Παρασκευή 20 Φεβρουαρίου 2026

Τόποι και τρόποι λατρείας των αφρικανικών θρησκευμάτων

 4.2 ΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΙΚΑ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Την επικοινωνία με τους προγόνους και με τα πνεύματα που γίνεται μέσω της πνευματοληψίας συμπληρώνει η επικοινωνία που γίνεται με τη λατρεία.

 Η λατρεία έχει πάμπολλες μορφές: από εκείνη που γίνεται στις διαβατήριες τελετές, δηλαδή στις τελετές κατά τις οποίες το άτομο περνά από το ένα στάδιο ζωής στο άλλο, όπως η γέννηση, η εφηβεία, ο γάμος και ο θάνατος, ως τη λατρεία που γίνεται ευκαιριακά.

 Τελετές μύησης, κάθαρσης, ικεσίας, εξιλέωσης, ανάμνησης, επανάληψης κάποιας μυθικής πράξης (π.χ. της κοσμογονίας), προσφοράς, θυσίας, είναι κάποιες από τις βασικές της μορφές.

 Οι προσφορές (π.χ. τροφής) και οι θυσίες (π.χ. κάποιου ζώου) αποτελούν τον κυριότερο τύπο λατρείας. Με αυτές, ιδίως στην περίπτωση των προγόνων, επιδιώκεται η συντήρηση των υπερφυσικών όντων, ώστε και αυτά με τη σειρά τους να φροντίσουν για την ευημερία του λάτρη, της οικογένειας ή της κοινότητας.

  Η λατρεία γίνεται συνήθως κοντά στον τόπο όπου κατοικούν τα πνεύματα, π.χ. κάτω από κάποιο μεγάλο δέντρο, όταν πρόκειται για το πνεύμα που κατοικεί σ’ αυτό, δίπλα σε ένα ποτάμι, όταν πρόκειται για το πνεύμα του ποταμού ή, στην περίπτωση των προγόνων, στους τάφους τους, στους προγονικούς ναούς κ.ο.κ.

  Η λατρεία των πνευμάτων διαμόρφωσε βαθιά την αφρικανική ζωή.

Π.χ. η λατρεία εδαφικών περιοχών, δέντρων κτλ. καθόρισε τις καλλιεργήσιμες και μη καλλιεργήσιμες εκτάσεις, το χρόνο της καλλιέργειας, τη χρήση ή μη φωτιάς κτλ. Αλλά επηρέασε και την οργάνωση της κοινωνίας, αφού π.χ. η λατρεία ενός πνεύματος καθόριζε την περιοχή κατοικίας μιας φυλής ή μια κοινή λατρεία δημιουργούσε δεσμούς μεταξύ φυλών κτλ.

Δρίτσας, Δ., Μόσχος, Δ., Παπαλεξανδρόπουλος, Στ., Χριστιανισμός και Θρησκεύματα Β΄ Γενικού Λυκείου,Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής ΙΤΥΕ «Διόφαντος», Αθήνα, 2011, σσ. 229231


Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2026

Γενικά χαρακτηριστικά της θρησκευτικότητας των Αφρικανών.

 4.2 ΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΙΚΑ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Αυτή συνίσταται στο μεγαλύτερο μέρος της στη λατρεία πνευμάτων.

 Τα πνεύματα αυτά είναι προσωποποιημένα όντα, καλά ή κακά, που κατοικούν σε φυσικά όντα ή αντικείμενα, όπως ορισμένοι

άνθρωποι, δέντρα, ζώα, λίμνες, ποτάμια, βουνά, εδαφικές περιοχές∙ σε φυσικά φαινόμενα, όπως ο άνεμος και η βροχή, αλλά και σε φαινόμενα όπως οι επιδημικές αρρώστιες που θεωρούνται ότι είναι εξωτερικές εκδηλώσεις πνευμάτων.

Πνεύματα επίσης είναι οι ψυχές των νεκρών και γενικά των προγόνων.

Οι πρόγονοι αποτελούν τη μορφή εκείνη του υπερφυσικού, στην οποία περισσότερο από όλες απευθύνεται η αφρικανική θρησκευτικότητα. 

Αυτοί προστατεύουν την οικογένεια και εξασφαλίζουν τη γονιμότητα, την υγεία και γενικά την ευημερία της.

Στα πνεύματα, προγονικά ή μη, αποδίδεται σχεδόν καθετί που συμβαίνει.

 Έτσι, η πίστη σ’' αυτά εξηγεί τα συμβαίνοντα στον κόσμο και δημιουργεί ένα γενικό πλαίσιο που δίνει νόημα στη ζωή και μάλιστα στις διάφορες δοκιμασίες.

Απόσπασμα από το βιβλίο.

 


Ο συμβολισμός των τελουμένων στο μυστήριο του Γάμου.

 3.5 ΤΟ ΒΑΘΥΤΕΡΟ ΝΟΗΜΑ ΤΟΥ ΜΥΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Κατά την τέλεση του μυστηρίου του Γάμου χρησιμοποιούνται υλικά στοιχεία, ως σύμβολα κάποιων βαθύτερων αληθειών.

1. Τα δακτυλίδια είναι η σφραγίδα της ένωσης αλλά και η έκφραση της σταθερότητας της σχέσης, της αμοιβαίας εμπιστοσύνης και αλληλοπροσφοράς των συζύγων.

2. Τα στεφάνια αποτελούν την επιβράβευση για την εντιμότητα της ζωής των νυμφευόμενων μέχρι το Γάμο. Οι σύζυγοι στεφανώνονται ως άρχοντες, διότι αποκτούν και πάλι τη θέση του συνδημιουργού.

3. Το κοινό ποτήριο μας θυμίζει ότι κάποτε το μυστήριο του Γάμου γινόταν μαζί με τη Θεία Ευχαριστία και ότι οι νεόνυμφοι μεταλάμβαναν. Υπενθυμίζει, επίσης ότι σι σύζυγοι θα έχουν πλέον κοινή συμμετοχή στις χαρές και στις λύπες.

4. Ο χορός γύρω από το τραπέζι με το τροπάριο «Ησαΐα χόρευε...» εκφράζει τη χαρά και το πανηγυρικό αίσθημα που συνοδεύει το Γάμο. Επίσης έκφραση ευχής για την ευτεκνία και την προκοπή του ζεύγους είναι το ρύζι που ρίχνεται κατά τη διάρκεια του χορού.

Σχολικό Βιβλίο Θρησκευτικών Α΄ Λυκείου, ΔΕ 25


Τετάρτη 18 Φεβρουαρίου 2026

Η ΘΕΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟΝ ΙΝΔΟΥΙΣΜΟ

 4.5 Ο ΙΝΔΟΥΙΣΜΟΣ Α'   

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Στις Ουπανισάδες  (μια  σειρά βιβλίων  και γράφηκαν περ. από το 800 ως το 500 π.Χ.) η θεία πραγματικότητα που αποτελεί το υπόστρωμα του σύμπαντος ονομάστηκε Μπράχμαν.

