Δευτέρα 17 Οκτωβρίου 2016

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ - ΔΙΛΗΜΜΑΤΑ 1.3 ΓΕΝΕΤΙΚΗ (3ο δίωρο)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ 

Δημιουργία του Ιωάννη Μπάλτου

https://samakos9.blogspot.com/2025/07/13.html

 ΓΕΝΕΤΙΚΗ KAI ΒΙΟΗΘΙΚΗ

  Η γενετική είναι ο κλάδος της βιολογίας που μελετά τα γονίδια, την κληρονομικότητα και τον τρόπο με τον οποίο μεταβιβάζονται τα χαρακτηριστικά από τους γονείς στα παιδιά. Η ανάπτυξή της, ιδιαίτερα με την αποκωδικοποίηση του ανθρώπινου γονιδιώματος, έχει προσφέρει σημαντικές δυνατότητες στην ιατρική, στη διάγνωση ασθενειών και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής.

Μία βασική εφαρμογή της γενετικής είναι η ιατρική διάγνωση και πρόληψη. Με τις γενετικές εξετάσεις είναι δυνατό να εντοπιστούν κληρονομικές παθήσεις ή προδιαθέσεις για ορισμένες ασθένειες. Παράλληλα, η γενετική συμβουλευτική βοηθά τα άτομα και τις οικογένειες να ενημερώνονται υπεύθυνα για πιθανούς γενετικούς κινδύνους. Σημαντική είναι επίσης η συμβολή της γενετικής στη δημιουργία νέων θεραπειών, όπως η γονιδιακή θεραπεία, η οποία επιχειρεί να αντιμετωπίσει ορισμένες ασθένειες παρεμβαίνοντας στο γενετικό υλικό.

Επιπλέον, οι εφαρμογές της γενετικής αξιοποιούνται στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, στη γεωργία και στην κτηνοτροφία. Ωστόσο, οι δυνατότητες αυτές δημιουργούν και σοβαρά ηθικά διλήμματα. Για παράδειγμα, ο προγεννητικός και ο προεμφυτευτικός γενετικός έλεγχος μπορούν να βοηθήσουν στην ανίχνευση γενετικών ασθενειών, αλλά εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την επιλογή εμβρύων και τον κίνδυνο διάκρισης εις βάρος ανθρώπων με αναπηρία.

Η γενετική μηχανική και η δυνατότητα τροποποίησης του DNA προκαλούν επίσης προβληματισμούς. Η θεραπευτική παρέμβαση, που αποσκοπεί στην αντιμετώπιση μιας ασθένειας, διαφέρει από την προσπάθεια επιλογής χαρακτηριστικών, όπως η εμφάνιση ή οι επιθυμητές ικανότητες ενός μελλοντικού παιδιού. Τέτοιες πρακτικές ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέες μορφές ανισότητας, ευγονικές αντιλήψεις και εμπορευματοποίηση της ανθρώπινης ζωής. Παράλληλα, η προστασία των γενετικών δεδομένων είναι απαραίτητη, ώστε να αποφεύγονται παραβιάσεις της ιδιωτικότητας και διακρίσεις.

Από την οπτική της Ορθόδοξης Χριστιανικής παράδοσης, η επιστημονική πρόοδος δεν απορρίπτεται, αλλά χρειάζεται να συνοδεύεται από υπευθυνότητα, σεβασμό και αγάπη προς τον άνθρωπο. Κάθε ανθρώπινη ζωή έχει μοναδική αξία και αξιοπρέπεια, ανεξάρτητα από τα γενετικά χαρακτηριστικά, την υγεία ή τις σωματικές δυνατότητες του ατόμου. Επομένως, η επιστήμη καλείται να υπηρετεί τον άνθρωπο και όχι να τον αντιμετωπίζει ως αντικείμενο πειραματισμού ή προϊόν επιλογής.

