από τη δική σου»
Εκείνη την στιγμή εκοκκίνησε λίγο. Της λέω λοιπόν:
– Ασε τα κορίτσια να φιλήσουν το Σταυρό.
Τους έκανα νόημα να πλησιάσουν. Εγώ πιο μελωδικά από πρώτα έψαλλα το «Εν Ιορδάνη βαπτιζομένου σου Κύριε…», διότι είχα μια χαρά μέσα μου, που ο Θεός οικονόμησε τα πράγματα να πάω και σ’ αυτές τις ψυχές.
Φιλήσανε όλες το Σταυρό. Ήταν όλες περιποιημένες, με τις πολύχρωμες φούστες κ.λπ. Και τους είπα:
– Παιδιά μου, χρόνια πολλά. Ο Θεός μας αγαπάει όλους. Είναι πολύ καλός και «βρέχει επί δικαίους και αδίκους». (Ματθ. 5,45) Όλοι τον έχομε Πατέρα και για όλους μας ενδιαφέρεται ο Θεός. Μόνο να φροντίσουμε να Τον γνωρίσομε και να Τον αγαπήσομε κι εμείς και να γίνομε καλοί. Να Τον αγαπήσετε και θα δείτε πόσο ευτυχισμένες θα είστε.
Κοιτάζανε απορημένες. Κάτι πήρε η ψυχούλα τους η ταλαιπωρημένη.
– Χάρηκα, τους λέω τέλος, που μ’ αξίωσε ο Θεός να έλθω σήμερα και να σας αγιάσω. Χρόνια πολλά!
– Χρόνια πολλά, είπαν κ’ εκείνες κι έφυγα.»
Άγιος Πορφύριος


Παρασκευή 23 Δεκεμβρίου 2022

Τα Χριστούγεννα αλλιώς

 Τα Χριστούγεννα αλλιώς είναι και το «ευχαριστώ» που είχες ξεχάσει να πεις και το είπες σήμερα.



Τα Χριστούγεννα αλλιώς είναι και το «συγγνώμη» που τελικά γλίστρησε από τα χείλη σου ενώ ακροβατούσε για μήνες, ίσως και για χρόνια, μεταξύ εγωισμού και υπερηφάνειας.
Τα Χριστούγεννα αλλιώς είναι και όταν τελικά κατάφερες να ανοίξεις διάπλατα τα χέρια σου, και έκπληκτος διαπίστωσες ότι μέσα στην αγκαλιά σου χώρεσε η διαφορετικότητα, η ιδιαιτερότητα, η ανάγκη του άλλου…
Τα Χριστούγεννα αλλιώς είναι και όταν τελικά συνειδητοποίησες ότι το πιο πολύτιμο δώρο που μπορείς να προσφέρεις στα παιδιά σου, στον/στην σύζυγό σου, στους γονείς και στους φίλους σου είναι η πλήρη παρουσία σου!
Τα Χριστούγεννα αλλιώς είναι και όταν τελικά παρά το τραυματικό σου παρελθόν, το άγχος σου, τη στεναχώρια σου κατάφερες και βγήκες έστω για λίγο από τη μοναξιά σου, πηγαίνοντας μια βόλτα, χαζεύοντας τις βιτρίνες, πίνοντας ένα καφέ με την/τον φίλη/φίλο σου, ζώντας λιγάκι το παρόν το οποίο τελικά δεν είναι και τόσο άσχημο…
Αν ψάχνεις για λίγο βαθύτερο νόημα στις γιορτές αλλά και στην καθημερινότητά σου, νομίζω ότι τελικά βρίσκεται στο «αλλιώς» της ζωής, στο «αλλιώς» της γέννησης ενός βρέφους πριν από 2000 και κάτι χρόνια που αν και πάμπτωχο και καταδιωγμένο έμελλε πολύ αργότερα να αλλάξει τη φύση του θανάτου...

Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου 2022

Τα Χριστούγεννα μέσα από την Τέχνη 20 + 1 πίνακες ζωγραφικής

«”ΠΕΣ ΤΑ ΣΤΟΝ ΑΝΕΜΟ!”. ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΙΔΥΛΛΙΟ ΜΑΥΡΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ».

 


Η Μαύρη –η υποσαχάρια– Αφρική είναι πάμπλουτη σε πολιτισμούς και σε σοφία, σε θεσμούς και σε προβλήματα, σε αγώνες και σε τραύματα. Τόπος ξεχωριστός, συμβάλλει με ιδιαίτερο τρόπο στην προίκα της πανανθρώπινης κοινότητας.
Η συνάντησή της με τον Χριστιανισμό έχει μακρά ιστορία, οδυνηρή και ελπιδοφόρα: σε πείσμα των δεινών της αποικιοκρατίας, η Μαύρη Αφρική συνεχίζει, παλεύοντας να αρθρώνει την πίστη με τις δικές της φωνές. Αυτό σημαίνει ότι το ουσιαστικό αντάμωμα Ευαγγελίου και υποσαχάριας πραγματικότητας αποτελεί στοίχημα, ανοιχτό σε καίρια ερωτήματα. Αν τα ερωτήματα αυτά αγνοούνται (από παχύδερμη άγνοια ή από αλαζονεία), τότε αυτό που πραγματώνεται μπορεί να είναι χίλια δυο πράγματα, όχι όμως αντάμωμα ουσιαστικό.
Ποιο γηγενές κοσμοείδωλο σμίλεψε την αφρικανική ψυχή; Ποια ανθρωπολογία και ποια πολιτική θεωρία αναδύεται σε κείνους τους τόπους; Ποιες παραδοσιακές δυνάμεις ελευθερώνουν το ανθρώπινο υποκείμενο και ποιες το εξουθενώνουν; Ποιες αυθεντικές δημιουργίες και ποιες στρεβλώσεις ευδοκιμούν; Ποιες προχριστιανικές θεολογίες συμφύρονται με τον Χριστιανισμό; Αυτά και άλλα ερωτήματα εξετάζονται, στην προοπτική της σύνθεσης Μαύρης Αφρικής και χριστιανικής εκκλησίας, σύνθεσης όπου όλοι οι εταίροι έχουν να πάρουν και να δώσουν. Στη θεολογική γλώσσα το λέμε «σάρκωση».
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α:
- Εισαγωγή σε μια εισαγωγή.
- Χριστός, ο Πρόγονος και Αδελφός. Μια αφρικανική χριστολογία.
- «Αφρικανικός αναρχισμός» και ορθόδοξη θεολογία. Είναι μπορετός ένας διάλογος μεταξύ τους;
- Παραδοσιακός αφρικανικός γάμος και χριστιανισμός, Α΄. Εισαγωγή σε ιεραποστολικά και κανονικά ερωτήματα.
- Παραδοσιακός αφρικανικός γάμος και χριστιανισμός, Β΄.
- Ασθένεια και ίαση στην αφρικανική παράδοση.
- Ο φονταμενταλισμός στην υποσαχάρια Αφρική.
- Η αφρικανική χριστιανική ιεραποστολή προς την Ευρώπη.
- Ιεραποστολική εμπειρία και ακαδημαϊκά ζητούμενα. Η έρευνα για την υποσαχάρια Αφρική στην Ελλάδα κατά τον 20ό αιώνα.
- Ex missione lux? Μια παρουσίαση.
- Επιτόπιο ημερολόγιο:
. Κένυα προφθάσει χεῖρα αὐτῆς τῷ Θεῷ.
. Καβουρο-ριζομαχίες στη Νιγηρία.
. Η Μπουκόμπα στον αστερισμό του Κουέλι.


Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...