 Όπως ο αέρας που, αν και άμορφος, μπορεί να περικλειστεί μέσα στα δοχεία, έτσι και μέσα σε κάθε τι υπάρχει ένα «τμήμα» του Μπράχμαν, ένα θείο στοιχείο.

 Αυτό ονομάζεται Άτμαν. Μ’ αυτόν τον τρόπο όλα τα όντα είναι στο βάθος τους Άτμαν και άρα μέρος του Μπράχμαν. Το ίδιο και ο άνθρωπος.

 Μόνο που αυτός, γοητευμένος από τον κόσμο, έχει συνεχώς στραμμένο το νου του προς αυτόν και άρα προς τα έξω και αγνοεί ότι το βάθος του εαυτού του είναι η θεία πραγματικότητα.

Ενώ στις Βέδες ο κόσμος θεωρείται ως κάτι καλό, στις Ουπανισάδες καλό θεωρείται μόνο το Μπράχμαν. Ο κόσμος είναι μια δευτερεύουσα πραγματικότητα και όχι η βασική και αληθινή. Εξάλλου αποτελείται

από όντα που βρίσκονται σε κατάσταση περιορισμού και μεταβολής. Τα έμβια όντα, μεταξύ των οποίων και ο άνθρωπος, αισθάνονται οδυνηρά αυτήν την κατάσταση. Βιώνουν λοιπόν την ύπαρξη ως πόνο. 

Στις Ουπανισάδες εμφανίζονται, επίσης, δύο άλλες ιδέες, που είναι άγνωστες στις Βέδες. Αυτές είναι η σαμσάρα και το κάρμα.

Σαμσάρα είναι η ανακύκληση των υπάρξεων. Σύμφωνα μ’ αυτήν την αντίληψη τα έμβια όντα δε ζουν μόνο μια φορά αλλά αφού μια μορφή ύπαρξης διαλυθεί, κάτι από αυτήν επιβιώνει και μεταβαίνει σε άλλη μορφή ύπαρξης.Δημιουργείται έτσι ένας ατέρμων κύκλος μετενσαρκώσεων που διατηρεί συνεχώς τα όντα σε κάποια μορφή ύπαρξης.

Κάρμα σημαίνει πράξη.

Οι πράξεις που το ον διέπραξε στην προηγούμενη μορφή ύπαρξης είναι εκείνες που προσδιορίζουν τη μορφή στην οποία θα μεταβεί. Τέτοιες μορφές εκτός από την ανθρώπινη μπορούν να είναι μια ζωική, μια δαιμονική σε κάποια κόλαση ή μια θεϊκή σε κάποιο ουρανό. Τι πράξεις κάνει ο άνθρωπος εξαρτάται από εκείνο που επιθυμεί.

Έτσι τελικά μετενσαρκώνεται κάθε φορά σε κάποια μορφή ύπαρξης ανάλογη με την επιθυμία του.

Η ατέρμονη παραμονή σε κάποια μορφή ύπαρξης, δηλαδή σε μια κατάσταση που ταυτίζεται με την οδύνη, προκάλεσε το αίτημα της απελευθέρωσης (μούκτι ή μόξα) από αυτή. 

Σύμφωνα με τις Ουπανισάδες, αυτή επιτυγχάνεται με τη σταδιακή απόσυρση του νου του ανθρώπου από τον εξωτερικό κόσμο και τη στροφή του προς τον εσωτερικό με τελικό σκοπό την ταύτιση του νου με το Άτμαν και μέσω αυτού με το Μπράχμαν.

Η διαδικασία αυτή, από τη σταδιακή απόσυρση του νου από τον εξωτερικό κόσμο ως την ταύτιση ή ένωση με το Μπράχμαν ονομάζεται γιόγκα.

 Η χρήση της γιόγκα γι’ αυτό το σκοπό καθιστούσε το έργο της σωτηρίας μια ατομική προσπάθεια που μπορούσε να αναλάβει ο καθένας μόνος του.


ΑΡΓΟΥΜΕ;


Όταν ανοίγει το Τριώδιο
φαντάζομαι τους αγγέλους
ν' ανεβαίνουν σκαλί σκαλί
τη χαρμολύπη της Άνοιξης.
Στις πολιτείες βιάζονται οι άνθρωποι
η θλίψη τους κουρνιάζει στα λίγα δέντρα.
Ο ήχος της παλιάς καμπάνας
ισορροπεί τις αντιφάσεις στο σούρουπο.
Τεντωμένη χορδή η καρδιά μου
ελπίζει κι απελπίζεται στο χρόνο.
Αργούμε για την Ανάσταση;
Νόνη Σταματέλου
ποιητ. συλλογή " Έλλειψη χώρου", εκδ. Μελάνι
Έργο Νίκου- Χατζηκυριάκου Γκίκα


 

Τρίτη 17 Φεβρουαρίου 2026

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΒΑΠΤΙΣΜΑΤΟΣ

  3.4  ΕΙΣΟΔΟΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ:

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Είναι μεγάλη τιμή και ξεχωριστό προνόμιο το να είμαστε μέλη της Εκκλησίας του Χριστού.

 Η ένταξή μας στην άγια ποίμνη της Εκκλησίας γίνεται με το μυστήριο του Βαπτίσματος.

Το σύστησε ο ίδιος ο Κύριος με την εντολή που έδωσε στους μαθητές του να βαπτίζουν τους ανθρώπους στο όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος (Ματθ. 28,19).

 Ο ίδιος βαπτίστηκε και η βάπτισή του έγινε τύπος και υπογραμμός του δικού μας Βαπτίσματος.

 Στην πρώτη χριστιανική εποχή, οι άνθρωποι βαπτίζονταν μεγάλοι, όπως γίνεται σήμερα στις χώρες της ιεραποστολής και στην Ελλάδα με αρκετούς οικονομικούς πρόσφυγες.

 Η κατήχησή τους κρατούσε τρία χρόνια και τη νύχτα του Πάσχα βαπτίζονταν ομαδικά. Ανάλογα με το στάδιο της κατήχησης λέγονταν:

ακροώμενοι, κυρίως κατηχούμενοι και φωτιζόμενοι.

 Οι πρώτοι άκουγαν το λόγο του Θεού, χωρίς άλλη υποχρέωση.

 Οι δεύτεροι παρακολουθούσαν το πρώτο μέρος της Θείας Λειτουργίας με την υποχρέωση να ζουν χριστιανικά και οι τρίτοι ήταν εκείνοι που τους χώριζαν από το Βάπτισμα λίγες εβδομάδες.