Οι εφαρμογές της γενετικής προσφέρουν μεγάλες δυνατότητες για την πρόληψη και τη θεραπεία ασθενειών. Η αξιοποίησή τους, όμως, απαιτεί επιστημονική γνώση, ηθικά κριτήρια, κοινωνική δικαιοσύνη και σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο τι μπορούμε να κάνουμε με τη γενετική, αλλά και τι είναι σωστό να κάνουμε.

 Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος

ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΑ ΚΟΥΙΖ ΚΑΙ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ 

ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ (ESCAPE ROOM)
1.3 ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ

ΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ

Βρίσκεσαι σε ένα σύγχρονο εργαστήριο γενετικής.

 Οι πόρτες έχουν κλειδώσει και για να απελευθερωθείς πρέπει να ολοκληρώσεις την αποστολή σου. Μπροστά σου υπάρχουν 10 δοκιμασίες. Κάθε σωστή απάντηση σε φέρνει πιο κοντά στην έξοδο.

 Δεν αρκεί να γνωρίζεις τι μπορεί να κάνει η γενετική. Πρέπει να σκεφτείς και τι επιτρέπεται να κάνει ο άνθρωπος. Η επιστήμη ανοίγει δυνατότητες.

 Η ηθική θέτει ερωτήματα. 

Η Ορθόδοξη Χριστιανική παράδοση καλεί τον άνθρωπο να χρησιμοποιεί τη γνώση με ευθύνη, σεβασμό στην ανθρώπινη ζωή και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Ολοκλήρωσε τις 10 δοκιμασίες και βρες την έξοδο!

 
Πατήστε πάνω στην εικόνα και παίξτε:

ΤΗΛΕΠΑΙΧΝΙΔΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ



ΤΟ ΚΟΥΙΖ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ


----------------------------------------------------------

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ

Η ενότητα «Εφαρμογές της Γενετικής» της Γ΄ Λυκείου εξετάζει τις προοπτικές και τα ηθικά διλήμματα που προκύπτουν από τη ραγδαία ανάπτυξη της γενετικής μηχανικής.

Δημιουργία Γιάννης Μπάλτος

Άνθρωποι στα Μέτρα μας

https://samakos9.blogspot.com/2025/10/blog-post_30.html

Η Επανάσταση της Γενετικής Μηχανικής (Tailored Humanity) (CRISPR-Cas9)

Μοριακή Γενετική: Προβληματισμοί.

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Οι νέες μέθοδοι της επεμβατικής γενετικής, είτε αυτές αναφέρονται στον άνθρωπο (προγεννητικός έλεγχος, διάγνωση κληρονομικών ασθενειών, θεραπεία κληρονομικών ή άλλων ασθενειών κ.λπ.), είτε

ακόμη αναφέρονται στην παραγωγή ζώων εκτροφής με βελτιωμένες ιδιότητες, είτε στην παραγωγή φυτών με ανάλογες ιδιότητες, θα πρέπει να είναι της αποδοχής όλων των κοινωνικών ομάδων, και να είναι σύμφωνες με τους γραπτούς και άγραφους ηθικούς νόμους.

Για να υπάρξει μια τέτοια αποδοχή από όλες τις κοινωνικές ομάδες, θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα σωστής ενημέρωσης όλων των φορέων της κοινωνίας και όλων των εμπλεκομένων ομάδων,

που θα συμμετάσχουν στη λήψη αποφάσεων ορθολογικής χρήσης στην πράξη, των μεθόδων αυτών στους επί μέρους τομείς.

 Είναι φυσικό και κατανοητό να υπάρχουν επιφυλάξεις, αντίθετες απόψεις και αντιδράσεις σε αυτές τις νέες βιοτεχνολογικές εξελίξεις, που αποτελούν καινοτομία και επανάσταση στα μέχρι σήμερα κρατούντα.

 Θα πρέπει, λοιπόν, να υπάρξουν τρόποι προσέγγισης στις σχέσεις ανάμεσα στην επιστήμη και τεχνολογία με το κοινωνικό σύνολο.

 Ήδη έχουν ξεκινήσει ειδικά προγράμματα στον ευρωπαϊκό χώρο για την μελέτη του θέματος αυτού, όπως είναι π.χ. το ESST (Ευρωπαϊκό Δίκτυο Πανεπιστημίων και Σχολών για την κοινωνία, επιστήμη και τεχνολογία).