 Αλλά και μετά το Βάπτισμα συνεχιζόταν η κατήχηση για τους νεοφώτιστους.

Όταν επικράτησε ο νηπιοβαπτισμός (5ος αι.), η κατήχηση ανατέθηκε στον ανάδοχο και στους γονείς του νηπίου.


Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου 2026

Το μυστήριο του Χρίσματος

 3.4  ΕΙΣΟΔΟΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ:

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Στην ακολουθία του Βαπτίσματος, είναι ενσωματωμένο και το μυστήριο του Χρίσματος.

 Η πράξη της χρίσης είναι γνωστή από την Παλαιά Διαθήκη. Βασιλείς, ερείς, προφήτες χρίονται πριν αναλάβουν το έργο τους. Ήταν σημάδι κλήσης και αφιέρωσης στο Θεό.

Ο Κύριος είναι ο Μεσσίας (=χρισμένος), γιατί ως άνθρωπος χρίστηκε με το Άγιο Πνεύμα κατά τη Βάπτισή του.

Στην Καινή Διαθήκη, βλέπουμε τους αποστόλους να θέτουν τα χέρια τους στους βαπτιζόμενους, οι οποίοι με τη χειροθεσία αυτή λάβαιναν το Άγιο Πνεύμα (Πράξ. 8, 17).

Ο ιερέας, ύστερα από κατάλληλη ευχή, χρίει το νεοφώτιστο σ’ όλα τα μέρη του σώματός του με Άγιο Μύρο κάνοντας το σημείο του σταυρού και λέγοντας: «Σφραγίς δωρεᾶς Πνεύματος Ἁγίου. Ἀμήν».

Η συμβολική αυτή πράξη βεβαιώνει τη δωρεά των χαρισμάτων του Αγίου Πνεύματος.

Έτσι το Χρίσμα έχει μια βαθύτερη σημασία. Με το μυστήριο του Βαπτίσματος γίναμε νεοσύλλεκτοι στρατιώτες του Χριστού. 

Με το Χρίσμα εξοπλιζόμαστε, τελειοποιούμε τις πνευματικές μας δυνάμεις, γινόμαστε κοινωνοί και μέτοχοι της ζωή του Χριστού. 

 Δε φθάνει που ξαναγεννηθήκαμε, πρέπει και πνευματικά να προοδεύσουμε.

Ο καθένας μας ως μέλος της Εκκλησίας πρέπει να είναι: βασιλιάς, που κυριαρχεί στα πάθη του, ιερέας, που προσφέρει στον Κύριο πνευματικές θυσίες και προφήτης, που διδάσκει τους συνανθρώπους του.

 Επειδή αξιωθήκαμε να χριστούμε, έχουμε το όνομα χριστιανός και είναι τιμή μας αυτό.

Οι πρώτοι χριστιανοί όταν σύρονταν στα δικαστήρια και τους ρωτούσε ο δικαστής ποιο ήταν το όνομά τους, απαντούσαν: «Είμαστε χριστιανοί».

Ας διδαχτούμε από το παράδειγμά τους.


Κυριακή 15 Φεβρουαρίου 2026

Η θεολογία του μυστηρίου του Γάμου.

  3.5 ΤΟ ΒΑΘΥΤΕΡΟ ΝΟΗΜΑ ΤΟΥ ΜΥΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Η θεολογία του μυστηρίου του Γάμου.

Η Εκκλησία ευλογεί και εντάσσει στο σώμα της την ένωση του άνδρα και της γυναίκας «εἰς σάρκα Μίαν» με το μυστήριο του Γάμου.

 

Με την ευλογία του Θεού, η ένωση αυτή γίνεται συζυγία, κοινωνία ζωής και σωμάτων με στόχο την τελείωση των προσώπων και τη σωτηρία.

Η απόκτηση παιδιών δεν είναι ο πρώτος ή ο μοναδικός σκοπός του Γάμου.

 Τα παιδιά είναι καρπός της αγαπητικής σχέσης των συζύγων.

Έτσι, δημιουργείται η οικογένεια, η «κατ’ οἶκον Ἐκκλησία».

 Ο Θεός δημιούργησε και ευλόγησε το πρώτο ζευγάρι. Η Εύα ήταν για τον Αδάμ σάρκα από τη σάρκα του, συμπορευτής του στο δρόμο για την τελείωση και την ένωση με το Θεό.

 Η αρχική αυτή ενότητα και η κοινή πορεία του ζεύγους διασπάστηκε από την πτώση του ανθρώπου. Έτσι άρχισαν οι έχθρες και οι εγωιστικές αντιπαραθέσεις μεταξύ του άνδρα και της γυναίκας.

 Ο Χριστός, όμως, ευλογώντας το Γάμο, μεταμορφώνει τα αποτελέσματα της πτώσης σε μια κοινωνία ενότητας του ανδρογύνου, μεταξύ τους και με το Θεό.

 Η σημαντικότερη στιγμή του μυστηρίου του Γάμου είναι όταν ο ιερέας ενώνει τα χέρια των νυμφευόμενων (η λεγόμενη «άρμοση των χειρών»).

 Η ωραία αυτή συνήθεια σημαίνει την αδιάσπαστη ένωσή τους αλλά και την τιμή που δείχνει στο νέο ζευγάρι ο Θεός, ο οποίος οδηγεί τη γυναίκα προς τον άνδρα ως νυμφαγωγός, όπως κάποτε είχε οδηγήσει την Εύα προς τον Αδάμ.

 Ο απόστολος Παύλος ονομάζει «μέγα» το μυστήριο του Γάμου (παραπάνω κείμενο), διότι η ένωση του άνδρα και της γυναίκας «εἰς σάρκα μίαν» έχει ως πρότυπο την ένωση του Χριστού με την Εκκλησία.

Είναι αδύνατη η εφαρμογή της αγάπης μεταξύ των ανθρώπων χωρίς την αναφορά στο Θεό.

Γι’ αυτό τονίζεται ότι ο άνδρας αγαπά και φροντίζει τη γυναίκα όπως αγάπησε την Εκκλησία ο Χριστός (δηλαδή μέχρι θανάτου), η δε γυναίκα υπακούει στον άνδρα όπως η Εκκλησία στο Χριστό.

 Ο άνδρας θεωρείται ως κεφαλή της γυναίκας όχι με την έννοια της εξουσίας, αλλά με την έννοια της θυσίας όπως ακριβώς συνέβη με το Χριστό, που είναι η κεφαλή της Εκκλησίας. 

Σχολικό Βιβλίο Θρησκευτικών Α΄ Λυκείου, ΔΕ 25.

 


Σάββατο 14 Φεβρουαρίου 2026

ΙΝΔΟΥΙΣΜΟΣ

 4.5 Ο ΙΝΔΟΥΙΣΜΟΣ Α'   


Η καταγωγή της Ινδουιστικής θρησκείας βρίσκεται στο μακρινό παρελθόν.