 Θα πρέπει να προχωρήσουμε στην ενημέρωση και στη χώρα μας όλων των ενδιαφερόμενων ατόμων και ιδιαίτερα εκείνων που ασχολούνται

με θέματα βιοϊατρικής, άλλα και εκείνων των επιστημόνων που το γνωστικό αντικείμενό τους άπτεται τέτοιων θεμάτων (δικαστές, νομικοί, εκπαιδευτικοί, θεολόγοι και εκκλησιαστικοί παράγοντες).

 Είναι καθήκον των ειδικών, της μοριακής βιολογίας, της γενετικής και της γενετικής μηχανικής να καθίσουν σε στρογγυλές τράπεζες και να συζητήσουν πάνω σε αυτά τα θέματα με τους επιστήμονες όλων

των άλλων κλάδων, ώστε να υπάρξει συνεννόηση και κοινή αποδοχή των νέων αυτών επιτευγμάτων που έχουν άμεση σχέση με τον άνθρωπο.

 Ο άνθρωπος δεν είναι μόνο ύλη.

Ο οργανισμός του δεν είναι μόνο άθροισμα γονιδίων, κυττάρων και ιστών.

Ο άνθρωπος έχει, αυτός μόνος από όλα τα όντα, το προνόμιο να έχει το πνεύμα, την αθάνατη ψυχή, διότι έχει δημιουργηθεί «κατ’ εικόνα Θεού».

 

Με το πνεύμα ο άνθρωπος μπορεί και γίνεται γνώστης των μυστικών της φύσης, ένας συνειδητός δημιουργός που μπορεί μέχρις ενός ορίου να κυριαρχεί επί ορισμένων λειτουργιών της φύσης.

 Με το πνεύμα γίνεται μέτοχος του νοήματος της ζωής και κατανοεί τη λογικότητα του κόσμου.

Αξίζει να τονισθεί στο σημείο αυτό ότι, όσο προχωρεί ο άνθρωπος στη γνώση των πιο πολύπλοκων μηχανισμών και λειτουργιών του ίδιου του οργανισμού του, τόσο ανακαλύπτει ότι υπάρχουν όρια, πέρα από τα οποία ορισμένα φαινόμενα ξεπερνούν τις διανοητικές ικανότητές του.

 Για την κατανόηση αυτών των φαινομένων, μήπως θα πρέπει να καταφύγει ο άνθρωπος σε κάτι άλλο εκτός της επιστήμης; διερωτάται ένας από τους σύγχρονους Γάλλους μοριακούς βιολόγους, ο Francois Gros.

 Για τον χριστιανό επιστήμονα η ερώτηση δεν μένει χωρίς απάντηση. Αυτός γνωρίζει καλά ότι το κάτι άλλο έχει σχέση με τον άκτιστο κόσμο. Εκεί θα αναζητήσει να βρει απάντηση για το νόημα της ζωής και της υπάρξεως του ανθρώπου εδώ στη γη.

Χρήστος Γιαμβριάς, Οι σύγχρονες εξελίξεις των Βιολογικών επιστημών πρόκληση για τον σημερινό άνθρωπο

 ΤΑΙΝΙΕΣ

GATTACA [1997] – Official Trailer 



Προσεγγίσεις Ορθόδοξης Βιοηθικής.

Δημιουργία: Γιάννης Μπάλτος


Σε όλα αυτά η Εκκλησία έχει τον όσο ποτέ επίκαιρο λόγο της.

Με πολλή χαρά για τις «επιτυχίες» βλέπει την ανθρωπότητα να προοδεύει.

Με αρκετή όμως απορία και έκπληξη τη βλέπει να… μην βλέπει.

Αλλά και με πολλή συμπάθεια την αντικρύζει να οδηγείται προς τον Θεό από την απόρριψή Του, να Τον αποδεικνύει με την αμφισβήτησή Του.