Ο Ινδουισμός δεν έχει κανέναν ιδρυτή ή ηγέτη και κανένα μοναδικό ιερό βιβλίο, αλλά αριθμεί πάνω από 1 δις εκατομμύρια πιστούς και είναι η τρίτη μεγαλύτερη θρησκεία στον κόσμο.

Οι Ινδουιστές μπορεί να έχουν διαφορετικά πιστεύω και να αφοσιώνονται σε διαφορετικούς θεούς, αλλά μέσα σε αυτή την ποικιλία υπάρχει η κοινή κεντρική πίστη στο Brahman (Μπραχμάν), το ανώτερο πνεύμα.

Πιστεύουν ότι σε ολόκληρη την ύπαρξη, το Brahman είναι το μόνο πράγμα που δεν αλλάζει, η απόλυτη πραγματικότητα.

Οι Ινδουιστές πιστεύουν ότι το Atman, ο πραγματικός εαυτός, κατοικεί σε πολλά σώματα διαδοχικά και ότι μετά το θάνατο, το Atman ενός ανθρώπου ξαναγεννιέται σε ένα άλλο σώμα. Ο κύκλος της γέννησης και της αναγέννησης ονομάζεται μετεμψύχωση.

Οι Ινδουιστές αναζητούν την Nirvana, απόδραση από τον ατελείωτο κύκλο της αναγέννησης  για να πετύχουν την ένωση με το Brahman.


Αντιγραφή απο το φωτόδεντρο (με την προσθήκη υποτίτλων).

Παρασκευή 13 Φεβρουαρίου 2026

Ακύλας και Πρίσκιλλα οι Άγιοι Απόστολοι

 


Για δες!...

Σήμερα γιορτάζει ένα ζευγάρι. Όπου κι αν κοιτάξουμε, θα διαβάσουμε ότι γιορτάζει το ανδρόγυνο Ακύλας και Πρίσκιλλα (στενοί συνεργάτες του αποστόλου Παύλου, στα πρώτα χρόνια της Εκκλησίας).
Έτσι βρίσκουμε την αναγραφή τους: πρώτα ο άντρας, μετά η γυναίκα. Έτσι τους βρίσκουμε, για παράδειγμα, στα διάφορα ημερολόγια τσέπης, στο λειτουργικό εκκλησιαστικό βιβλίο "Μηναίον", στον "Συναξαριστή" του αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτη κ.α.

Όμως αξίζει να προσέξουμε πώς αναγράφονται στην πρωτογενή πηγή: στην Καινή Διαθήκη, με δεδομένο το ότι, σε περιπτώσεις μνείας προσώπων περισσοτέρων του ενός, η σειρά με την οποία γράφονταν είχε συνήθως νόημα. Ο συγγραφέας δηλαδή μπορεί να μνημόνευε πρώτο το πρόσωπο του οποίου την συμβολή αξιολογούσε ως βαρύτερη.
Στην Καινή Διαθήκη λοιπόν το ζευγάρι μνημονεύεται έξι φορές: Τρεις φορές στις Πράξεις των Αποστόλων (18:2-3, 18, 26) και τρεις φορές σε επιστολές του αποστόλου Παύλου (Ρωμ. 16:3, 1 Κορ. 16:19, 2 Τιμ. 4:19). Σε αυτές τις έξι φορές, η Πρίσκιλλα βρίσκεται πρώτη τέσσερις φορές, ενώ ο Ακύλας δύο.
Αν δεν το δούμε ως (τόσο βολικό!) παιχνίδι σαβουάρ-βιβρ, μπορεί να δούμε μια άλλη δυναμική, η οποία βάζει έμφαση στην προσωπική παρουσία, στο προσωπικό ειδικό βάρος - όχι σε στερεοτυπικές ιεραρχήσεις. Ίσα-ίσα, είναι μια δυναμική που αποτελεί πρόκληση για τις στερεοτυπικές ιεραρχήσεις (οι οποίες βεβαίως δεν αφορούν μονάχα νοοτροπίες, αλλά και κοινωνικά πλαίσια).
Με εόρτιους ασπασμούς
και με την επισήμανση ότι το αδύναμο σημείο του αγίου Βαλεντίνου –αύριο, με το καλό– δεν είναι ότι τάχα είναι "ξενόφερτος" κλπ κλπ. Ξενόφερτος είναι... και ο καφές, αλλά εκφράζει πλέον μια χαρά τον τρόπο μας! Το αδύναμο σημείο της γιορτής του αγίου Βαλεντίνου είναι απλώς ότι δεν είναι γιορτή ζευγαριού. Χωρίς αυτό να μειώνει κάθε καρδούλα που λαχταρά την αγάπη!
Θ.Ν.Π. / 13-2-2026
ΥΓ: Στη ζωγραφιά η Πρίσκιλλα και ο Ακύλας εικονίζονται ανάμεσα στον Παύλο και τον Απολλώ. Έργο της Βουλγάρας Silvia Dimitrova (2013).


Πηγή: Το video από το youtube, το κείμενο του Θανάση Παπαθανασίου, αλιευμένο απο το facebook.

Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου 2026

Η εορτή του Σαββάτου για τους Εβραίους

 4.3 Ο ΙΟΥΔΑΙΣΜΟΣ 

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Η ημέρα του Σαββάτου (στην εβραϊκή γλώσσα Shabbat) παίζει αναμφισβήτητα σπουδαίο ρόλο στην καθημερινότητα των απανταχού Εβραίων, καθώς θεωρούν την τήρηση της αργίας και τον εορτασμό της συγκεκριμένης ημέρας αναπόσπαστο κομμάτι της θρησκευτικής τους λατρείας.

 Είναι η ημέρα που από τους αρχαίους ήδη χρόνους της ισραηλιτικής ιστορίας αφιερώνεται εξ ολοκλήρου στον Θεό.

 Σύμφωνα με τον εβραϊκό νόμο η τήρηση της γιορτής του Σαββάτου είναι αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας κάθε πιστού.

 Ο νόμος αυτός ερμηνεύεται με δύο τρόπους:

α) το Σάββατο συμβολίζει τη θύμηση της δημιουργίας του κόσμου που διήρκεσε έξι ημέρες, ενώ την έβδομη ο Θεός αναπαύθηκε. Οπότε κάθε είδους εργασία απαγορεύεται στη θύμηση αυτού του γεγονότος,

 β) το Σάββατο συμβολίζει την ανάμνηση της απελευθέρωσης του υποδηλωμένου στους Αιγυπτίους Ισραηλιτικού λαού και την Έξοδο από την Αίγυπτο.

 Η αργία του Σαββάτου ξεκινά στο Ισραήλ το απόγευμα της Παρασκευής και ολοκληρώνεται το βράδυ του Σαββάτου, δηλαδή έχει διάρκεια 36 ωρών κατά τις οποίες είναι ανεπίτρεπτο για τους Εβραίους να εργάζονται.

 Σύμφωνα με το τυπικό της γιορτής, ο άνθρωπος πρέπει να αναπαύεται καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας του Σαββάτου και να απέχει από κάθε είδους εργασία ή ακόμα και δημιουργία.

 Με αυτό τον τρόπο θεωρείται ότι ο άνθρωπος απαλλάσσεται από τις έγνοιες της καθημερινότητας και ασχολείται με την καλλιέργεια και την εξύψωση του πνεύματος.

 Συνήθως το Σάββατο εορτάζεται στο χώρο της Συναγωγής, όπου συναθροίζονται οι πιστοί Εβραίοι και με τον ραβίνο ως διδάσκαλο προβαίνουν στην ανάγνωση των Γραφών και εν συνεχεία στο απαραίτητο κήρυγμα και την προσευχή.

Δημοσιεύτηκε στις 22/4/2016 στο Πρακτορείο Εκκλησιαστικών Ειδήσεων www.dogma.gr.


Ο ρόλος της λατρείας στον Ινδουισμό

 

4.5 Ο ΙΝΔΟΥΙΣΜΟΣ Α'   

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Κάθε πιστός διαλέγει ο ίδιος τη θεότητα που του αρέσει. Γι’ αυτό αυτή λέγεται «θεότητα της προτίμησης ».

Μπορεί, όμως, παράλληλα, να λατρεύει και άλλες θεότητες, τις οποίες θεωρεί εκφράσεις του θεού της προτίμησης.

 Π.χ. ο πιστός του Σίβα θεωρεί τον Βίσνου, τη Ντέβι και άλλους θεούς εκφράσεις του Σίβα, όπως και ο πιστός του Βίσνου, τον Σίβα, Ντέβι κ.λπ. εκφράσεις του Βίσνου.

Αυτή η ιδέα αποδίδεται εικαστικά με το λεγόμενο «τριμούρτι». Π.χ. στο «Σίβα Τριμούρτι» έχομε στο κέντρο τον Σίβα και δεξιά και αριστερά του, ως δευτερεύουσες εκφράσεις του, τον Βίσνου και τον Μπράχμα.

Μεταξύ των κοινών στοιχείων στις θρησκείες του Ινδουισμού είναι ο ίδιος (σε μεγάλο ποσοστό) τρόπος λατρείας.

 Αυτός είναι η λεγόμενη «πούτζα» που μπορεί να μεταφραστεί ως «τιμή» (του αγάλματος (μούρτι) της θεότητας).

 Πρόκειται για την κυριότερη θρησκευτική πράξη της Ινδίας. Αυτή ξεκίνησε από τον 2ο αι. π.Χ. και βαθμιαία επικράτησε αντικαθιστώντας τη θυσία (που, ωστόσο, διατηρείται ακόμα σποραδικά).

 Αποτελείται από πράξεις που αποτελούν απομίμηση της υποδοχής, της φροντίδας και του αποχαιρετισμού ενός φιλοξενούμενου.

 Στους ναούς, όπου το άγαλμα δεν είναι φιλοξενούμενος αλλά ο κύριος, οι πράξεις που γίνονται από τους ιερείς, παίρνουν τη μορφή ενός τυπικού που αποτελείται από το ξύπνημα, το πρωϊνό λουτρό του κυρίου, την επάλειψη ή περίχυση με αρώματα ή διάφορα υγρά όπως γάλα, το ντύσιμό του κ.λπ.

  Περιλαμβάνεται βέβαια και η προσφορά τροφής, λιβανιού, αναμμένου λυχναριού, λουλουδιών, περίχυση με υγρά όπως γάλα, λειωμένο βούτυρο, και άλλων πολύτιμων πραγμάτων.

 Σημαντικό στοιχείο της λατρείας είναι η συνάντηση των ματιών του πιστού με τα μάτια του αγάλματος.

 Στα σπίτια η «πούτζα» γίνεται αφού η οικογένεια καθαρθεί και περιλαμβάνει, ανάλογα και με τις δυνατότητες, περίπου τις ίδιες πράξεις.

 Συχνά περιορίζεται στην προσφορά τροφών, λιβανιού και στην κυκλική περιφορά μπροστά από το άγαλμα (ή την εικόνα) ενός αναμμένου λυχναριού.

 Εορταστικές εκδηλώσεις που αφορούν κάποια από τις θεότητες ή κάτι από τη ζωή της (π.χ. τα γενέθλια του Κρίσνα) υπάρχουν πάμπολλες στην Ινδία, κάποιες από τις οποίες έχουν πανινδική εμβέλεια.

«Μπάκτι» είναι η χρησιμοποίηση των διαφόρων μορφών του αισθήματος της αγάπης, που ξεκινούν από τη φιλία, την τρυφερότητα, τη στοργή κ.λπ. και φτάνουν στον έρωτα, ως μέσα για λατρεία αλλά και για ένωση με το θείο.

 Η μπάκτι βρίσκεται κυρίως στη λατρεία του Κρίσνα, είτε αυτός θεωρείται αβατάρ του Βίσνου ή η κύρια προσωπική εμφάνιση του Μπράχμαν.

Παπαλεξανδρόπουλος Στυλιανός, 2019, ΕΚΠΑ.__


Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου 2026

Στο Αγιολόγιο της Εκκλησίας ο Παπά Τύχων ο Αγιορείτης.

 Στην Αγιοκατάταξη του Παπά – Τύχωνα του Αγιορείτη, του πνευματικού του Αγίου Παϊσίου, προέβη σήμερα η Αγία και Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου η οποία συνεδριάζει στο Φανάρι υπό τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο.