 Συχνά τα κοινωνικά αδιέξοδα αποδεικνύονται μονόδρομοι στη συνάντηση του Θεού. «Τα οφέλη για την ανθρωπότητα είναι τέτοια που ξεπερνούν όποιους ηθικούς ενδοιασμούς» δήλωσε ο πρόσεδρος της Επιτροπής Υγείας της Μεγάλης Βρετανίας, Liam Donaldson, με την ευκαιρία της πρόσφατης απόφασης της Βρετανικής Κυβέρνησης να επιτρέψει τα πειράματα επί ανθρώπινων κυττάρων που προέρχονται από κλωνοποίηση τύπου Dolly.

 Η άποψη αυτή εκφράζει με σαφήνεια τη σύγχρονη κοσμική αντίληψη. Οι ηθικές αξίες έπαψαν να έχουν… αξία. Αξία έχουν μόνον τα λεγόμενα οφέλη.

Αντίθετα, για την Εκκλησία, οι ηθικές αξίες είναι τέτοιες που οι αναστολές τις οποίες ενίοτε δημιουργούν, ξεπερνούν κάθε τέτοιο «όφελος» για την ανθρωπότητα.

 Για την Εκκλησία ο σεβασμός στη δημιουργία είναι σεβασμός στο όνομα του Τριαδικού Θεού∙ η επικοινωνία του ανθρώπου με την κτίση ως κατασκεύασμα του Θεού είναι ατραπός θεογνωσίας.

 Οι αξίες ως αιώνιες είναι ανώτερες από τους όποιους ανθρώπινους νόμους∙ οι σχέσεις κοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων αποτελούν έκφραση και αντανάκλαση της μεθεκτικής σχέσης του ανθρώπου με τον Θεό∙ το αυτεξούσιο, η ελεύθερη βούληση.

 Ο αρμονικός σύνδεσμος ψυχής και σώματος και η μοναδικότητα

και ιδιαιτερότητα των προσώπων συνθέτουν τον κύριο άξονα της σωτηρίας και την πολυτιμότερη περιουσία του ανθρώπου, η δε αιώνια προοπτική και η αίσθηση της ανάγκης του Θεού συναπαρτίζουν τα μέσα με τα οποία μπορεί να ξεπεράσει τα δεσμά του θανάτου και τους περιορισμούς της ανθρώπινης φύσης του.

 Χωρίς όλα αυτά ο άνθρωπος μπορεί μεν να παρατείνει τη διάρκεια της ζωής του, μπορεί να μεταβάλλει τη μορφή της, δεν μπορεί όμως να έχει αίσθηση της ζωής ούτε βίωση της ανθρώπινης φύσης του.

 Όλα αυτά τα εξασθενίζει η σύγχρονη βιοϊατρική πρόοδος.

 Σκοπός και στόχος της Εκκλησίας δεν είναι η ανατροπή ή έστω παρεμπόδιση της εξέλιξης, αλλά η διαρκής υπόμνηση των αιωνίων αρχών και αξιών, που μεταμορφώνουν τον άνθρωπο από βιολογικό πειραματιστήριο σε εικόνα του Θεού.


Νικόλαος Χατζηνικολάου, μητρ. Μεσογαίας, Ελεύθεροι από το γονιδίωμα: Προσεγγίσεις Ορθόδοξης Βιοηθικής


ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΜΠΕΔΩΣΗΣ


Προσεγγίσεις Ορθόδοξης Βιοηθικής.
Προσεγγίσεις Ορθόδοξης Βιοηθικής. από sam9 

 Παρουσιάζοντας:
Η Γενετική στον σύγχρονο κόσμο.

Ομαδοσυνεργασία»: ανάλυση εννοιών  (διαφορετικών σε κάθε ομάδα) όπως κλωνοποίηση, γενετικά τροποποιημένα προϊόντα, ευγονική, θεραπεία με βλαστοκύτταρα.

Εφαρμόζοντας:
Γενετική μηχανική και ανθρώπινα δικαιώματα.