Τα 4 τελευταία χρόνια της οσιακής ζωής του Ρώσου μοναχού και ιερέα Τύχωνα, που από το 1964 ως το 1968 υπήρξε Πνευματικός καθοδηγητής του μοναχού και μετέπειτα Αγίου Παϊσίου. Το βίντεο περιέχει αποσπάσματα από την τηλεοπτική σειρά "Από τα Φάρασα στον Ουρανό". O Παπα - Τύχων γεννήθηκε στη Ρωσία, στη Νόβια Μιχαλόσκα το 1884. Οι γονείς του, ο Παύλος και η Ελένη, ήταν ευλαβείς άνθρωποι και επόμενο ήταν και ο γιος τους, ο Τιμόθεος κατά κόσμον, να έχει κληρονομική την ευλάβεια και την αγάπη προς τον Θεό και να θέλει να αφιερωθεί στον Θεό από μικρό παιδί.
Μετά λοιπόν από τα Μοναστήρια της πατρίδας του, έκανε προσκύνημα στο Θεοβάδιστον Όρος του Σινά, όπου παρέμεινε δύο μήνες, και από εκεί στους Αγίους Τόπους, όπου και ασκήτεψε ένα χρονικό διάστημα, πέρα από τον Ιορδάνη ποταμό. Ενώ τον βοηθούσε ο Άγιος Τόπος, ησυχία όμως δεν έβρισκε από το ανήσυχο κοσμικό πνεύμα της εποχής μας. Γι' αυτό αναγκάστηκε να φύγει για το Άγιον Όρος.
Στο Άγιον Όρος, η πρώτη του μετάνοια ήταν το Κελί του Μπουραζέρι, όπου και παρέμεινε πέντε χρόνια. Επειδή σ' αυτό δεν εύρισκε ησυχία από τους πολλούς προσκυνητές Ρώσους, πήρε ευλογία και πήγε στα Καρούλια και εκεί ασκήτεψε δεκαπέντε χρόνια. Όλο το διάστημα στα Καρούλια περνούσε με σκληρούς αγώνες. Φιλότιμα αγωνιζόταν για να γίνει και εσωτερικά Άγγελος και όχι μόνο εξωτερικά με το Αγγελικό Σχήμα.
Μετά από τα Καρούλια ήρθε στην άκρη της Καψάλας (πάνω από την Καλιάγρα), σ' ένα Κελί Σταυρονικητιανό, και γηροκόμησε έναν Γέροντα. Αφού πέθανε το Γεροντάκι, και πήρε την ευχή του, έμεινε μόνος του στην Καλύβη. Από τότε όχι μόνο δεν αμέλησε τους πνευματικούς του αγώνες, αλλά τους αύξησε και επόμενο ήταν να δεχθεί πλούσια την Χάρη του Θεού, αφού αγωνιζόταν φιλότιμα και με πολλή ταπείνωση. Η Θεία Χάρις πια τον φανέρωνε στους ανθρώπους, κι έτρεχαν πολλοί πονεμένοι άνθρωποι, για να τον συμβουλευθούν και να παρηγορηθούν από την πολλή του αγάπη. Άλλοι τον παρακαλούσαν να ιερωθεί, για να βοηθάει πιο θετικά με το Μυστήριο της θείας Εξομολογήσεως, αφού θα έδινε και την άφεση των αμαρτιών. Αυτή την ανάγκη, να βοηθηθούν οι άλλοι, την διεπίστωσε και ο ίδιος και δέχτηκε να χειροτονηθεί. Για τον εαυτό του ο Γέροντας δεν νοιαζόταν καθόλου ούτε και φοβόταν, γιατί είχε πολύ φόβο Θεού (θεία συστολή) και ευλάβεια. Επειδή αγωνιζόταν και με πολλή ταπείνωση, δεν διέτρεχε ούτε τον πνευματικό κίνδυνο της πτώσεως. Πάντα με το Δόξα σοι ο Θεός θα άρχιζε και με το Δόξα σοι ο Θεός θα τελείωνε ο Γέροντας. Είχε συμφιλιωθεί πια με τον Θεό, γι' αυτό χρησιμοποιούσε περισσότερο το Δόξα σοι ο Θεός παρά το Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησον με. Κινείτο, όπως είδαμε, στον θείο χώρο, αφού λάμβανε μέρος και στην ουράνια δοξολογία με τους Αγίους Αγγέλους την ώρα της Θείας Λειτουργίας. Το 1968 είχε προαισθανθεί πια τον θάνατο του, γιατί συνέχεια ανέφερε για τον θάνατο. Τον είχαν εγκαταλείψει και οι λίγες σωματικές του δυνάμεις. Μετά της Παναγίας τον Δεκαπενταύγουστο, είχε πέσει στο κρεβάτι και έπινε μόνο νερό, γιατί καιγόταν εσωτερικά. Παρόλο που βρισκόταν σ´ αυτή την κατάσταση, πάλι δεν ήθελε να μένει άνθρωπος κοντά του, για να μη τον περισπά στην αδιάλειπτη προσευχή του.

Τελετουργία του Βαπτίσματος.

ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΒΑΠΤΙΣΜΑΤΟΣ 

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Πρώτα αγιάζεται το νερό και ευλογείται το λάδι με ευχές.

  Έπειτα λαδώνεται το παιδί από τον ιερέα και στη συνέχεια βυθίζεται τρεις φορές στην κολυμβήθρα.

Η τριπλή κατάδυση και ανάδυση στο νερό της κολυμβήθρας σημαίνει τη συμμετοχή του βαπτιζόμενου στην τριήμερη ταφή και την Ανάσταση του Χριστού.

 Στη συνέχεια, χρίεται με άγιο μύρο και ντύνεται στα ολόλευκα.

Ανήκει πια στον Χριστό και στην Εκκλησία.

Τα υλικά που χρησιμοποιούνται στο Βάπτισμα έχουν τη σημασία τους.

Το νερό με τις ιδιότητες του καθαρισμού, της καταστροφής (πλημμύρας) και της ζωτικότητας συμβολίζει αυτά που γίνονται: ο πιστός καθαρίζεται από την αμαρτία, θάβει τον παλιό άνθρωπο και αναγεννιέται σε μια νέα ζωή.

 Αλείφεται με λάδι, όπως οι αθλητές της πάλης, γιατί θα παλέψει ενάντια στο κακό και στην αμαρτία.

  Έχουμε ακόμη μια συμβολική πράξη: το κόψιμο λίγων τριχών από το κεφάλι, από τέσσερα σημεία σε σχήμα σταυρού.

 Η πράξη αυτή συμβολίζει αφενός μεν μια μικρή θυσία του βαπτιζόμενου στο Λυτρωτή του και αφετέρου ότι ο νέος χριστιανός ανήκει πλέον στον Χριστό, όπως οι δούλοι στην αρχαία εποχή που με την κουρά ανήκαν στον κύριό τους.

  Το Βάπτισμα ενός παιδιού είναι σημαντικό γεγονός της ζωής του και μια ωραία οικογενειακή γιορτή.

Για την Εκκλησία όμως έχει ευρύτερες διαστάσεις: πολιτογραφεί και εγγράφει στα μητρώα της ένα ακόμη μέλος της.

 Γκότσης, Χρ., Μεταλληνός, π. Γ., Φίλιας, Γ., Ορθόδοξη πίστη και λατρεία Α΄ Γενικού Λυκείου,Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής ΙΤΥΕΔιόφαντος, Αθήνα, 2011, σ. 120121.

 


Τρίτη 10 Φεβρουαρίου 2026

Σχέσεις γονέων και παιδιών: Η “τρίτη έξοδος”

 2.3 Η ΜΟΝΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ 

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Η απόφαση ενός ζευγαριού να κάνει παιδιά είναι εξαιρετικά καίρια και πρέπει να συνοδεύεται από την επίγνωση πλήθους ευθυνών - επικοινωνιακών, παιδαγωγικών, οικονομικών, κοινωνικών κ.ο.κ.

 Ο μεγάλος κίνδυνος είναι να ξεκινάει κανείς να κάνει οικογένεια επειδή “έτσι κάνει όλος ο κόσμος”, δίχως δηλαδή ο ίδιος να το έχει θελήσει συνειδητά και ξεκάθαρα.

  Συχνά, μάλιστα, η επιδίωξη να δημιουργηθεί οικογένεια και να γεννηθούν παιδιά, ρίχνει σε δεύτερη μοίρα το πρόσωπο του/της συζύγου, σαν να μην είναι αυτός/αυτή παρά ένα έμψυχο εργαλείο για την επίτευξη αυτού του στόχου.

 Η μεταξύ των συζύγων αγάπη είναι το θεμέλιο των ενδοοικογενειακών σχέσεων και το καλύτερο, έμπρακτο παράδειγμα για τα παιδιά.

 Η γέννηση των παιδιών (οφείλει να) είναι καρπός της συζυγικής αγάπης, κι όχι κάτι άλλο, π.χ. απεγνωσμένη προσπάθεια να αποκτήσει νόημα στη ζωή του ένας άνθρωπος, που δε βρίσκει νόημα στον ίδιο του τον συζυγικό δεσμό και στο πρόσωπο του συντρόφου του.

 Σ’ αυτή την περίπτωση δημιουργούνται προβληματικές εξαρτήσεις του γονιού από το παιδί, και αντίστροφα, που εμποδίζουν την ανάπτυξη της προσωπικότητας.

 Ο κοινωνικός ψυχολόγος Έριχ Φρομ (1900-1980) επισημαίνει ότι στη ζωή του ανθρώπου πρέπει να πραγματοποιηθούν διαδοχικά τρεις έξοδοι: από τη μήτρα της μητέρας του, από το στήθος της και από την αγκαλιά της.

 Η τρίτη έξοδος σημαίνει τη συγκρότηση του παιδιού σε ξεχωριστή προσωπικότητα που δεν θα είναι εξάρτημα της γονεϊκής ύπαρξης.

  Η έξοδος αυτή, μολονότι είναι εξαιρετικά σημαντική για την ψυχική υγεία, δεν επιτυγχάνεται πάντα και απ' όλους.

 Συχνά δυσχεραίνεται από το γεγονός ότι η εξάρτηση από τον γονιό φέρει το ευγενέστερο προσωπείο: το προσωπείο της αγάπης.

 Σε τέτοια περίπτωση όμως πρόκειται για μια "αγάπη" κτητική.

Ο άλλος δεν αντιμετωπίζεται ως μια ξεχωριστή ύπαρξη, αλλά σαν ιδιοκτησία.

Κι έτσι, αντί να είναι στόχος της διαπαιδαγώγησης η διαμόρφωση του νέου ανθρώπου σε ελεύθερη και αληθινή προσωπικότητα είναι η διατήρηση αυτής της εξάρτησης.

 Απόσπασμα από το παλιό βιβλίο της Γ' Λυκείου: 12. Η οικογένεια


Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑ

 2.3 Η ΜΟΝΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ 

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Για την Εκκλησία η οικογένεια καλείται να δομηθεί πάνω σε δυο

θεμελιώδεις άξονες:

 1. Στην αγαπητική συνύπαρξη.

 Η οικογένεια δεν αποτελεί  συμφεροντολογικό συνεταιρισμό ούτε άθροισμα ατομικισμών.

 Για να μιλάμε πραγματικά για οικογένεια δεν αρκεί η συστέγαση ορισμένων ατόμων.

Συστέγαση έχουμε και αλλού, π.χ. σε ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης, αλλά αυτό απέχει πολύ από το να χαρακτηριστεί οικογένεια!

 Η οικογένεια (οφείλει να) είναι ουσιαστική συνύπαρξη, δηλαδή αγαπητική μετοχή από κοινού σε όλα τα γεγονότα της ζωής – στη γέννηση ενός νέου μέλους της και στον θάνατο άλλου, στις χαρές του ενός και στις οδύνες του άλλου, κ.ο.κ.

 2. Στη μοναδικότητα του κάθε προσώπου.

 Στη συνύπαρξη που προαναφέραμε, κανένα μέλος (είτε μεγάλο είτε μικρό σε ηλικία) δεν απορροφάται σε μια απρόσωπη μάζα, ούτε ζει στη σκιά άλλου.

 Η οικογένεια είναι το εργαστήρι όπου η προσωπικότητα του καθενός, μοναδική κι ανεπανάληπτη, αναδεικνύεται και καλλιεργείται με αγάπη, σεβασμό και αμοιβαιότητα.

Για την Εκκλησία, η νομική και βιολογική συγκρότηση της οικογένειας δε σημαίνει αυτομάτως λειτουργία της αληθινά ως οικογένειας.

 Αυτή η λειτουργία είναι κάτι που πρέπει να επιτευχθεί με άσκηση και υπευθυνότητα (γι’ αυτό, άλλωστε, αποκαλέσαμε την οικογένεια “πείραμα”).

 Η οικογένεια, με δυο λόγια, είναι κάτι πολύ περισσότερο από μια υποδιαίρεση του κοινωνικού συνόλου, ή από μια μονάδα κατανάλωσης.

Είναι ο χώρος ενός θαυμαστού πειράματος: της εφαρμοσμένης αγάπης και ελευθερίας, που είναι ουσιώδη χαρακτηριστικά της ίδιας της Εκκλησίας.

Απόσπασμα από το παλιό βιβλίο της Γ' Λυκείου: 12. Η οικογένεια

Σάββατο 7 Φεβρουαρίου 2026

Άσωτος Υιός: ο Δρόμος της Επιστροφής

  3.6 ΜΕΤΑΝΟΙΑ, Η ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΗΣ ΑΜΑΡΤΙΑΣ 


Η παραβολή του Ασώτου Υιού δεν μιλά μόνο για έναν γιο που έφυγε.

Μιλά για τον άνθρωπο σήμερα. Για τη φυγή, την απώλεια, τη μοναξιά. Και κυρίως, για την επιστροφή.

Ο δρόμος της επιστροφής δεν είναι τόσο μακρύς όσο νομίζουμε. Δεν ξεκινά από δικαιολογίες ή υποσχέσεις, αλλά από μια απλή απόφαση: να σταθούμε ξανά μπροστά σε Εκείνον που περιμένει. Γιατί το σπίτι δεν έκλεισε ποτέ. Και η πόρτα παραμένει ανοιχτή.