-          Δίνεται κείμενο σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα και την Βιοϊατρική (π.χ. κεφ. IV και V από τη Σύμβαση Οβιέδο). Οι μαθητές/ μαθήτριες σε ομάδες δημιουργούν εννοιολογικό χάρτη και ταξινομούν τις εφαρμογές  της Γενετικής Μηχανικής σε σχέση με την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. 

Ηθικοί προβληματισμοί από το παρακάτω VIDEO:

Βρετανία: «Πράσινο φως» για γενετικά πειράματα σε ανθρώπινα έμβρυα


Γενετικά τροποποιημένα έμβρυα: Διανθρωπισμός, ο νέος εφιάλτης της ανθρωπότητας

Διερευνώντας:
Θέσεις του Χριστιανισμού για τη Γενετική Μηχανική.

Σε ομαδοσυνεργασία οι μαθητές/ μαθήτριες επεξεργάζονται κείμενα (γνωματεύσεις – δελτία τύπου) από την ιστοσελίδα του Κέντρου Βιοϊατρικής Ηθικής και Δεοντολογίας και καταγράφουν επιγραμματικά τις βασικές αρχές της Εκκλησίας της Ελλάδος πάνω σε θέματα Γενετικής και Βιοηθικής.

ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΟΪΑΤΡΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ

Αναπλαισιώνοντας:
Ηθικός προβληματισμός για εφαρμογές γενετικής στον άνθρωπο, τα φυτά ή τα ζώα.


-     Διαβάζεται ένα κείμενο (π.χ. Σαντέλ Μ., 2011) ή σενάριο (επιλεγμένο από την ειδησεογραφία ή κατασκευασμένο από τον/ την εκπαιδευτικό) με θέμα τις εφαρμογές Γενετικής στον άνθρωπο, τα φυτά ή τα ζώα. Οι μαθητές/ μαθήτριες καλούνται να τοποθετηθούν με επιχειρήματα. 

Γενετική και Ηθική

«Η έκρηξη της υπευθυνότητας και τα ηθικά βάρη που δημι­ουργεί μπορεί να φανούν επίσης στους μεταβαλλόμενους κα­νόνες που συνοδεύουν τη χρήση του προγεννητικού γενετικού ελέγχου. 
Κάποτε, η γέννηση ενός παιδιού με σύνδρομο Ντάουν εθεωρείτο ζήτημα τύχης. 
Σήμερα, πολλοί γονείς παιδιών με σύνδρομο Ντάουν ή άλλες γενετικές ανωμαλίες νιώθουν να επικρίνονται ή να κατηγορούνται.
 Ένα πεδίο που άλλοτε ορι­ζόταν από τη μοίρα, έχει γίνει σήμερα μια αρένα επιλογών. Όποιες κι αν πιστεύει κανείς ότι πρέπει να είναι οι γενετικές συνθήκες που δικαιολογούν την παύση της κύησης (ή τη μη επιλογή ενός εμβρύου, στην περίπτωση της προεμφυτευτικής γενετικής διάγνωσης), η έλευση του γενετικού ελέγχου έχει δημιουργήσει ένα βάρος επιλογής και απόφασης που δεν υπήρχε πριν. 
Οι υποψήφιοι γονείς είναι ελεύθεροι να διαλέ­ξουν αν θα προβούν σε προγεννητικό έλεγχο και αν θα κινη­θούν ανάλογα με τα αποτελέσματα.
 Δεν είναι όμως στο χέρι τους να αποφύγουν το βάρος της επιλογής που δημιουργεί η νέα τεχνολογία. Ούτε μπορούν να μην εμπλακούν στο διευρυμένο πλαίσιο ηθικής υπευθυνότητας που συνοδεύει τις νέες συνήθειες και πρακτικές ελέγχου».

Σαντέλ Μάικλ , Ενάντια στην τελειότητα: Η ηθική στην εποχή της γενετικής μηχανικής, εκδ. Αλεξάνδρεια 2011, σ.106. 3.          
Αξιολογώντας:
Κριτική τοποθέτηση πάνω σε ηθικά διλήμματα Γενετικής.  








Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...