ΑΦΡΙΚΑΝΙΚΑ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ

 4.2 ΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΙΚΑ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ


Τα Αφρικανικά θρησκεύματα αποτελούν ένα σύνολο πολλών επιμέρους θρησκευτικών πεποιθήσεων, οι οποίες αναπτύχθηκαν στις πολυάριθμες φυλές ολόκληρης της Αφρικανικής Ηπείρου, εκτός από τη βόρεια ζώνη, η οποία βρέχεται από τη Μεσόγειο Θάλασσα.

Οι Αφρικανοί ιδιαίτερα ευαίσθητοι στο θέμα της θρησκείας, ανέπτυξαν θρησκευτικές πεποιθήσεις και παραδόσεις, οι οποίες καθόρισαν τον τρόπο της ζωής τους.

Όλες οι φάσεις της κοινωνικής ζωής τους διαποτίζονται από την αντίληψη ότι υπάρχει ένας δημιουργός Θεός, ένας ενδιάμεσος κόσμος πνευμάτων και ορατός κόσμος.

Ο άνθρωπος οφείλει να ζήσει μέσα στον φυσικό κόσμο, σύμφωνα με τους νόμους τους οποίους έχει θεσπίσει ο Θεός, δηλαδή την οικογενειακή και κοινοτική ζωή, τη χρήση των αγαθών της γης και την υπακοή στους νόμους της κοινότητας.

Η δυνατότητα επικοινωνίας με τον Θεό υπάρχει μόνο εφόσον δίνεται ιερός χαρακτήρας σε κάθε εκδήλωση της ζωής, όπως η γέννηση, η μύηση στον τρόπο ζωής της φυλής, ο γάμος, οι φάσεις της αγροτικής ζωής, ο θάνατος.

Με τον κόσμο των πνευμάτων, ο άνθρωπος έρχεται σε επικοινωνία με τη βοήθεια των Ιεροδιαμέσων.

Η έντονη παρουσία των διαφόρων προκαταλήψεων τροφοδότησε τη μακραίωνη παράδοση της μαγείας και των υπηρετών της, μάγων, των οποίων η ύπαρξη είναι μέχρι σήμερα ορατή.

Η παραδοσιακή Αφρικανική θρησκευτική παράδοση, με την εισβολή των δυτικών πολιτιστικών προτύπων, βρίσκεται σε παρακμή και είναι υπό αφανισμό.

Καινούργια προβλήματα αναφύονται στις κοινότητες  της Μαύρης Ηπείρου, τα οποία η παραδοσιακή και θρησκευτικού χαρακτήρα πρακτική δεν μπορεί να αντιμετωπίσει, όπως είναι η έξαρση του AIDS, οι εθνοαπελευθερωτικοί πόλεμοι, η πείνα και η αύξηση των κοινωνικών προβλημάτων, κυρίως της Μεγαλουπόλης.

Ωστόσο, δεν είναι λίγοι εκείνοι οι οποίοι νοσταλγούν τις παλιές θρησκευτικές παραδόσεις της  Αφρικανικής Ηπείρου, επανέρχονται σε αυτές και μέσω του διαδικτύου προβάλλουν πλευρές της θρησκευτικής πίστης των Αφρικανών από τις πιο ελκυστικές, όπως η μαγεία ή οι τελετές θεραπείας.

 

Αντιγραφή από το Φωτόδεντρο με την προσθήκη υποτίτλων, αποκλειστικά για σχολική χρήση.

Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου 2026

ΒΟΥΔΙΣΜΟΣ

 4.6 Ο ΒΟΥΔΙΣΜΟΣ


Τα πιστεύω και οι πρακτικές του Βουδισμού βασίζονται στις διδασκαλίες του Βούδα, άλλοτε πρίγκιπα Γκαουτάμα, ο οποίος εγκατέλειψε τα εγκόσμια υπαρχοντά του για να ζήσει τη ζωή ενός ασκητή, επειδή αναζητούσε τη φώτιση.

Μια μέρα, καθώς καθόταν κάτω από ένα δέντρο, το δέντρο Μπόντι, βρήκε αυτή τη φώτιση.

Ανακάλυψε την απάντηση σχετικά με την αιτία της ανθρώπινης δυστυχίας και πώς να την υπερνικήσει.

Ανώτερη θεότητα στο Βουδισμό, η λέξη Βούδας, σημαίνει "ο φωτισμένος" και ο σεβασμός που αποδίδεται σε αυτόν αναφέρεται στην κατάσταση στην οποία έφτασε.

 Για τους Βουδιστές, αυτό ήταν μια ζωντανή απόδειξη ότι μπορεί να βρεθεί μια λύση στον πόνο.

Η βασική διδασκαλία του Βούδα είναι η αποφυγή των ακραίων καταστάσεων.

Δεν υπάρχει κανένα κέρδος από το παραχάιδεμα της επιθυμίας ούτε από τη φανατική ασκητικότητα και την αυταπάρνηση.

Η οδός του Βούδα είναι η μέση οδός.

Είπε ότι η ζωή είναι σαν να είσαι πάνω σε μία ρόδα, με ανθρώπους να κινούνται σε ένα συνεχή κύκλο από τη γέννηση μέσω της ζωής μέχρι το θάνατο και την αναγέννησή τους.

Είπε ότι η ακατάσχετη επιθυμία και ο πόθος κρατούν τους ανθρώπους πάνω στη ρόδα.

Η απόδραση από αυτόν τον ατελείωτο κύκλο είναι η φώτιση.

Η φώτιση μπορεί να συμβεί μέσω του διαλογισμού, αν και μπορεί να χρειαστούν πολλές ζωές.

Από τη στιγμή που ο Βούδας πέθανε, το 480 π .Χ., απέκτησε χιλιάδες πιστούς στην Ινδία.

Η οδός του Βούδα απλώθηκε από άκρη σε άκρη στο μεγαλύτερο μέρος της Ασίας, όπου ο βουδισμός αναμείχθηκε με τις τοπικές παραδόσεις και πρακτικές των λαών αυτών.

Γι' αυτόν τον λόγο υπάρχουν τόσο πολλοί διαφορετικοί τόποι να ζήσει κανείς στη ζωή της πίστης τον βουδισμό.

Σήμερα υπάρχουν πάνω από 500 εκατομμύρια βουδιστές, απλωμένοι σε όλο τον κόσμο, με το μεγαλύτερο ποσοστό συγκέντρωσης στην Κίνα, την Ινδία, την Ιαπωνία, τη Μαλαισία, το Μιανμάρ, Μπούρμα, το Νεπάλ, τη Σρι Λάγκα, την Ταϊλάνδη, το Θιβέτ και το Βιετνάμ.

Ο Βουδισμός έχει γίνει επίσης γνωστό στη Δύση και υπάρχουν κοινότητες βουδιστών μοναχών και λαϊκών σε όλη την Ευρώπη και την Αμερική.

Αντιγραφή από το Φωτόδεντρο με την προσθήκη υποτίτλων, αποκλειστικά για σχολική χρήση.


Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...